Στράτης Σαραντάκος

GKL_9390Συνέντευξη στο
Νίκο Ι. Καρμοίρη
φωτογραφίες συνέντευξης:
Γιάννης Γκλέκας

Με εκκίνηση την πλατεία του Καραβά, όπου διατηρεί το γραφείο του κατευθυνθήκαμε συζητώντας στο χωράφι του με τις κερασιές. Εκεί μας ξενάγησε και μας κέρασε λικεράκι φράουλας παραγωγής του από το κοντινό μποστάνι.

Η κουβέντα μας ήταν απλή, καθημερινή, φιλική. Δεν θα μπορούσε αλλιώς, άλλωστε, μιας και μας συνδέει αδελφική φιλία από παιδιά. Κουβεντιάζοντας επιστρέψαμε στην αφετηρία μας, καταλήγοντας μπροστά από τις οθόνες -με οικονομικούς δείκτες- του γραφείου του. Πορεία κυκλική σαν κάποιους από τους δρομικούς αγώνες που έχει συμμετάσχει.

Είναι χρηματιστηριακός τεχνικός αναλυτής, έχοντας μαθητεύσει δίπλα σε σημαντικούς Έλληνες οικονομολόγους. Εσχάτως, όμως, ασχολείται συστηματικά και με την καλλιέργεια γης! Ο λόγος για τον Στράτη Σαραντάκο, που, με λακωνικό ύφος, δίνει μεστές και ουσιαστικές απαντήσεις σε ερωτήματα με αφορμή την κατάσταση την οποία βιώνουμε σήμερα.

Ο Στράτης Σαραντάκος, σε μία ανάπαυλα από τις δραστηριότητές του, μιλά για την οικονομία, την αγροτική παραγωγή και την Ελλάδα που δεν παράγει, τον αθλητισμό και πολλά άλλα ακόμη που προκαλούν το ενδιαφέρον και προβληματίζουν…

– Άνοιξες το επιστημονικό σου γραφείο στο χωρίο σου, ενώ είχες την επιλογή να εργαστείς σε καλές δουλειές ακόμη κι εκτός νομού. Γιατί προχώρησες στην επιλογή αυτή;
Από τα εφηβικά μου χρόνια ασχολήθηκα με το χρηματιστήριο και τις επενδύσεις. Σπούδασα οικονομικά, έκανα μεταπτυχιακό πάνω στο χρηματιστήριο, και εργάστηκα επί μια πενταετία ως υπεύθυνος χρηματιστηριακού γραφείου στην Σπάρτη. Έχοντας προβλέψει το κραχ των διεθνών αγορών μετοχών το 2008, το μεγαλύτερο των τελευταίων 70 ετών, ένας κύκλος για μένα είχε μόλις ολοκληρωθεί, και ένας καινούργιος ανοιγόταν μπροστά μου. Όνειρο μου ήταν να φτιάξω το προσωπικό μου “Trading Room” (μετ.: αίθουσα συναλλαγών) και αυτό το κατάφερα το 2009, στον ιδιαίτερο τόπο κατοικίας μου, τον όμορφο οικισμό του Καραβά, όπου ήθελα να μείνω και να δημιουργήσω. Αυτός ο χώρος λειτουργεί πλέον και ως «στρατηγείο» για όλες τις υπόλοιπες δραστηριότητές μου.

– Κατά το παρελθόν σε άρθρα ή συνεντεύξεις σου είχες προβλέψει την παρούσα κατάσταση. Γιατί πιστεύεις πως δεν εισακούστηκαν οι εκτιμήσεις σου;
Από το 2010 μέχρι και σήμερα, δημοσίευσα δεκάδες άρθρα σε τοπικά και περιφερειακά ΜΜΕ, έδωσα αρκετές συνεντεύξεις, έφτασα ακόμα και στο σημείο να παρουσιάσω και δική μου οικονομική εκπομπή για να προσπαθήσω να ενημερώσουμε τον κόσμο για την πτώχευση που ήταν μοιραίο πως θα συνέβαινε στην Ελλάδα. Μάλιστα, το Νοέμβρη του 2011, ενημέρωσα τα δυο κορυφαία -της τότε εποχής- πολιτικά πρόσωπα του Νομού μας για το τι επρόκειτο να επακολουθήσει, καθώς και δυο δημοσιογράφους. Δυστυχώς, παρά τις εύστοχες προβλέψεις μου, δεν κατάφερα να γίνω πειστικός στην πλειοψηφία του κόσμου. Να ξέρεις πως, σχεδόν πάντα, το 95% του κόσμου δεν μπορεί να αντιληφθεί τον παγετώνα που του περιγράφουμε πως θα έρθει, αλλά συνήθως τον αντιλαμβάνεται μόνο όταν ο ίδιος έχει ήδη γίνει ήδη παγοκολώνα! Τότε, όμως, είναι πολύ αργά…

– Είναι κοινή αίσθηση πως συντελείται ένα καλά οργανωμένο σχέδιο οικονομικής δολοφονίας της Ελλάδας. Ποια η γνώμη σου σε αυτό;
Τα κάστρα πέφτουν από μέσα! Το ίδιο συνέβη και με την Ελλάδα. Η Ελλάδα τα τελευταία 35 χρόνια ζούσε με δανεικά˙ ζούσαμε, δηλαδή, πάνω από τις δυνατότητές μας. Όταν ήρθε η κρίσιμη στιγμή, η στιγμή της κρίσης, οι… μετά-μνημονιακές κυβερνήσεις εξυπηρέτησαν 100% τα συμφέροντα των δανειστών και ποτέ τα συμφέροντα των απλών Ελλήνων πολιτών. Βλέπε Αγγλικό Δίκαιο, εμπράγματες υποσημειώσεις, ανακεφαλαιοποίηση τραπεζών με πτωχευμένες τράπεζες, «haircut» (μετ.: «κούρεμα») στο χρέος κ.ο.κ. Και το χρέος αυτό αντί να μειωθεί αυξήθηκε. Όλα τα παραπάνω λειτούργησαν εναντίον της Ελλάδας και υπέρ των δανειστών.

– Αρκετοί μιλούν πλέον για επιστροφή σε εθνικό νόμισμα. Εσύ τι πιστεύεις; Ευρώ ή δραχμή;
Όταν το Νοέμβρη του 2011 ενημέρωσα, όπως σου είπα νωρίτερα, τα δυο κορυφαία πολιτικά πρόσωπα του Νομού μας, τους είχα επισημάνει από τότε πως οι πιθανότητες εξόδου της Ελλάδας από το Ευρώ αγγίζουν το 80%. Δυστυχώς, δεν έχω αλλάξει άποψη και συνεχίζω να υποστηρίζω πως οι πιθανότητες να φύγουμε από το Ευρώ το επόμενο χρονικό διάστημα είναι περισσότερες από όσες τελικά να παραμείνουμε σε αυτό. Και η μία και η άλλη περίπτωση έχουν θετικά και αρνητικά, που δεν μπορούμε να αναλύσουμε αυτή την στιγμή. Ωστόσο, για να φύγεις από το Ευρώ, θα χρειαστεί να έχεις κάνει πρώτα μια προετοιμασία τουλάχιστον πέντε ετών. Η Ελλάδα όμως δεν διαθέτει σχέδιο για να φύγουμε, αλλά ούτε και για να παραμείνουμε στο Ευρώ!

– Σήμερα υπάρχει διέξοδος από την κατάσταση που βιώνουμε; Είναι αναστρέψιμη ή μονόδρομος τελικά;
Αν τα Μνημόνια 1 και 2 είχαν μόλις 1% πιθανότητες να μας «βγάλουν» από την παρούσα κατάσταση, το νέο Μνημόνιο, το «Μνημόνιο 3» έχει πιθανότητες να ολοκληρωθεί μόλις 1‰ (μία τοις χιλίοις). Αυτό που πρέπει να κάνουμε από «χθες» είναι να παράγουμε. Στις αρχές τις δεκαετίας του 1980, ο αγροτικός τομέας αποτελούσε το 17% του ΑΕΠ της χώρας, ενώ σήμερα, μόλις το 3%. Ο καθένας μπορεί να καταλάβει, πως δεν παράγουμε ως Ελλάδα σχεδόν τίποτα.

– Τα τελευταία χρόνια – τα χρόνια της κρίσης – ασχολείσαι κυρίως με την αγροτική παραγωγή. Πόσο εύκολη είναι η μετάβαση ή επιστροφή για έναν επιστήμονα στον πρωτογενή τομέα;
Εκμεταλλευόμενος την χρηματιστηριακή μου ιδιότητα και βλέποντας το τί θα επακολουθήσει, ήθελα να πετύχω δυο πράγματα. Πρώτον, να αυξήσω τον βαθμό αυτάρκειας της οικογένειας μου σε ποιοτικά τρόφιμα πρώτης ανάγκης, αλλά και δεύτερον, να περάσω ένα μήνυμα στους συγχωριανούς και φίλους μου, πως αυτά που έγραφα και έλεγα στις συνεντεύξεις μου, τα έκανα και πράξεις, με σκοπό να παρακινήσω και άλλους να αρχίσουν να καλλιεργούν καινούργια πράγματα, πέρα από τις παραδοσιακές καλλιέργειες δεκαετιών.

Το σλάιντ απαιτεί την χρήση JavaScript.

– Ασχολούμενος με τη γεωργία προχώρησες σε αναδιάρθρωση της οικογενειακής παραγωγής, βγάζοντας τα παραδοσιακά για την περιοχή μας ελαιόδενδρα. Με ποια κριτήρια επέλεξες το είδος των νέων καλλιεργειών σου;
Ασχολούμαι πάνω από 15 χρόνια με τα χρηματιστήρια και το πρώτο πράγμα που έμαθα μέσα από αυτά, είναι πως πρέπει εμείς να προσαρμοζόμαστε στην αγορά και όχι η αγορά σε εμάς. Όταν μια μετοχή δεν είναι συμφέρουσα επένδυση την πουλάω και αναζητώ μια άλλη με καλύτερα περιθώρια κέρδους. Το ίδιο έκανα και με τις παραδοσιακές καλλιέργειες. Το ελαιόλαδο και το πορτοκάλι, οι δυο βασικές καλλιέργειες της Λακωνίας δεν πληρούσαν τα δικά μου κριτήρια, και έτσι αποφάσισα να στραφώ προς πιο δυναμικές καλλιέργειες. Βασικό κριτήριο επιλογής των καλλιεργειών της “Karavas Farm” είναι να είμαστε ανταγωνιστικοί τόσο σε ποιότητα, όσο και σε ποσότητα, αλλά και τιμή για τον τελικό καταναλωτή.

– Μιας και ανέφερες την “Karavas Farm”, μίλησέ μας λίγο για αυτή.
Είμαστε μια ολιγομελής ομάδα παραγωγών, φίλων από τον Καραβά και την ευρύτερη περιοχή της κοιλάδας του ποταμού Ευρώτα, που επιζητούμε να ασχοληθούμε -κυρίως- με νέες καλλιέργειες και να πρωτοπορήσουμε. Οι αναγνώστες σας μπορούν να πληροφορηθούν περισσότερα για εμάς στην ιστοσελίδα μας: www.karavasfarm.gr , καθώς και να μας αναζητήσουν στο facebook για άμεση επικοινωνία [www.facebook.com/karavas.farm].

– Ποια βλέπεις πως είναι τα σημαντικότερα προβλήματα που αντιμετωπίζει ο αγροτικός κόσμος σήμερα τόσο σε τοπικό, όσο και σε εθνικό επίπεδο και τι πρέπει να γίνει;
Δεν είμαι ο κατάλληλος άνθρωπος να απαντήσω σε αυτό το ερώτημα, καθώς δεν έχω τις απαραίτητες γνώσεις για να το κάνω. Ωστόσο, κατά την ταπεινή μου άποψη, ο αγρότης θα πρέπει να παράγει το προϊόν του, να το μεταποιεί ή να το συσκευάζει και να το πουλάει ο ίδιος απευθείας στον καταναλωτή. Όλη η παραπάνω διαδικασία θα πρέπει να γίνετε με όσο το δυνατόν περισσότερα μηχανικά -και όχι χειρονακτικά- μέσα.

– Κατά το πρόσφατο παρελθόν παρουσίαζες μία web εκπομπή σε γνωστή ιστοσελίδα του Νομού. Πως προέκυψε αυτό; Πες μας μερικά πράγματα για αυτό.
Ασχολούμενος με την αρθογραφία στα τοπικά ΜΜΕ είχα εντοπίσει ένα κενό. Ένα κενό ποιοτικής ενημέρωσης των Λακώνων σε θέματα οικονομίας και επιχειρήσεων, αλλά και ενημέρωσης γύρω από τις εξελίξεις˙ γύρω από την πτώχευση ή όχι της Ελλάδας. Πράγματι, το 2013 δημιουργήσαμε την εκπομπή με τίτλο «Επόμενη Μέρα», μια εκπομπή που την αγάπησε ο κόσμος, με υψηλά νούμερα τηλεθέασης, αλλά και αρκετά πρωτοποριακή. Για παράδειγμα να αναφέρω, πως, όταν πτώχευσε η Κύπρος εκείνη τη χρονιά και επιβλήθηκαν τα Capital Controls έχεις Κυπριακές τράπεζες, εμείς καταφέραμε και βγάλαμε καλεσμένους οικονομικούς αναλυτές σε απευθείας σύνδεση από την Κύπρο, οι οποίοι έχεις περιέγραφαν έχεις εξελίξεις. Αυτή η απευθείας τηλεοπτική σύνδεση ήταν κάτι το οποίο δεν είχε ξανασυμβεί στον Νομό έχεις από αντίστοιχη εκπομπή.

– Έχεις ασχοληθεί με τα κοινά τόσο σε επίπεδο συλλόγων όσο και σε επίπεδο τοπικής αυτοδιοίκησης. Οι συνομήλικοί σου σε γενικό πλαίσιο βλέπεις να ασχολούνται εμπράκτως με τα κοινά ή φαντάζουν να έχουν γυρίσει την πλάτη στο κοινωνικό σύνολο;
Η άποψη μου για τα κοινά είναι πως όποιος θέλει να προσφέρει μέσα από την τοπική αυτοδιοίκηση ή την κεντρική πολιτική σκηνή μπορεί να το κάνει για δυο τετραετίες και στην συνέχεια να αποσύρεται. Ό,τι έχει να προσφέρει κάποιος σε οχτώ χρόνια είναι υπεραρκετά και δεν θα πρέπει να βλέπουμε τα ίδια και τα ίδια πρόσωπα για 20 και 30 χρόνια να αλλάζουν θέσεις και στην ουσία να μην έχουν κάτι άλλο, κάτι πιο φρέσκο, να προσφέρουν.
   Δυστυχώς, έξι στα δέκα νέα παιδιά από αυτά που μέχρι και σήμερα έχουν μείνει στην Ελλάδα και δεν έχουν μεταναστεύσει, είναι άνεργα. Έτσι, περνάει σε δεύτερη μοίρα η ενασχόληση τους με κάτι άλλο, όπως για παράδειγμα η συμμετοχή τους στα κοινά, καθώς δεν μπορούν ούτε τις βασικές, καθημερινές τους ανάγκες να καλύψουν.

– Tα τελευταία χρόνια ασχολείσαι και με τον αθλητισμό, έχοντας συμμετάσχει σε δρομικούς αγώνες. Πως προέκυψε αυτό και ποιοι είναι οι στόχοι σου;
Αρχικά ξεκίνησα να τρέχω με σκοπό να χάσω λίγο βάρος. Στην πορεία, όμως, συνέχισα πιο δυναμικά. Θα ήταν, άλλωστε, εντελώς άστοχο όταν έχεις γείτονα και καλό φίλο τον Σπαρταθλητή Γιάννη Δημόπουλο, να μην εκμεταλλευτείς με την καλή έννοια τις γνώσεις του και τα μυστικά του στον χώρο του αθλητισμού. Έχοντας, επίσης, αδελφικό φίλο τον Κώστα Μπάρδη, σπουδαίο ποδηλάτη κι εξίσου σπουδαίο διατροφολόγο, υπήρξε ένας καλός συνδυασμός για να ξεκινήσουμε όλοι μαζί κάτι καλύτερο και λιγότερο ερασιτεχνικό. Όπως λέει και ένας καλός μου φίλος, δεν νιώθω «αθλητής» αλλά «αγωνιστής» της ζωής και επόμενος στόχος που έχουμε θέσει είναι να τερματίσω υγιής στον Κλασσικό Μαραθώνιο της Αθήνας τον ερχόμενο Νοέμβριο.

– Είσαι αρκετά πολυπράγμονας και ένα εύλογο ερώτημα που δημιουργείται είναι το «πότε τα προλαβαίνεις όλα»…!
Ξυπνάω πολύ νωρίς και κοιμάμαι πολύ αργά! Δεν έχω ούτε ένα λεπτό από την ημέρα μου για χάσιμο. Βάζω πρόγραμμα για το τι πρέπει να κάνω, πότε να το κάνω και πώς να το κάνω. Η αλήθεια είναι πως δεν τα προλαβαίνω όλα, αλλά τουλάχιστον προσπαθώ, το παλεύω… Δυσκολίες ή απρόβλεπτα υπάρχουν πάντα. Έχω κάθε φορά στο πίσω μέρος του κεφαλιού μου ένα «Plan B» και όταν κάτι δεν πάει καλά το εφαρμόζω.

– Κλείνοντας τι θα έλεγες σε όλους εκείνους που μεμψιμοιρώντας λένε «δεν μπορώ»;
Δεν υπάρχει δεν μπορώ, αλλά δεν θέλω. Το μήνυμα που θέλω να περάσω, ιδιαίτερα στα νέα παιδιά, είναι πως η ζωή είναι δύσκολη, αλλά ποτέ να μην το βάζουν κάτω. Μέσα από τα μέχρι τώρα βιώματά μου, μπορώ να πω πως έχω δεχθεί απίστευτα «χαστούκια» από την ζωή. Έχω βιώσει πολύ πόνο. Όμως δεν λύγισα ποτέ. Μαθαίνω από τα λάθη μου, αλλά και από τα λάθη των άλλων και δεν τα παρατάω ποτέ. Ζω με πάθος κάθε λεπτό της ζωής, με τα καλά και τα άσχημα της. Και να ξέρουν τα νέα παιδιά, πως εάν κάτι το θέλουν πάρα πολύ και το διεκδικήσουν με πάθος, στο τέλος θα το καταφέρουν. Ό,τι και εάν είναι αυτό…

Advertisements

Σπύρος Οικονομάκης – Γιάννης Κωνσταντινάκος

GKL_0859Συνέντευξη στο
Νίκο Ι. Καρμοίρη
φωτογραφίες συνέντευξης:
Γιάννης Γκλέκας

Όταν έπεσε η πρόσκληση στα χέρια μου αποτέλεσε ένα ευχάριστο ξάφνιασμα. Κατόπιν ήρθε και το τηλεφώνημα. Και δεν ήταν μόνο το «σε περιμένουμε» που με έκανε να παρευρεθώ στην παρουσίασή τους, αλλά και η προσμονή για να δω επιτέλους – μετά από πολύ καιρό – μια αχτίδα δημιουργίας, κάτι νέο και διαφορετικό που συνέβαινε με αφετηρία τη Σπάρτη.

Με τον έναν γνωριζόμαστε χρόνια μιας και καταγόμαστε από τα ίδια χωριά. Τον άλλο τον θυμάμαι φυσιογνωμικά, όπως λένε, από το σχολείο. Ο λόγος για τους Γιάννη Κωνσταντινάκο και Σπύρο Οικονομάκη αντίστοιχα, δημιουργούς της τουριστικής εφαρμογής “Pocket Tour”.

O Σπύρος Οικονομάκης και ο Γιάννης Κωνσταντινάκος μας παρουσιάζουν την πρωτότυπη εφαρμογή τους και μας μιλάνε για τον τουρισμό, την πόλη μας, και τη φιλία σε μια συνέντευξη με έντονη νεανική φρεσκάδα.

Συνδεθείτε στο διαδίκτυο, ανοίξτε τα GPS και κάντε κλικ ΕΔΩ!
Ώρα για περιήγηση…

– Τι είναι το “Pocket Tour” και πως γεννήθηκε αυτή η ιδέα;
Γ.Κ.: Το “Pocket Tour” είναι μια νέα τουριστική εφαρμογή για έξυπνα κινητά, για smartphones όπως είναι στην καθομιλουμένη πιο γνωστά. Στόχος είναι η περιήγηση του χρήστη μέσα από την εφαρμογή στα αξιοθέατα της γύρω περιοχής βάσει της εκάστοτε τοποθεσίας του. Με αυτόν τον τρόπο ο χρήστης θα μπορέσει να βρει γύρω του ανά πάσα στιγμή και στην ακτίνα που επιθυμεί τα διαθέσιμα αξιοθέατα.
Σαν ιδέα ξεκίνησε το καλοκαίρι του 2013 σε ένα μπαράκι της Σπάρτης. Ήμασταν αρκετά άτομα και συζητούσαμε, αναζητώντας έξυπνους τρόπους να αναδείξουμε την περιοχή μας. Όταν τελειώσαμε τις σπουδές μας οι πρώτες κουβέντες με παιδιά της ηλικίας μας ήταν πάντα να κάνουμε κάτι για την πόλη μας, την χώρα μας, για εμάς τους ίδιους.
     Επικεντρωθήκαμε στον τουρισμό της πόλης. Γιατί είναι κοινό μυστικό πως οι τουρίστες μετά την επίσκεψή τους στο Μυστρά εξαφανίζονται και δε μένουν στην πόλη. Το αρχικό μας θέμα ήταν, λοιπόν, να κρατήσουμε τον τουρισμό στην πόλη μας. Κι από την κουβέντα προέκυψε το “Pocket Tour”.
     Σ.Ο.: Αυτό που σκεφτήκαμε τότε να κάνουμε ήταν να φτιάξουμε μια εφαρμογή, με την οποία θα μπορεί ο κάθε τουρίστας εύκολα και γρήγορα να περιηγηθεί στα σημαντικά σημεία ενδιαφέροντος που αφορούν μία πόλη.
     Γ.Κ.: Εφόσον μπήκαμε στη διαδικασία να φτιάξουμε μια τέτοια εφαρμογή σκεφτήκαμε γιατί να την «εγκλωβίσουμε» στα στενά όρια της Σπάρτης και να μην διαπλατύνουμε στη Λακωνία και κατόπιν στην Ελλάδα;

– Πόσο εύκολο ήταν να υλοποιήσετε το εγχείρημά σας;
Σ.Ο.: Τεχνολογικά, ναι μεν ήτανε κάτι που έπρεπε να το φτιάξουμε από την αρχή, αλλά έγινε σχετικά γρήγορα. Το πιο μεγάλο και δυσκολότερο πρόβλημα ήταν και είναι η συλλογή των πληροφοριών, η οποία συνεχίζεται και είναι μία διαρκής διαδικασία. Ειδικά ο Γιάννης, που έχει επωμιστεί όλη τη δουλειά της συλλογής των πληροφοριών, εικόνων, σημείων στον χάρτη κ.τ.λ., πρέπει να ελέγχει διαρκώς την ορθότητα του πληροφοριακού όγκου και αυτό είναι ένα συνεχές «πρόβλημα».
     Γ.Κ.: Για αυτό υπάρχει και το κοινωνικό δίκτυο στην εφαρμογή, έτσι ώστε εάν ένας χρήστης διαβάσει κάτι που δεν αντιστοιχεί στην πραγματικότητα να μπορεί να μας στείλει ένα e-mail με τις παρατηρήσεις του. Εμείς θα ελέγξουμε αυτό το σημείο αναζητώντας πληροφορίες κατευθείαν από τους αρμόδιους φορείς και αν όντως έχει γίνει λάθος θα το διορθώσουμε.
     Σ.Ο.: Σκοπός είναι να γίνεται πάντα έλεγχος κι αξιολόγηση των πληροφοριών ή κι ακόμη να μας προτείνουν σημεία, τα οποία δεν γνωρίζουμε ώστε να τα συμπεριλάβουμε στην εφαρμογή.
     Προφανώς και δεν έχουμε επισκεφτεί όλα τα μέρη. Η έρευνα έχει γίνει και διαδικτυακά, αναζητώντας πληροφορίες από επίσημες πηγές. Δεν γράφουμε πράγματα που βγάλαμε εμείς από το κεφάλι μας, γιατί προφανώς θα ήταν μη έγκυρες οι πληροφορίες.
     Γ.Κ.: Το θέμα είναι να χρησιμοποιήσουμε, και χρησιμοποιούμε, διαδικτυακούς τόπους της χώρας μας οι οποίοι είναι έγκυροι. Ουσιαστικά είμαστε ένας συλλέκτης πληροφοριών.
     Σ.Ο.: Στο μέλλον θα προσπαθήσουμε να αυτοματοποιήσουμε ένα μέρος της πληροφορίας. Η υλοποίηση μας πήρε κάποιο χρόνο γιατί, μέχρι να καταλήξουμε στη δομή της εφαρμογής και το σχεδιασμό της, πέρασαν διάφορα στάδια. Ξεκινήσαμε με ένα άλλο design, δεν μας άρεσε γιατί δεν ήταν πολύ χρηστικό το αλλάξαμε. Κατόπιν αν και το όνομα προέκυψε σχετικά εύκολα (σκεφτόμασταν το κινητό που βρίσκεται στην τσέπη μας και τον τουρισμό-ταξίδια), κάναμε μια ολόκληρη διαδικασία για να βρούμε το λογότυπό μας. Μελετήσαμε επίσης νομικά θέματα που προκύπτουν υλοποιώντας τέτοιου είδους προσπάθειες, κ.ά.

– Ποιο είναι το συγκριτικό του πλεονέκτημα έναντι άλλων παρόμοιων εφαρμογών;
     Σ.Ο.: Η ενιαία λύση είναι το πρώτο πλεονέκτημα…
     Γ.Κ.: …Ότι, δηλαδή, δεν αναγκάζεται ο ταξιδιώτης να κατεβάσει άλλη εφαρμογή για κάθε πόλη. Το “Pocket Tour” είναι μία εφαρμογή που ανά πάσα στιγμή εκεί που είσαι, μέσω της εκάστοτε τοποθεσίας σου, κάνεις αναζήτηση και σε ακτίνα έως 25 χλμ μπορείς να βρεις σημεία ενδιαφέροντος.
     Σ.Ο.: Στην εφαρμογή μας παρέχεται ολοκληρωμένη πληροφορία, πράγμα που δε συμβαίνει σε καμία άλλη ανάλογη εφαρμογή. Το “Pocket Tour” παρέχει τηλέφωνα, τιμή, ωράρια, εικόνα, συνολική περιγραφή κ.ο.κ. του εκάστοτε σημείου ενδιαφέροντος.
    Γ.Κ.: Επίσης το δεύτερο πλεονέκτημα είναι ότι η εφαρμογή μας διαφοροποιείται από άλλες λόγω του διαδραστικού της στοιχείου. Υπάρχει, δηλαδή, ένα κοινωνικό δίκτυο. Με την εγγραφή του ο χρήστης μπορεί να «ακολουθήσει» άλλους χρήστες παρακολουθώντας τις δραστηριότητές τους. Έτσι, λοιπόν, αλληλεπιδρούν οι χρήστες μεταξύ τους συζητώντας και ανταλλάσοντας απόψεις και σχόλια σχετικά με το σημείο που έχει ο καθένας επισκεφτεί. Στο προφίλ που δημιουργείς μπορείς επίσης να έχεις μια ανάμνηση από τα ταξίδια σου. Βρίσκεσαι, π.χ., στο χάρτη της Ελλάδας και μένουν αποτυπωμένα, καρφιτσωμένα τα σημεία που έχεις πάει κι έχεις κάνει check-in.
     Σ.Ο.: Η εφαρμογή έχοντας τη δυνατότητα του κοινωνικού δικτύου μπορεί, επίσης, να δημιουργήσει ένα ντόμινο επισκεψιμότητας κάποιου σημείου. Κάνοντας για παράδειγμα κάποιος φοβερά κι ενθουσιώδη σχόλια για το Άγαλμα του Λεωνίδα μπορεί να παρακινήσει ορισμένους άλλους ερχόμενοι στη Σπάρτη να επισκεφτούν οπωσδήποτε το συγκεκριμένο σημείο. Το κοινωνικό δίκτυο έχει τη δυναμική να δώσει το έναυσμα ώστε κάποιος να ακολουθήσει στην πραγματικότητα κάποιον άλλον.
    Γ.Κ.: Μπορεί και αντίστροφα να γράψει κάποιος «μην έρθετε στο τάδε σημείο για τους χ-ψ λόγους». Και αυτό είναι σωστό και ωφέλιμο γιατί θα εξαναγκαστεί ο υπεύθυνος του σημείου να ερευνήσει τους λόγους που δεν αρέσει στον επισκέπτη το σημείο ευθύνης του, προσπαθώντας να το βελτιώσει και να το κάνει καλύτερο.

– Εκτός από τους τουρίστες για ποιους άλλους μπορεί το “Pocket Tour” να αποτελέσει χρήσιμο εργαλείο;
Σ.Ο.: Πρώτα απ’ όλα η γνώμη του κόσμου μετράει και αυτό μας ενδιαφέρει. Δεν θέλουμε να πάει κάποιος σε ένα μνημείο και απλά να το δει ή να δει την περιγραφή και τέλος. Θέλουμε να μας πει αν ουσιαστικά αυτό που είδε ήταν πραγματικά αξιόλογο, αν η τιμή του ανταποκρίνεται σε ό,τι είδε, πως κρίνει την καθαριότητα κ.τ.λ. Όλα αυτά τα δεδομένα της γνώμης των χρηστών, μπορούν να αποτελέσει ένα εργαλείο για τους Δήμους, τις διάφορες υπηρεσίες, τον εκάστοτε υπεύθυνο του σημείου ενδιαφέροντος, ακόμα και για ξενοδοχεία και τουριστικά γραφεία, τα οποία θα μπορούσαν να εξάγουν αποτελέσματα, έτσι ώστε να μπορέσουν να βελτιώσουν τον τουρισμό είτε της ιδιωτικής επιχείρησης αυτόνομα είτε του ίδιου τους του δήμου και της περιοχής τους.
     Σκοπός είναι να μπορέσουν οι αρμόδιοι φορείς να μάθουν ότι υπάρχει η συγκεκριμένη εφαρμογή. Έτσι, αν καταλάβουν ότι από το “Pocket Tour” μπορούν να πάρουν πληροφορίες και δεδομένα που τους είναι χρήσιμα, θα κατανοήσουν ότι το εργαλείο αυτό που τους δίνουμε το χρειάζονται πραγματικά. Φανταζόμαστε πως αρκετοί θα έρθουν μόνοι τους να μας χτυπήσουν την πόρτα. Παρ’ όλ’ αυτά κι εμείς θα προσπαθήσουμε να το κυνηγήσουμε και να προσελκύσουμε ενδιαφερομένους ποικιλοτρόπως.

– Το ταξίδι ξεκίνησε με επίσημη πρώτη παρουσίαση στη Σπάρτη [25/4/15]. Ποια τα συναισθήματά σας;
Γ.Κ.: Θέλαμε να ξεκινήσει από την πόλη της Σπάρτης, γιατί εδώ έχουμε γεννηθεί, εδώ πήγαμε σχολείο και εδώ επιστρέψαμε μετά τις σπουδές μας. Συμμετείχαμε σαν ακροατές και θεατές σε διάφορες εκδηλώσεις, οι οποίες μας άρεσαν και θέλαμε κι εμείς να κάνουμε κάτι για αυτή την πόλη. Έτσι με αφετηρία την πόλη μας δημιουργήσαμε κάτι το οποίο περιλαμβάνει και την ίδια την πόλη! Στην παρουσίαση, μας προλόγισε ο κύριος Γιάννης Νάνος, καθηγητής μας από το σχολείο, πράγμα το οποίο ήταν σημαντικό για εμάς γιατί συνδέσαμε και τα μαθητικά μας χρόνια στο σχολείο με τα σημερινά χρόνια της δημιουργίας.
    Για τον Σπύρο το όλο concept ήταν ακριβώς πάνω σε αυτό που σπούδασε. Για έμενα δεν έχει και πολύ μεγάλη σχέση με τις σπουδές μου, αλλά λόγω της ενασχόλησής μου με συλλόγους και διάφορους φορείς του Δήμου, έχω ασχοληθεί με τον τουρισμό και τον πολιτισμό. Ήταν η κατάλληλη συγκυρία να ξεκινήσει από εδώ όλο αυτό, γιατί «κλείδωσε» υπέροχα: Σπάρτη, τόπος καταγωγής, μεγάλη ιστορία˙ όλα συνηγορούσαν ότι έπρεπε να ξεκινήσει από εδώ το «ταξίδι» μας και ευχαριστηθήκαμε που ξεκινήσαμε από εδώ, γιατί μας αρέσει η πόλη μας!
    Σ.Ο.: Το πρώτο ερώτημα της κουβέντας, από την οποία και ξεκίνησε η ιδέα του “Pocket Tour”, ήταν πως θα γίνει πόλος έλξης η πόλη της Σπάρτης. Άρα, η αφετηρία μας ήταν εδώ και σταδιακά επεκταθήκαμε σε όλη την Ελλάδα.
    Γ.Κ.: Όταν έμενα στην Αθήνα κι έλεγα από πού ήμουν όλοι θαύμαζαν τη Σπάρτη. Την ήξεραν για την ιστορία της, αλλά έως εκεί. Κι εγώ δεν είχα κάτι παραπάνω να τους πω. Τώρα, δημιουργήσαμε με το Σπύρο ένα πράγμα που μπορεί να τους «πει» τα πάντα και για την πόλη μας, αλλά και για κάθε πόλη στην Ελλάδα.

Το σλάιντ απαιτεί την χρήση JavaScript.

– Ποιας ανταπόκρισης έχει τύχει το “Pocket Tour”έως τώρα και πως σκοπεύετε να το κοινοποιήσετε στο ευρύ κοινό;
    Σ.Ο.: Στο facebook αυτές τις τελευταίες μέρες είχαμε μια κλιμακώμενη ενδυνάμωση. Φτάσαμε περίπου τα 400 likes πολύ σύντομα, που σημαίνει ότι είναι ένα καλό νούμερο για αρχή. Όσον αφορά την ίδια την εφαρμογή στο διάστημα της πρώτης μίας με μιάμισης ημέρας είχε ήδη 150 περίπου χρήστες να την χρησιμοποιούν και αυτό είναι ενθαρρυντικό για το ξεκίνημα.
    Η προώθηση της εφαρμογής μας θα συνεχίσει να γίνεται μέσα από τα κοινωνικά δίκτυα. Π.χ., θα κάνουμε μία καμπάνια μέσω του facebook. Έχουμε επικοινωνήσει, επίσης, και με κάποιες γνωστές ιστοσελίδες είτε για να ενημερώσουμε με την εφαρμογή, είτε για να την προβάλλουν μέσω κάποιου μικρού αφιερώματος. Χρειάζεται marketing και προώθηση, αλλά για αρχή θέλουμε να κάνουμε μικρά βήματα ώστε να αρχίσει να προωθείται ποιοτικά και σταδιακά να ανεβαίνει η διάδοση του “Pocket Tour”. Στόχος είναι να το πάρουν εκείνοι που θέλουν πραγματικά να το χρησιμοποιήσουν, αλλά και εμείς να μπορέσουμε να διορθώσουμε και να βελτιώσουμε τυχόν λάθη ή τεχνολογικά θέματα που μπορεί να προκύψουν.
    Γ.Κ.: Το κοινό της Σπάρτη είναι ένα καλό ξεκίνημα για να αρχίσουμε να τεστάρουμε κι εμείς την εφαρμογή μας. Να δούμε, δηλαδή, πως ουσιαστικά δουλεύει. Πρέπει να έχουμε χρήστες, για να χρησιμοποιούν την εφαρμογή και να λαμβάνουμε εμείς τα δεδομένα, ώστε η εξαγωγή τους να γίνει χρήσιμη για το Δήμο, το Νομό κτλ.
    Σ.Ο.: Σίγουρα, για εμάς θα είναι ένα δυνατό promotion το γεγονός πως θα την χρησιμοποιήσει ο Δήμος Σπάρτης. Γιατί αν ο Δήμος μείνει ευχαριστημένος από την εφαρμογή μας, τότε μπορεί να ακολουθήσει και ένας άλλος δήμος, κ.ο.κ. Να επισημάνουμε, ότι μόνο για τον Δήμο της Σπάρτης, μιας και καταγόμαστε από εδώ, το “Pocket Tour” θα είναι εντελώς δωρεάν, για άλλους ενδιαφερόμενους φορείς θα υπάρχει ένα πολύ μικρό οικονομικό κόστος, για να έχουμε κι εμείς τη δύναμη να συνεχίζουμε αυτό που κάνουμε.

– Η δύναμη της φιλίας σας έδωσε επιπλέον δύναμη να ξεπεράσετε δυσκολίες που ενδεχομένως προέκυψαν;
Γ.Κ.: Με τον Σπύρο γνωριζόμαστε από το δημοτικό. Από την αρχή της φιλίας μας ποτέ δεν είχαμε κόντρες. Πραγματικά ποτέ! Δεν μπορώ να θυμηθώ μια στιγμή καβγά…
     Σ.Ο.: Ούτε εγώ! (σ.σ. γέλια)
     Γ.Κ.: Λειτουργούμε στις ίδιες συχνότητες! Σκεφτόμαστε τα ίδια πράγματα ή όταν λέει μια διαφορετική ιδέα ο ένας από τον άλλον την ακούμε, την σεβόμαστε και την κουβεντιάζουμε…
     Σ.Ο.: Υπάρχει ένας υγιής διάλογος. Αν πω κάτι στο Γιάννη και, για παράδειγμα, δεν του αρέσει θα πει «δεν μου αρέσει» και θα κουβεντιάσουμε. Δεν θα πει «Οk. Καλό είναι» και θα κάνει το δικό του! Στη φιλία μας έχει παίξει σημαντικό ρόλο ότι υπάρχει ένας άνθρωπος που μπορείς να πεις δυο κουβέντες και να συνεννοηθείς!
     Γ.Κ.: Είναι σημαντικό ότι δυο άνθρωποι μπορούν να συνεννοηθούνε. Γενικότερα, όμως, η φιλία είναι σημαντική για εμάς. Φάνηκε και στην παρουσίαση της εφαρμογής μας, όπου οι φίλοι μας ήρθαν και μας στήριξαν και τους ευχαριστούμε πολύ για αυτό.
     Σ.Ο.: Μας στηρίζουν διαρκώς και, μάλιστα, μας έδωσαν και την ώθηση να συνεχίσουμε και να βγάλουμε την εφαρμογή στο κοινό, γιατί υπήρξε ένα διάστημα που το όλο θέμα είχε κολλήσει.

– Άρα οι παρέες μπορούν να γράψουν ιστορία, όπως λέγεται;
Γ.Κ.: Σίγουρα και έτσι πρέπει να γίνεται. Βρισκόμαστε σε δύσκολη περίοδο και σαν χώρα και σαν κοινωνία. Και με τέτοιου είδους ενασχολήσεις όχι μόνο ξεφεύγεις, αλλά δίνεις και το έναυσμα σε άλλους ανθρώπους και σε άλλες παρέες να πουν ότι «Ναι!», μπορούνε να κάνουνε κάτι.
    Σ.Ο.: Βλέποντας εμάς τους δύο μπορούν να πουν «Ορίστε, δυο φίλοι έκαναν κάτι κι αφού μπορούν αυτοί γιατί να μην μπορούμε κι εμείς;». Ίσως είναι ένα κίνητρο για να ξεκινήσει κάτι μεγαλύτερο.

– Το εγχείρημά σας αποτελεί μία όαση στη μιζέρια της κρίσης. Τι έχετε να πείτε σε συνομηλίκους μας, τόσο σε εκείνους που έχουν κάποιο όραμα και διστάζουν, όσο και σε εκείνους που αναζητούν το όραμά τους;
Σ.Ο.: Αν κάποιος έχει ένα όραμα να απευθυνθεί και να συζητήσει με ανθρώπους του κλάδου που θέλει να ασχοληθεί και σιγά σιγά να αρχίσει να το υλοποιεί. Κι αν είναι πράγματα που δεν μπορεί ο ίδιος να κάνει μόνος του, ας ψάξει να βρει τα άτομα με τα οποία θα συνεργαστεί και θα τον βοηθήσουν να προχωρήσει. Μέσα από τη συνεργασία μπορούμε να δημιουργήσουμε ωραία και μεγάλα πράγματα. Μπορεί να κάνουμε 10.000 πράγματα, έστω ότι τα 1.000 να είναι καλά, πάλι κερδισμένοι θα είμαστε! Σήμερα, στην περίοδο της κρίσης υπάρχουν πάρα πολλές ιδέες, το θέμα είναι να αναζητήσουμε τους τρόπους για να τις πραγματοποιήσουμε.
     Εμείς οι δύο είμαστε δυο άνθρωποι από δυο διαφορετικούς επαγγελματικούς χώρους. Και είναι σημαντικό ότι στην εποχή της μίζερης αυτής κρίσης καταφέραμε να ενώσουμε το κοινό μας όραμα κα να δημιουργήσουμε κάτι.

– Η ιδιωτική πρωτοβουλία είναι ένα βήμα πιο μπροστά από την κρατική; Η πρώτη μπορεί να βοηθήσει και να ενισχύσει τη δεύτερη και κατά πόσο εκείνη δέχεται χείρες βοηθείας;
Σ.Ο.: Φάνηκε στην παρουσίασή μας πως ο Δήμος αγκάλιασε το εγχείρημά μας. Κι ο ίδιος ο Δήμαρχος είπε να δούμε πως μπορούμε να εμπλουτίσουμε την εφαρμογή μας και με περισσότερα στοιχεία και στατιστικά για την περιοχή μας. Το πρώτο δείγμα είναι θετικό, όμως γενικότερα θα φανεί στην πορεία ποια είναι η βούληση της κρατικής μηχανής σε κάθε επίπεδο και είδος φορέων… Γιατί, όμως, να μην θέλει ένας δήμος ή ένα κράτος να ενεργοποιηθεί και να χρησιμοποιήσει τους πολίτες που θέλουν να προσφέρουν;

– Εντοπίζετε έλλειμμα τουριστικής ανάπτυξης στην περιοχή μας και πώς θεωρείτε πως μπορεί να μειωθεί;
Γ.Κ.: Αυτό πρέπει να γίνει από τους ίδιους τους ενδιαφερόμενους. Δηλαδή οι δήμοι, οι φορείς, οι επιχειρήσεις κ.λ.π. πρέπει να κινηθούν προς την κατεύθυνση της μείωσης του ελλείμματος που παρατηρείται. Εμείς, για παράδειγμα, ως ομάδα “Pocket Tour” μπορούμε να τους δίνουμε τα δεδομένα που θα προκύπτουν από τη χρήση της εφαρμογής μας. Μπορεί ενδεχομένως κάποιος αναζητώντας τις τιμές των δεδομένων – με βάση τη ζήτηση, την επισκεψιμότητα, το είδος τουρισμού κ.ο.κ. ενός σημείου – να αποφασίσει να επενδύσει στο χ-ψ σημείο.

– Τα τοπικά προϊόντα έχουν θέση στο “Pocket Tour”;
Σ.Ο.: Αρχικά την ιδέα των τοπικών προϊόντων δεν την είχαμε, αλλά σταδιακά γεννήθηκε. Όταν ξεκινήσαμε να δείχνουμε την εφαρμογή σε κάποιους φίλους υπήρξαν ορισμένοι που ρώτησαν το Γιάννη πως μπορούν μέσω της εφαρμογής να διαφημίσουν τα προϊόντα τους. Έτσι προέκυψε η ανάγκη η εφαρμογή μας να ασχοληθεί και με τα τοπικά προϊόντα σιγά σιγά στο μέλλον. Σήμερα, είμαστε στο στάδιο που επεξεργαζόμαστε το πως αυτό θα γίνει.

– Ο χρήστης του “Pocket Tour” έως ποιας εμβέλειας πληροφορίες μπορεί να λάβει από το σημείο που βρίσκεται;
Γ.Κ.: Στόχος είναι ο χρήστης να περιηγείται γύρω από την περιοχή στην οποία βρίσκεται. Η εφαρμογή εντοπίζει χώρους ενδιαφέροντος σε ακτίνα 25 χιλιομέτρων.
    Σ.Ο.: Έχουμε επίσης βάλει τον «κανόνα» των 500 μέτρων, ώστε να πρέπει να είναι κανείς αρκετά κοντά στο σημείο που θέλει να κάνει check-in, να σχολιάσει ή να βαθμολογήσει. Σκοπός αυτού του «κανόνα» είναι να βρίσκεται πράγματι ο χρήστης στο σημείο ενδιαφέροντος και οι πληροφορίες που δίνει να είναι πραγματικές, ώστε να μην μπορεί κάποιος σκόπιμα να παραπληροφορεί.

– Ποιοι είναι οι επόμενοι στόχοι σας όσον αφορά την εφαρμογή;
Γ.Κ.: Αρχικός μας στόχος είναι να ολοκληρωθεί η συλλογή πληροφοριών για την Ελλάδα. Σήμερα έχουμε ολοκληρώσει περίπου το 70-75% της χώρας. Εφόσον τελειώσουμε με την χώρα μας θα ασχοληθούμε και με άλλες χώρες διευρύνοντας το εγχείρημά μας.
     Σ.Ο.: Σύμφωνα με στατιστικά και με μία έρευνα που έχουμε κάνει αποφασίσαμε οι χώρες με τις οποίες θα ασχοληθούμε στη συνέχεια να είναι η Ολλανδία και η Ιταλία. Έχουμε αρκετούς στόχους όσον αφορά την εφαρμογή, η οποία θα εξελίσσεται και θα εμπλουτίζεται διαρκώς, για αυτό έχουμε φτιάξει μία μάδα που αποτελείται επίσης από τους Στέλιο Χαρμπαλή, Σίμο Μικελάτο και Νατάσα Σκρουμπέλου. Κι όσο θα διευρύνεται η εφαρμογή ελπίζουμε να διευρύνεται και η ομάδα μας.
Ωστόσο, όσον αφορά τους πιο άμεσους στόχους μας, προέχουν η ολοκλήρωση των πληροφοριών της χώρα και ταυτόχρονα η συνεργασία με το Δήμο Σπάρτης, ώστε να παραδώσουμε την πλατφόρμα εξαγωγής των δεδομένων.

– Οι ενδιαφερόμενοι που μπορούν να βρουν το “Pocket Tour”;
Γ.Κ.: Η εφαρμογή είναι διαθέσιμη δωρεάν στο Google Play για συσκευές Android, δηλαδή smartphones και tablets. Αναζητώντας την θα γράψετε “Pocket Tour” ως μία λέξη (PocketTour) με αγγλικούς χαρακτήρες. Έτσι θα την βρείτε εύκολα, θα την κατεβάσετε και θα την εγκαταστήσετε. Ακόμη μπορείτε να επισκεφτείτε την ιστοσελίδα μας www.pocket-tour.com ή να μας ακολουθήσετε στα μέσα κοινωνικής δικτύωσης (facebook, twitter), όπου και θα βρείτε κάθε επιπρόσθετη πληροφορία που χρειάζεστε.

Νίκος Β. Γεωργιάδης

Νίκος Β. Γεωργιάδης ΣπάρτηΣυνέντευξη στο
Νίκο Ι. Καρμοίρη

Αρκεί ίσως μια πρώτη γνωριμία για να διαπιστώσει κανείς την ευγένεια και το ήθος που τον διακρίνουν. Γνωριστήκαμε πριν λίγα χρόνια κι από τότε κάθε φορά – από τις ελάχιστες – που τον επισκέφτηκα στο φωτογραφείο του έφευγα πιο γαλήνιος, συναναστρεφόμενος με την «ευγένεια μιας άλλης εποχής».

Έχει γράψει έναν αρχαιολογικό οδηγό για το Μυστρά κι έχει ασχοληθεί ακόμα περισσότερο με τη Σπάρτη ιστορικά και πολιτιστικά, έχοντας βάλει αρκετά λιθαράκια στο τοπικό γίγνεσθαι παντοιοτρόπως. Ωστόσο, χαρακτηρίζεται από σεμνότητα κι αποφεύγει να προβάλει τον εαυτό του.

Ο λόγος για τον κ. Νίκο Γεωργιάδη, τον μέχρι πρότινος Πρόεδρο της Πνευματικής Εστίας Σπάρτης, με τον οποίο συνομιλήσαμε με αφορμή την πρόσφατη παρουσίαση του πρώτου του βιβλίου για τη Σπάρτη.

Ο κ. Νίκος Γεωργιάδης, άνοιξε τις πόρτες του Μουσείου Νεότερης Σπάρτης – όπου και φιλοξενήθηκε η κουβέντα μας – και παραχώρησε μια ενδιαφέρουσα συνέντευξη στα «ΠΡΟΣΩΠΑ», με ιστορικές προεκτάσεις…

– Δηλώνετε – και το αποδεικνύετε διαρκώς – μεγάλος λάτρης της Σπάρτης. Από πού πηγάζει αυτή η απύθμενη αγάπη σας για την πόλη μας;
Νομίζω ότι όσοι έχουν γεννηθεί σε μία πόλη είναι αυτονόητο να την αγαπούν. Υπάρχουν δύο κατηγορίες, εκείνοι που φεύγουνε και εκείνοι που μένουν. Οι πρώτοι κατά καιρούς την επισκέπτονται γιατί έχουν δικούς τους ανθρώπους κι αναμνήσεις εκεί. Οι δεύτεροι, που δεν έχουν φύγει ποτέ από την πόλη, ασχολούμενοι με αυτή βρίσκουνε πράγματα που τους κάνουν πιο φίλους με την γενέτειρά τους και η σχέση τους γίνεται πιο ζεστή. Εγώ δεν έφυγα ουσιαστικά από την πόλη, εκτός από τη θητεία μου στο στρατό για δυόμιση χρόνια, ενάμιση χρόνο πριν τον στρατό στην Αθήνα κι ένα έτος μετά στη Γερμανία να για να μάθω την τέχνη της φωτογραφίας. Συνεπώς έλειψα 5-6 χρόνια από το διάστημα της μέχρι σήμερα ζωής.
     Το γιατί ιδιαίτερα αγάπησα ή ασχολήθηκα με τη Σπάρτη; Ένας λόγος είναι ότι αφού είχε ιδρυθεί η οικογενειακή επιχείρηση δέκα χρόνια πριν από εμένα, τα πρώτα μου παιχνίδια ήταν άδεια πολύχρωμα κουτιά από φιλμ και πολλές φωτογραφίες με γεγονότα, με γάμους, με βαφτίσια, με εκδηλώσεις που βρίσκονταν στο αρχείο του φωτογραφείου και πολλές από αυτές μου κινούσαν την περιέργεια με αποτέλεσμα να ρωτάω συνέχεια για αυτές.

– Όπως είπατε, γεννηθήκατε σε φωτογραφική οικογένεια και σήμερα η τρίτη γενιά συνεχίζει την οικογενειακή παράδοση. Ποιος ο ρόλος σας της φωτογραφίας στην ενασχόλησή σας με τον πολιτισμό;
Ο ρόλος της φωτογραφίας ήταν σημαντικός. Αν, για παράδειγμα, ο πατέρας μου ήταν δικηγόρος δεν ξέρω αν θα υπήρχε η οπτική επαφή μου με ντοκουμέντα καταστάσεων και πραγμάτων, τα οποία ήταν παρελθόντων ετών από εμένα, αλλά φυσικά και σύγχρονα με εμένα. Έβλεπα φωτογραφίες του αρχείου και ρωτούσα τι κάνει ο ένας, τι κάνει ο άλλος, ποιοι απεικονίζονται κτλ. Συνεπώς, ήμουν ταυτισμένος με την ιστορία της πόλης από πολύ μικρός. Παρατηρούσα καταστάσεις που για εμένα ήταν πολλές φορές περίεργες και παράξενες. Επί παραδείγματι, υπήρχαν φωτογραφίες κοινωνικής δραστηριότητας όπως γάμοι, γλέντια, χοροί κτλ. Κάτι, όμως, το οποίο συνέβαινε έως τα μέσα του προηγούμενου αιώνα, περίπου δηλαδή έως το 1950-60, ήταν όταν πέθαινε κάποιος συγγενείς μεγάλης ηλικίας να περιβάλλουν το φέρετρο οι συγγενείς, κυρίως, και να βγάζουν φωτογραφία με το φέρετρο ανοικτό μόλις τελείωνε η εξόδιος ακολουθία έξω από το ναό, ή ακόμα και στο νεκροταφείο λίγο πριν τον ενταφιάσουν. Στη συνέχεια έστελναν τις φωτογραφίες σε αντιστοίχους συγγενείς των στην Αμερική, γιατί όπως ξέρουμε στα 1890 περίπου είχε αρχίσει η μετανάστευση από τη Λακωνία, κι επεδίωκαν με κάθε τρόπο πάντα να υπάρχει μια γέφυρα.
     Στην πορεία άρχισα κι εγώ να ασχολούμαι και να συγκεντρώνω φωτογραφίες ενισχύοντας το αρχείο, ή αποσπάσματα που διάβαζα σε παλιές εφημερίδες ή περιοδικά. Θα έλεγα πως υπήρξα ένας απλός συλλέκτης. Καθώς μεγάλωνα, θα τολμούσα να πω, πως η περιέργεια γινόταν πάθος. Αποτέλεσμα, με τις γνώσεις και την εμπειρία που αποκτούσα, να αρχίζω συστηματικά πλέον να συλλέγω και έντυπες, αλλά και προφορικές ιστορίες και αναμνήσεις από ανθρώπους της πόλης. Έτσι, όλα αυτά με έκαναν να δένομαι περισσότερο με την πόλη και την ιστορία της.

– Έως πρόσφατα υπηρετούσατε για περίπου 50 συναπτά έτη ως Πρόεδρος την Πνευματική εστία Σπάρτης. Πως γεννήθηκε η ΠΕΣ με την οποία έχετε συνδέσει το όνομά σας;
Για 47 για την ακρίβεια! Παλιότερα, οι Νομάρχες ήταν μετακλητά πρόσωπα, που σημαίνει ότι άλλαζαν ανάλογα με τις κυβερνητικές μεταβολές. Το 1960 ήταν εδώ ένας νέος Νομάρχης, ο Στυλιανός Σκανδάλης, ωραίος άνθρωπος, που έμεινε πέντε χρόνια. Στα δύο κιόλας πρώτα χρόνια είχε συνδεθεί με πολλούς αξιόλογους συμπολίτες μας. Αγάπησε την πόλη και τους ανθρώπους της, και μεταξύ αυτών γνώρισε κι εμένα κι αναπτύξαμε πολύ φιλικές σχέσεις. Σε κάποιες συζητήσεις μας εντόπισε ότι λείπει από τη Σπάρτη ένας φορέας δημιουργίας πολιτισμού. Μου ζήτησε να βρω 10 ανθρώπους, οι οποίοι να μην έχουν ασχοληθεί ούτε με οδηγισμό, ούτε με φιλανθρωπικά σωματεία, ούτε με τίποτα άλλο. Ήθελε να είναι εντελώς «παρθένοι», για να αρχίσουν από το μηδέν, να συγκροτήσουν τον πυρήνα του πολιτιστικού συλλόγου και να ασχοληθούν εξολοκλήρου με το νέο φορέα. Στην πορεία θα ήταν ευπρόσδεκτοι και όλοι όσοι θα ήθελαν να συμμετάσχουν και να βοηθήσουν. Βρήκα 10 άτομα συνομήλικά μου, τους μετέφερα την πρόσκληση του Νομάρχη και πήγαμε στο γραφείο του, όπου μας εξέθεσε τις σκέψεις του και τους σκοπούς δημιουργίας ενός τέτοιου φορέα. Είπε μάλιστα πως δεν ήθελε να είναι παρών στις συζητήσεις μας πάρα μόνο την τελευταία μέρα που θα συζητούμε για την ονομασία του συλλόγου.
     Ακούστηκαν διάφορες και ενδιαφέρουσες απόψεις, όπως μία που μου έρχεται τώρα στο μυαλό: «Χείλων ο Λακεδαιμόνιος» Πολιτιστικός Φορέας Σπάρτης. Εκείνος μας πρότεινε το όνομα Πνευματική Εστία Σπάρτης, λέγοντας πως είναι ένας τίτλος που περικλείει κι εκπροσωπεί ολόκληρη την πόλη. Μας άφησε να το σκεφτούμε και αποδείχθηκε ότι είχε δίκιο. Γιατί πράγματι, επί το ακούσματι άνοιξαν αρκετές πόρτες.
     Έτσι λοιπόν, υπήρξα κι εγώ στην ομάδα των ιδρυτικών μελών. Δεν είχα όμως ποτέ τις σκέψεις να βρίσκομαι στην κορυφή, ως πρόεδρος, μιας προσπάθειας. Μπορώ κι από πολύ πιο χαμηλά να προσφέρω. Κάποια στιγμή έγιναν διάφορες αλλαγές και από τότε ανέλαβα επικεφαλής. Θεώρησα ότι, όσο μπορούσα, έπρεπε να είμαι εκεί, ως χρέος απέναντι στον τότε Νομάρχη, γιατί ήμουν ο πρώτος που του είχε αποκαλύψει τις ωραίες εκείνες σκέψεις του.

– Πρόσφατα πραγματοποιήθηκαν αρχαιρεσίες στην ΠΕΣ και αποχωρήσατε από τη θέση του Προέδρου. Αλλαγή σελίδας για την Εστία;
Άλλαξε η σελίδα, αλλά χωρίς ανταγωνισμούς. Ουδέποτε αυτά τα 53 χρόνια της ΠΕΣ έγινε ποτέ ανταγωνισμός στη θέση των επικεφαλής. Υπήρχε πάντα μία ήπια πολιτική και κανείς ποτέ δεν έβαλε υποψηφιότητα με σκοπό να προβληθεί κοινωνικά ή οτιδήποτε άλλο όπως συμβαίνει σε άλλες περιπτώσεις. Έτσι, δεν έλαβα μέρος σε συναγωνισμούς στις εκλογές. Απλά αποσύρθηκα από την θέση την πιο υπεύθυνη, του πρώτου μεταξύ ίσων όπως λέγεται και μεταπήδησα στη θέση του ίσου μεταξύ ίσων, απλώς να είμαι μέσα και να προσπαθώ να προσφέρω όσο μπορώ. Δεν εγκατέλειψα, θα μπορούσα να πω αρκετά, φεύγω. Έκανα, όμως, στην άκρη να έρθει ο επόμενος. Ουσιαστικά είμαι μέσα κι όσο μπορώ θα βοηθάω.

– Ένα μεγάλο επίτευγμα της ΠΕΣ είναι η δημιουργία του Μουσείου Νεότερης Σπάρτης. Πως προέκυψε αυτό το όραμα;
Θα έλεγα ότι κι εδώ έχω βάλει το δάχτυλό μου. Ακριβώς επειδή είχα εθιστεί με το παρελθόν της πόλης μέσω των φωτογραφιών και επειδή στο κατάστημα που έχουμε υπήρχε πλήθος φωτογραφικών ντοκουμέντων από το 1924 που δημιουργήθηκε το φωτογραφείο, σκεφτόμουν πως έπρεπε τα πιο σημαντικά από αυτά να αξιοποιηθούν.
     Είχαμε εντοπίσει αυτό το νεοκλασικό σπίτι που στεγάζεται σήμερα η Εστία και δοκιμάσαμε να ρωτήσουμε αν το πουλούσε η κυρία που το είχε κι έμενε μόνη της τότε εδώ. Με τα χίλια βάσανα και πολύ αγώνα καταφέραμε να πείσουμε τους κληρονόμους, γιατί στο μεταξύ η ιδιοκτήτρια «έφυγε», να το αγοράσουμε. Τελικά δέχθηκαν να μας το δώσουν με δόσεις. Τείναμε χείρα ευγενούς επαιτείας προς πάσα κατεύθυνση, στο εσωτερικό και το εξωτερικό, και το καταφέρναμε σιγά σιγά.
     Φτάσαμε, όμως, στο σημείο να μην μπορούμε να συμπληρώσουμε την τελευταία δόση και τότε η ιδέα που απλώς υπήρχε στο νου μου ήρθε κι έδεσε, αφού ζητήσαμε τη βοήθεια του Δήμου. Τότε ήταν Δήμαρχος ο αείμνηστος Αντωνάκος. Του εξηγήσαμε την κατάσταση και ζητήσαμε ο Δήμος να βοηθήσει στην αποπληρωμή της τελευταίας δόσης γιατί αλλιώς θα χάναμε όλο κτήριο. Συμφωνήσαμε να «πουλήσουμε» τον όροφο στο δήμο και παρακαλέσαμε να μην γίνουν εκεί γραφεία του δήμου αλλά να μας επιτρέψουν να δημιουργήσουμε ένα μουσείο, το οποίο και θα τους παραχωρούσαμε. Δέχτηκε και το Δημοτικό Συμβούλιο. Όλο αυτό ξεκίνησε από το 2004. Την ευθύνη από την πρώτη μέρα για τη συγκρότηση του μουσείου, την επιλογή των θεμάτων και την διάταξή τους όπως είναι σήμερα την είχε και την έχει μια συμβουλευτική επιτροπή που συγκροτήθηκε τότε από τον ακαδημαϊκό κ. Χρύσανθο Χρήστου και τους πανεπιστημιακούς κ.κ. Ζία, Πίκουλα και Σίνο. Όλη αυτή η ομάδα είχε αναθέσει να την εκπροσωπεί ο κ. Δεληβοριάς, ο μέχρι πρότινος Διευθυντής του Μουσείου Μπενάκη, που συνεχώς έχει και θα έχει εις το διηνεκές, όσο δύναται, την επιστημονική ευθύνη του Μουσείου.
     Το Μουσείο Νεότερης Σπάρτης λειτούργησε πρώτη φορά το 2010, όταν και ολοκληρώθηκαν όλες οι εργασίες. Έκτοτε λειτουργεί με την ευθύνη και τον πατριωτισμό των μελών της ΠΕΣ, γιατί ο Δήμος, λόγω της οικονομικής συγκυρίας δεν έχει τη δυνατότητα να βοηθήσει ουσιαστικά το Μουσείο από πλευράς προσωπικού, πέραν των πενταμηνίτων που έχει δώσει κατά καιρούς. Ωστόσο, και μόνη της η Εστία τα πήγε αρκετά καλά και απόδειξη είναι ότι το Μουσείο μας έγινε μέλος του Διεθνούς Συμβουλίου Μουσείων (ICOM).

– Μεγαλύτερη διάκριση για την Εστία αποτέλεσε η βράβευσή της από την Ακαδημία Αθηνών;
Πράγματι, δόθηκε στην Πνευματική Εστία το αργυρό μετάλλιο της Ακαδημίας Αθηνών το 1996. Εισηγητής για να γίνει αυτό ήταν ο αείμνηστος Νικηφόρος Βρεττάκος, ο οποίος ήταν επίτιμος πρόεδρος της Εστίας. Κάποια στιγμή ο φίλος μας και σημαντικός βοηθός μας Νικηφόρος είπε στην Ακαδημία ότι μέχρι τότε βράβευε διάφορες προσπάθειες ή καταστάσεις που μπορεί να γίνουν, για παράδειγμα, σε μία μέρα π.χ. αυτοθυσίας κ.τ.λ., καθώς και συλλογικές προσπάθειες όταν ο φορέας συμπλήρωνε 50 χρόνια δράσης. Τους εξέθεσε την περίπτωση της Εστίας μιλώντας για την ποιότητα και τη συχνότητα των εκδηλώσεων. Τότε είχαμε την ευκαιρία και πραγματοποιούσαμε μία εκδήλωση κάθε εβδομάδα από το Σεπτέμβριο έως το Μάιο, δηλαδή τέσσερεις εκδηλώσεις το μήνα και είχαμε επίσης ορισμένη μέρα την εβδομάδα για συνεδριάσεις. Έτσι παρομοίασε την Εστία με ναό. Ο τρόπος με τον οποίο η πνευματική εστία ενημερώνει θυμίζει τη λειτουργία ενός ναού. Ο ναός είναι πάντοτε ανοικτός και κάποιες φορές, ενώ λειτουργεί ο ιερέας, μπαίνει κάποιος κάνει το σταυρό του ανάβει ένα κερί και φεύγει, κάποιες άλλες μένουν τρεις-τέσσερεις άνθρωποι, ενώ όταν ο ναός γιορτάζει γεμίζει και το προαύλιο! Έτσι, ξέρουνε όλοι ότι την τάδε ημέρα λειτουργεί η Εστία. Άλλοτε είναι γεμάτη, άλλοτε είναι μισή, όμως πάντοτε είναι ανοικτή.

– Έχετε βιώσει σημαντικές πτυχές της σύγχρονης ιστορίας της πόλης, όπως το Σπάρταθλον. Πείτε μας λίγα λόγια για αυτό.
Όλα έγιναν εντελώς συμπτωματικά. Ένα απόγευμα Κυριακής με δύο ακόμα συμπολίτες πηγαίναμε περίπατο στην ακρόπολη της Σπάρτης. Φτάνοντας κοντά στο άγαλμα του Λεωνίδα είδαμε να καταφτάνει ένας δρομέας, ο οποίος ήταν ταλαιπωρημένος πολύ και να ακουμπά στο άγαλμα. Ανάμεσα σε εκείνους που τον συνόδευαν ήταν ο Βρετανός πρόξενος της Ελλάδας και ένας Ελληνοκύπριος δημοσιογράφος των TIMES του Λονδίνου. Πλησιάσαμε τον δημοσιογράφο και ρωτήσαμε τι συνέβαινε. Μας εξήγησε πως τρεις Άγγλοι αεροπόροι και ταυτόχρονα αθλητές μεγάλων αποστάσεων είχαν διαβάσει την ιστορία του Φειδιππίδη και ήθελαν να διαπιστώσουν εάν ήταν ανθρωπίνως δυνατό, ξεκινώντας από την Αθήνα να καλύψουν την απόσταση σε μία μέρα και να φτάσουν στη Σπάρτη τη δεύτερη.
     Ρωτήσαμε τον πρόξενο γιατί δεν μας ειδοποίησαν νωρίτερα για να τους περιμένουν ο Δήμαρχος και οι λοιπές αρχές, καθώς έβγαζαν στην επιφάνεια ένα κομμάτι της ιστορίας μας. Εκείνος μας ρώτησε: «Κι αν δεν φτάναμε;». Εκεί κοντά έμενε ο τότε Βουλευτής Παρασκευάς Φουντάς. Πήγαμε του εξηγήσαμε και τον φωνάξαμε να τους βραβεύσει. Κόψαμε, λοιπόν από μια ελιά τρία κομμάτια φτιάξαμε πρόχειρα στεφάνια και τα δώσαμε στο Βουλευτή να τους τα φορέσει. Ο πρόξενος μας ευχαρίστησε και είπε πως έτσι έκαναν και οι πρόγονοί μας. Όμως φεύγοντας σκεφτήκαμε ότι τα στεφάνια θα ξεραθούν και έπρεπε να δώσουμε στους αθλητές κάτι που να έχουν να το θυμούνται. Πήγαμε, έτσι, στον κ. Μαγγαλουση με πήλινα που έφτιαχνε και κάποια μικρά τουριστικά αγγεία. Του είπαμε τι συνέβη και κατενθουσιασμένος θέλησε να μας βοηθήσει. Είχε πάψει να φτιάχνει όμως τέτοια και ψάχνοντας στον αποθέτη βρήκε με δυσκολία δύο κι αργότερα ένα ακόμα που ήταν λίγο σπασμένο. Έτσι σπάσαμε με μία τανάλια και τα άλλα δύο στο ίδιο σημείο για να έχουμε τρία ίδια. Ήθελαν όμως μια βάση. Έτσι πήγαμε σε έναν επιπλοποιό, ο οποίος ήταν και παλιός ποδοσφαιριστής. Αυτός κατά κανόνα, εκείνα τα χρόνια, δούλευε βράδυ. Του εξηγήσαμε τι θέλαμε και ενθουσιασμένος δέχτηκε αμέσως να μας βοηθήσει.
     Με αυτά και με εκείνα, η ώρα είχε περάσει. Πήγαμε βρήκαμε στη συνέχεια έναν αγιογράφο-επιγραφοποιό. Εκείνος ότι είχε πλαγιάσει. Τον σηκώσαμε από το κρεβάτι και του είπαμε τι ζητούσαμε. Του δώσαμε τα αγγεία, που ήταν απλά ψημένα κι όχι ζωγραφισμένα να τα φτιάξει και θα πηγαίναμε το άλλο πρωί να τα πάρουμε. Την άλλη μέρα πήραμε τις βάσεις στερεώσαμε τα αγγεία και ο επιγραφοποιός έγραψε στο καθένα το όνομα και το χρόνο του καθενός αθλητή. Κλείσαμε τον πάτο των αγγείων με χαρτιά και γύψο και γεμίσαμε το πάνω μέρος με χώμα από την αρχαία Σπάρτη.
     Το μεσημέρι πήγαμε στο εστιατόριο που έτρωγαν οι Άγγλοι και περιμέναμε έως ότου να ξεφάνε. Τότε τους πλησιάσαμε και τους δώσαμε τα έπαθλα κι εκείνοι εξεπλάγησαν. Όσο γινόταν αυτό, ο πρόξενος συννέφιαζε και κάποια στιγμή με πλησίασε και με ρώτησε ποιος από το προξενείο μας είχε ειδοποιήσει για το εγχείρημά τους, μιας και είχαν αποφασίσει να το κρατήσουν κρυφό. Του είπα πως κανείς δεν μας είχε ενημερώσει και τότε απόρησε πως καταφέραμε να ετοιμάσουμε όλα αυτά τα πράγματα. Του εξήγησα πως εργαστήκαμε όλη τη νύχτα και κλονίστηκε. «Όλη τη νύχτα κάνατε αυτό για εμάς;», με ρώτησε. «Το κάναμε γιατί αναδείξατε ένα κομμάτι της ιστορίας μας», του απάντησα. Ο δημοσιογράφος των TIMES έκανε ένα ολόκληρο άρθρο για αυτό το θέμα.
     Όταν το Σπάρταθλον πήρε επίσημες διαστάσεις και αναπτύχθηκαν σχέσεις μεταξύ του Διεθνούς Συνδέσμου και του Δήμου, ο Σύνδεσμος αποφάσισε λόγω της τότε εμπλοκής μας η Πνευματική Εστία να είναι τιμής ένεκεν ο δεύτερος αθλοθέτης.

– Πρόσφατα παρουσιάσατε το πρώτο σας βιβλίο με τον τίτλο «Περί Σπάρτης»…
Όπως είπα, επειδή είχα εμπλακεί με το αρχείο της οικογένειας, αλλά και στη συνέχεια συλλέγοντας, διαβάζοντας κ.τ.λ., είχα κάνει μερικές διαλέξεις [τόσο στην Αθήνα, όσο και στη Σπάρτη: στη Στέγη Νεότητος, στη βιβλιοθήκη και αργότερα στο δικό μας χώρο] με θέματα που αφορούσαν τη Σπάρτη από την ανίδρυσή της το 1834 μέχρι το 1900. Αυτή είναι και η πιο «σκοτεινή» περίοδος που δεν έχουμε πολλά ντοκουμέντα, κυρίως γιατί δεν υπάρχουν πολλές εφημερίδες – όπως υπάρχουν μετά το 1900 – για να αντλήσει κανείς στοιχεία. Με πείσμα και με μέθοδο κατάφερα να πραγματοποιήσω αυτές τις διάφορες ομιλίες και ουσιαστικά να είναι ομιλίες, οι οποίες έχουν μία χρονική συνέχεια. Ξεκίνησα από την ανίδρυση και το διάταγμα του Όθωνα, που έλεγε πως όσοι έρθουν πρώτοι στο χώρο που θα κτιστεί η νέα Σπάρτη και μπορούν να κτίσουν σε τέσσερεις μήνες το οικόπεδο θα τους δοθεί δωρεάν! Είναι, θα έλεγα, ένα βιβλίο που έλλειπε έως τώρα, με την έννοια ότι δεν υπήρχε κάποιο αντίστοιχο που να έχει ασχοληθεί με την ιστορία της σύγχρονης πόλης. Είναι, θεωρώ, μια μικρή συμβολή στην πόλη και ίσως ένας τρόπος να παρασύρω κάποιους πολύ ικανότερους από εμένα είτε να συμπληρώσουν, είτε να συνεχίσουν από το 1940 που σταματάω.

– Με δεδομένο ότι πραγματεύεται την περίοδο από την ανίδρυση της πόλης έως τον Β’ Παγκόσμιο Πόλεμο, οι αναγνώστες μπορούν να περιμένουν μία συνέχεια;
Υπάρχουν πολλοί που μου λένε ότι περιμένουν και το δεύτερο βιβλίο! Το δεύτερο είναι λίγο δύσκολο να βγει για πολλούς λόγους. Μη γελιόμαστε… Μπορεί να έχω αρκετά στοιχεία, αλλά είναι πολύ δύσκολο διότι είναι κι η περίοδος που ταυτίζεται με τον εμφύλιο. Είναι λίγο λεπτό το θέμα. Τι να καταγράψεις; Να καταγράψεις τις μάχες που κατά καιρούς έγιναν την περίοδο του εμφυλίου; Προσωπικά δεν είμαι σε θέση να το κάνω. Μπορεί, όμως, να κάνω ένα άλλο βιβλίο, διαφορετικό…

Το σλάιντ απαιτεί την χρήση JavaScript.

– Έχετε πραγματοποιήσει μία τεράστια έρευνα που αφορά την ιστορία του Τύπου της Λακωνίας. Ένα έργο που, ωστόσο, παραμένει υπό έκδοση.
Είναι ένα έργο που ξεκίνησε πάνω από 25 χρόνια πριν. Συχνά, ερευνώντας διάφορα θέματα, κατέφευγα στις παλιές εφημερίδες. Κι έψαχνα δεξιά κι αριστερά, σε σπίτια, παντού να βρω κάτι που να είναι σπουδαίο κι εντυπωσιακό. Έκανα έρευνα στη βιβλιοθήκη της Σπάρτης και στις μεγάλες των Αθηνών, αλλά δεν θα έλεγα ότι ήμουν ικανοποιημένος με τα στοιχεία που έπαιρνα έως τότε. Έτσι, άρχισα να καταφεύγω με τη βοήθεια των ίδιων των εντύπων σε απογόνους εκείνων που είχανε εμπλακεί σε εφημερίδες ως διευθυντές, συντάκτες κ.τ.λ. Σκέφτηκα, λοιπόν, πως κάποιοι από αυτούς, απόγονοι δεύτερης ή και τρίτης ενδεχομένως γενιάς, μπορεί να είχαν κάποιο φύλλο. Αυτό, βέβαια, ήταν χρονοβόρο και καθόλου εύκολο. Μάλιστα, κάποιος έκανε επτά χρόνια να μου απαντήσει, αλλά όταν επικοινώνησε μαζί μου είχε βρει πράγματι κάτι πολύ σημαντικό. Ο πατέρας του ήταν το 1917 νομογεωπόνος Λακωνίας και είχε τυπώσει τότε ένα μικρό φυλλάδιο 10-15 σελίδων με συμβουλές και διάφορα άλλα πράγματα γεωργικού ενδιαφέροντος. Θεωρείται, λοιπόν, ως το πρώτο εξειδικευμένης ύλης περιοδικό στην ιστορία του τύπου!
     Κάποτε, πριν 14 χρόνια το πήγα σε χειρόγραφα στο Εθνικό Κέντρο Ερευνών, συναντήθηκα με την επικεφαλής του τμήματος Νεοελληνικών Μελετών και σε συνεργασία με έναν συνεργάτη της το μελετήσαμε για αρκετές ώρες. Μου είπαν τότε ότι μπορούσαν να το εκδώσουν, αλλά δεν ήξεραν το πότε. Έτσι το πήρα, γιατί εκείνη την εποχή ήμουν πρόεδρος της βιβλιοθήκης Σπάρτης και σκέφτηκα ότι εμπίπτει στην αρμοδιότητά της, μήπως μπορούσαμε να το εκδώσουμε μέσω της βιβλιοθήκης.
     Το βιβλίο αυτό δεν είναι απλώς μια καταγραφή των εντύπων και εφημερίδων της περιοχής μας. Δεν είναι ένας κατάλογος. Αποτελείται από πολλά διαφορετικά κεφάλαια, που εξυπηρετούν το ίδιο σκοπό, μέσα από τα οποία παρουσιάζεται η ιστορία του τύπου και συνεπώς η πορεία της ίδιας της πόλης. Είναι λίγο μεγαλούτσικο κι έχει υψηλό κόστος εκτυπώσεως. Ελπίζω κάποια στιγμή να καταφέρουμε να βγει…

– Ποια είναι τα στοιχεία που πρέπει να διακρίνουν έναν καλό και σωστό ερευνητή;
Καταρχάς υπάρχουν οι επιστήμονες ερευνητές. Αυτοί ξέρουνε που να κινηθούν. Εγώ είμαι ερασιτέχνης ερευνητής. Είχα την τύχη, όμως, να έχω πάντα τα τελευταία τουλάχιστον 20-25 χρόνια επαφές με ανθρώπους καταξιωμένους, πανεπιστημιακούς κ.τ.λ., με τους οποίους μιλούσα σχετικά με τα θέματα που με απασχολούσαν και με κατηύθυναν. Η βοήθειά τους ήταν πολύ μεγάλη, αλλιώς ίσως να μην είχα κατορθώσει να κάνω πολλά πράγματα. Εξαρτάται, βέβαια, κι από το πάθος και το μεράκι που έχει κανείς.

– Σήμερα η πόλη σε τι επίπεδο πολιτισμικό θεωρείτε ότι βρίσκεται; Υπήρξαν κομβικά σημεία στην ιστορία της για την πολιτισμική της εξέλιξη ή μη;
Σήμερα όλες οι πόλεις είναι περίπου στο ίδιο επίπεδο. Όμως, σκεφτείτε τη Σπάρτη μέχρι το 1960˙ μην πάμε πιο πίσω. Απομονωμένη, ήθελε 5-6 ώρες για να έρθει το αυτοκίνητο από την Αθήνα! Αυτόν τον χώρο προσπάθησε να καλύψει η Πνευματική Εστία, δίνοντας διεξόδους στους ανθρώπους που είχαν ενδιαφέροντα. Σήμερα, πλέον και με σύγχρονα ηλεκτρονικά βοηθήματα δεν υπάρχει χώρος, μέρος ή πόλη απομονωμένη. Κι αν έχει κανείς μια έφεση να ασχοληθεί με τα πολιτιστικά πράγματα έχει περισσότερες δυνατότητες από άλλες εποχές. Βέβαια, υπάρχουν σχετικές δυσκολίες λόγω των οικονομικών συνθηκών. Όμως δεν υπάρχουν πόλεις απομονωμένες. Αν πάμε ακόμα πιο πίσω, πρίν το πόλεμο, η Σπάρτη ήταν εντελώς αποκλεισμένη. Ήθελες τουλάχιστον επτά ώρες μέχρι την Αθήνα. Πώς να έρθει, για παράδειγμα, κάποιος να μιλήσει;
     Τότε, λοιπόν, λίγο πριν τον πόλεμο υπήρξαν δυο σημεία ξεχωριστής πολιτισμικής διάκρισης. Το ένα είναι η ίδρυση ωδείου το 1936-37 και το δεύτερο ότι δημιουργήθηκε παράρτημα του Γαλλικού Ινστιτούτου. Σημαντικό ρόλο έπαιζε κι η Υπαίθριος Ζωή, ένα εκδρομικό Σωματείο, το οποίο, πριν αλλά και μετά τον πόλεμο, διοργάνωνε εκδρομές σε αρχαιολογικούς χώρους, ενώ έκανε κάποιες εκδηλώσεις πολύ αραιά. Αργότερα, ιδρύθηκε η Πνευματική Εστία, για την οποία προαναφέρθηκα εκτενώς. Στην ακόμα πιο σύγχρονη Σπάρτη σημαντικότατη προσφορά στον πολιτισμό της πόλης μας παρουσίασε και παρουσιάζει το Σαϊνοπούλειο Ίδρυμα, τόσο με το φεστιβάλ, όσο και με την συνολική παρουσία του στα τοπικά δρώμενα.

– Υπηρετείτε την πόλη ως στρατιώτης του πολιτισμού για δεκαετίες. Δεν προέκυψε ποτέ η ενασχόλησή σας με την τοπική πολιτική σκηνή; Υπήρξαν προτάσεις;
Όχι, δεν προέκυψε, πιθανόν και λόγω οικογένειας. Ο πατέρας μου με επέτρεπε να ασχοληθώ με την πολιτική. Αυτό, βέβαια, σαν παιδί, γιατί καθώς μεγάλωνα βρέθηκα να είμαι, τουλάχιστον τα τελευταία χρόνια – πριν από το ’60 κι ύστερα, πάντοτε κοντά στον εκάστοτε Δήμαρχο και στον εκάστοτε Νομάρχη φίλα προσκείμενος. Άκουγα πολλά πράγματα από αυτούς κι έβλεπα τί υποφέρουν αυτοί οι άνθρωποι. Άλλωστε υπάρχει κι η λαϊκή ρήση που λέει: «τα παράπονά σου στο Δήμαρχο!». Το τί τραβάει ο Δήμαρχος είναι άνευ προηγουμένου! Δύο φορές δέχθηκα εμμέσως προτάσεις να κατέβω και τις απέρριψα ευγενικά. Ανέκαθεν ήμουν της τάσης να μην πάρω μία θέση μέσα στην πόλη. Άλλωστε, παρασκηνιακά ήμουν πάντα κοντά στους μεγάλους, εξέθετα την άποψή μου και παρείχα την βοήθειά μου.

– Πρόσφατα, ένας αυτοδιοικητικός σε ιδιωτική μας συζήτηση αναφερόμενος σε εσάς μου είπε επί λέξει: «Πως θα μπορέσουμε να αξιοποιήσουμε αυτή την κινητή βιβλιοθήκη;». Πως λοιπόν μπορεί να αξιοποιηθεί ο κ. Νίκος Γεωργιάδης από την τοπική πολιτεία;
Ένα μέρος των στοιχείων που έχω συλλέξει είναι καταγεγραμμένα στο βιβλίο μου. Και για οτιδήποτε άλλο, ας πούμε ότι δέχομαι 10-12 καθημερινά και τις Κυριακές όλη την ημέρα, όποιος θέλει να με συναντήσει (σ.σ. γέλια). Είμαι πρόθυμος να βοηθήσω όπου μπορώ και όπως μου ζητηθεί. Για παράδειγμα, στα εντός εισαγωγικών επιτεύγματα της Εστίας ήταν πως όταν ήρθε το ’82 ο Καραμανλής ως Πρόεδρος της Δημοκρατίας, έμαθα πως ο Δήμος του ετοίμαζε το χρυσό κλειδί της πόλης. Πήγα στο Δήμαρχο, ο κ. Σαχάμης ήταν τότε, και του εξήγησα πως θα ήταν μεγάλο σφάλμα γιατί η Σπάρτη ποτέ – από αρχαιοτάτων χρόνων – δεν είχε τείχη. Πως εμείς θα δώσουμε χρυσό κλειδί; Τέτοιου είδους παρεμβάσεις έχω κάνει αρκετές είτε προσωπικά, είτε σαν Εστία. Ήταν πολύ ενδιαφέρον ότι με τον κ. Σαχάμη δεν είχαμε μέχρι τότε ιδιαίτερες σχέσεις. Έκτοτε, όμως, με ρωτούσε αρκετά συχνά για διάφορα πράγματα που τον απασχολούσαν.

– Αν σας ζητούσαν να περιγράψετε «λακωνικά» τον πολυπράγμονα κ. Νίκο Γεωργιάδη, ποια θα ήταν η περιγραφή;
Στρατιώτης στην υπηρεσία της πατρίδος μου της Σπάρτης…

Γεώργιος Μαγγαλούσης

Γεώργιος ΜαγγαλούσηςΣυνέντευξη στο
Νίκο Ι. Καρμοίρη
φωτογραφίες συνέντευξης:
Γιάννης Γκλέκας

Όταν μπήκα στο γραφείο-εργαστήριό του τον βρήκα πάνω από ένα χαρτόνι να σχεδιάζει και να ζωγραφίζει. Μου προσέφερε καρέκλα, αφού πρώτα προθυμοποιήθηκε να κεράσει καφεδάκι. «Να σου μιλάω στον ενικό;», τον ρώτησα. Ένοιωθα σαν το εγγόνι που επρόκειτο να ακούσει πολλές ιστορίες από τον παππού του.

Δεν τον είχα γνωρίσει νωρίτερα. Τον ήξερα, όμως, τόσο μέσα από τα διάφορα αφιερώματα, όσο και από τη λαϊκή του τέχνη που, για δεκαετίες, έμπαινε σε κάθε ντόπιο σπίτι με χρηστικά ή διακοσμητικά κεραμικά. Ο λόγος για τον κ. Γιώργο Μαγγαλούση, τον αιωνόβιο κεραμίστα της Σπάρτης.

Ο κ. Γιώργος Μαγγαλούσης, περιτριγυρισμένος από διάφορα κεραμικά αγγεία που είχε φτιάξει με τα χέρια του, μας αφηγείται τη ζωή του, μας μιλάει για την τέχνη του, και μας παρουσιάζει το δικό του μουσείο, το Μουσείο «Κεραμ-ευς».

Πατώντας το REC ήταν σα να τσίγκλησα μια σπίθα που θα άναβε το καμίνι του παρελθόντος. Κι ο τροχός είχε ήδη αρχίσει να γυρίζει πλάθοντας τις αφηγήσεις…

– Πότε αποφάσισες ποιος είναι ο δρόμος που ήθελες να ακολουθήσεις;
Πάντοτε μου πήγαινε στο μυαλό κάτι να φτιάξω. Μου άρεσε γενικά να φτιάχνω πράγματα, για παράδειγμα μια πόρτα που ήταν χαλασμένη. Από το δημοτικό, (υπήρχε τότε φτώχεια και αν χάλαγε κάτι το φτιάχναμε μόνοι μας), αν έσπαγε ένα τζάμι ρώταγε ο δάσκαλος «ποιος θα το φτιάξει;». Εγώ, για να φύγω από το σχολείο πεταγόμουν και φώναζα «εγώ»! Ή αν είχε σπάσει καμιά καρέκλα το ίδιο. Πάντα έλεγα «εγώ»! Κατάλαβες; Για να φύγω από τα γράμματα…
   Τότε που σου λέω δεν υπήρχαν αυτοκίνητα˙ ένα-δύο υπήρχαν σε ολόκληρο το νομό. Ο πατέρας μου έφτιαχνε τότε σαμάρια και πέταλα για τα άλογα και ανακατευόμουν κι εγώ με τα σαμάρια. Ο παππούς μου κι ο πατέρας μου είχαν και κομπανία με βιολιά. Έπαιζα κι εγώ λίγο-πολύ. Έπαιζα και στη Φιλαρμονική κλαρίνο και κορνέτα, αλλά, ό,τι και να έκανα, το μυαλό μου πήγαινε συνέχεια στο να πάρω το σφυρί και κάτι να φτιάξω.

– Kι από την κεραμική πότε και πως γοητεύτηκες;
Όταν ήμουν 16 χρονών πήγαινα στην Εμπορική Σχολή στο Γύθειο. Τότε στις τέσσερις τάξεις κάναμε λογιστικά, εμπορικά και γαλλικά. Τα μισοπήγαινα καλα!
Λόγω του ότι ο πατέρας μου έκανε διάφορες δουλειές είχε αρκετές γνωριμίες στην περιοχή. Του παρουσιάστηκαν κάποια στιγμή κάποιοι άνθρωποι με κεραμικά και τους εγκατέστησε σε ένα παλιό καμίνι που υπήρχε πιο κάτω από τα Γυμνάσια. Έτσι, αρχίσανε να δουλεύουνε εκεί. Όταν κάποια φορά πήγα εκεί και τους είδα να δουλεύουνε δεν μου έκανε εντύπωση και δεν έδωσα σημασία. Όμως, όταν πήγα στο Γύθειο στο σχολείο το μυαλό μου πήγε μοναχό του στο καμίνι και στη δουλειά που έκαναν εκείνοι οι άνθρωποι.
   Κάποια στιγμή, όταν ξαναπήγα στο εργαστήριο κι έπιασα τον πηλό είπα στον πατέρα μου «Δεν πάω σχολείο». Στοπ! Μου έφερε αντιρρήσεις, αλλά επέμεινα: «Δεν πάω. Το καταλαβαίνεις;» Τα βαριόμουν τα γράμματα, έμενα και μόνος μου στο Γύθειο και το ένα έφερε το άλλο… Έτσι, πήγα σε εκείνους τους ανθρώπους και τους ζήτησα να καθίσω στον τροχό. Μόλις έκατσα, τσαπατσούλικα κάτι έφτιαξα!

– Τη δική σου επιχείρηση πότε την ξεκίνησες;
Όπως σου είπα, ξεκίνησα από εκείνους τους ανθρώπους, οι οποίοι είχαν το καμίνι κοντά στα Γυμνάσια από το 1931 μέχρι το 1940 περίπου. Αργότερα, έκανα δικό μου εργαστήριο εδώ, μέσα στη Σπάρτη, Παλαιολόγου και Μενελάου. Ο χώρος ήταν ενάμιση στρέμμα εδώ.
   Σιγά σιγά έφτασα στο σημείο να απασχολώ 30 άτομα σε αυτή τη δουλειά, η οποία ξεκίνησε καλά γιατί εγώ είχα μεράκι. Ανάμεσα στους εργάτες είχα και δύο Ιταλούς που τους είχαμε πάρει από το μεγάλο εργοστάσιο του Κεραμικού, γιατί τους πληρώναμε τα διπλά λεφτά. Εκείνοι έφτιαχναν καλούπια κι ανάγλυφα για τα πιάτα.
   Είχαμε τρεις φούρνους μεγάλους, οι οποίοι ήθελαν το λιγότερο χίλιες οκάδες ξύλα την εβδομάδα. Μέχρι τα 1965 με 1970 περίπου υπήρχε αρκετός κόσμος που κουβαλούσε ξύλα για το καμίνι μας από την Παλαιοπαναγιά, απ’ τ’ Ανώγεια, απ’ την περιοχή της Φάριδας, και χώματα από τους Αγίους Σαράντα. Γιατί κάναμε μεγάλη παραγωγή, κυρίως σε πιάτα φαγιάνς. Τότε εμείς εμπορευόμασταν αρκετά το πιάτο εστιατορίου γιατί είχαμε καλύτερη ποιότητα ακόμα κι από τον Κεραμικό. Ως έμβλημα της επιχείρησης είχαμε το δικέφαλο αετό και την επιγραφή «Sparta-Greece». Όσα πιάτα δεις με αυτή τη στάμπα είναι δικά μας!
   Το 1964 άρχισε σταδιακά η αύξηση των εισαγωγών και η παραγωγή έγινε πιο βιομηχανική και μαζική. Ξεκίνησα σιγά σιγά να μειώνω το προσωπικό γιατί δεν τα βγάζαμε πέρα. Από τους 30 εργάτες πήγαμε στους 20, στους 10, στους πέντε και στο τέλος έμεινα εγώ με την κυρά μου. Έτσι πια η παραγωγή μας έγινε τουριστική. Κι από το 2005 κι ύστερα ασχολούμαι μόνο ερασιτεχνικά με την κεραμική.

– Μεταλαμπάδευσες την τέχνη σου σε νεώτερους;
Δυστυχώς όχι! Πριν από αρκετά χρόνια είχα υποβάλει μια πρόταση για να δημιουργήσω μια σχολή, η οποία θα περιελάμβανε κεραμική, αγγειοπλαστική, ζωγραφική και γλυπτική. Τότε υπαγόμασταν στην Πάτρα. Είχαμε ζητήσει μια επιδότηση, ένα δάνειο για να πάρουμε μηχανήματα. Δεν είχα σκοπό να κερδίσω – όχι ότι ήμουν πλούσιος, τα μισοβολεύαμε στα οικονομικά – αλλά μου άρεσε να αφήκω κάτι πίσω μου στους νεώτερους. Το είχα πει και στο φίλο μου τον Ηλία τον Κανελλάκη κι είχε ενθουσιαστεί. Είχε πει τότε να μου φέρει 5-10 μεγάλες πέτρες για να έρθει κάνα παιδί που είχε ταλέντο στη γλυπτική να μάθει. Αυτή η ιστορία ήταν γύρω στο ’80. Αφού άλλαξε, όμως, η κυβέρνηση λάβαμε μιαν απάντηση που μας έλεγε: «λόγω μικράς παραγωγής απορρίπτεται». Όταν έλαβα την απάντηση απογοητεύτηκα, γιατί εμείς ζητούσαμε επιδότηση για να φτιάξουμε σχολή.

– Πότε έδωσες μεγαλύτερη βάση στην αγγειοπλαστική;
Όταν έπεσε έξω η επιχείρηση, γύρω στο 1964-1965. Λόγω μεγάλης εισαγωγής όλοι εμείς στην Ελλάδα μπατιρίσαμε. Να φανταστείς ήρθανε βουλγάρικα και τούρκικα «αρχαϊκά» βάζα στην Ελλάδα σε εξευτελιστικές τιμές. Λίγο-πολύ όλοι κλείσαμε. Στο τέλος έμεινα εγώ με τη γυναίκα μου. Μέναμε στις καμάρες και είχαμε ένα φούρνο εκεί. Έτσι έδωσα βάση στην αγγειοπλαστική. Για όσους δεν γνωρίζουν κεραμική είναι να τα πλάθεις με το χέρι, ενώ αγγειοπλαστική να το φτιάχνεις με τον τροχό. Έτσι ξεκίνησα τη δουλειά για να φτιάξω πολλά πράγματα πρωτότυπα. Έχω φτιάξει 42 πρωτότυπα κεραμικά, τα οποία έγιναν με το μεράκι. Και για να μπορέσουμε να τα βγάλουμε πέρα φτιάχναμε και τουριστικά. Όπως ο Πικάσο έκανε κάτι «κουταμάρες» στη ζωγραφική έτσι κι εγώ έκανα κάτι κουταμάρες με τον πηλό (σ.σ. γέλια)! Και τον μελετάω τον Πικάσο γιατί ήτανε μυαλό μεγάλο και η πρώτη του δουλειά ήτανε κεραμίστας.

– Στα δημιουργήματα σου κυριαρχεί το τοπικό στοιχείο. Γιατί επέλεγες θέματα από την τοπική παράδοση;
Στην αρχή κάναμε επάγγελμα˙ τα έφτιαχνα για εμπόριο. Δεν καταλαβαίναμε τότε ότι προήγαμε τον τοπικό μας πολιτισμό. Ενώ τώρα που έκανα το μουσείο το καταλαβαίνω. Μετά την κατοχή στέλναμε αρχαϊκά, τσολιάδες, Λεωνίδες, αγαλματάκια και διάφορα άλλα στην Αμερική, στην Αυστραλία, σε Έλληνες που έκαναν καταστήματα εκεί. Υπήρχαν κάποιοι πλασιέ και μας ζητούσαν συγκεκριμένη ποσότητα και την εμπορεύονταν, για παράδειγμα 1000 κομμάτια από το τάδε καλούπι και άλλα τόσα από το δείνα. Τότε κάναμε επάγγελμα και βγάζαμε οτιδήποτε που μπορούσε να πουληθεί, για να βγάλουμε τα προς το ζην. Ενώ τώρα, που έχω φτάσει σε ηλικία στην οποία έχω σταματήσει να δουλεύω, βλέπω πως πρέπει να αναζητούμε την παράδοση και να την προβάλουμε, γιατί βλέπεις πως μέρος της νεολαίας δεν την γνωρίζει.

– Διάβασα στο φυλλάδιο του μουσείου πως έχεις στείλει κεραμικά σε αρκετά μέρη, τόσο εντός όσο κι εκτός Ελλάδας.
Και που δεν έχω στείλει; Δικά μου κεραμικά υπάρχουν στην Κρήτη, στο Κέντρο Μελέτης Νεώτερης Κεραμικής στην Αθήνα, στην Ιταλία. Εκεί μάλιστα είχα στείλει ένα κανάτι που είχε πάρει δεύτερο βραβείο σε κάποιον διαγωνισμό. Είχα ανακατωθεί όπου μπορούσα. Μέχρι και στην Κίνα και στην Ιαπωνία έχω στείλει. Έχω στείλει, χοντρικά, σε 30 κράτη… Μου έλεγαν από ένα γραφείο που συνεργαζόμουν: «Γιώργο μπορείς να φτιάξεις κάτι για εκεί; Να είναι ελληνικό όμως, να θυμίζει Ελλάδα». Περισσότερο στέλναμε το βασιλιά Λεωνίδα…

– Πριν κάποια χρόνια είχες προσκληθεί στην Κρήτη για μια πανελλήνια συνάντηση αγγειοπλαστών. Πες μας για αυτό…
Ναι. Μας είχε καλέσει το Υπουργείο Πολιτισμού στο Γαράζο του Μυλοπόταμου Κρήτης το Μάιο του 2005. Εκεί έγινε μια μάζωξη με παλιούς κεραμίστες από όλη τη χώρα και είχαμε πάει καμιά 25αριά άτομα. Την είχαν ονομάσει «Ημέρες Κεραμικής» αυτή τη γιορτή. Εγώ είχα πάει με τη γυναίκα μου. Είδαμε κάποια πολύ ωραία πράγματα εκεί. Μουσεία, εκθέσεις, εκδηλώσεις. Και φτιάξαμε και κάποια αγγεία για τις εκδηλώσεις που έγιναν τότε. Το Υπουργείο μας βάστηξε εκεί μια εβδομάδα και γίνανε διάφορες γιορτές. Εμένα, λόγω ηλικίας, με βγάλανε και πρόεδρο σαν τον γηραιότερο (σ.σ. γέλια)!

– Τα κεραμικά σου χαρακτηρίζονται και για το χρώμα τους. Ασχολήθηκες και με τη ζωγραφική τους;
Όχι. Όταν είχα πολλή δουλειά είχα πάρει δύο κοπέλες κι έρχονταν κι έκαναν αυτά τα αρχαϊκά κεντήματα, τα σχέδια, δηλαδή, στα βάζα. Αργότερα, όταν έκλεισε η επιχείρηση ασχολήθηκε η γυναίκα μου η Κωνσταντίνα με τη ζωγραφική. Λόγω του ότι ήτανε μοδίστρα δούλευε το μυαλό της και ήταν και παρατηρητική. Είχε πάρει και χαμπάρι από μέσα που δουλεύανε οι υπάλληλοι όσο είχαμε την επιχείρηση. Η γυναίκα μου είχε μεράκι περισσότερο κι από εμένα. Είχε μεράκι με τη ζωγραφική, πέθανε με τη ζωγραφική… Εργάστηκε πολλά χρόνια ως βοηθός μου στη ζωγραφική των κεραμικών. Έκανε σχέδια από την αρχαία Σπάρτη ως το βυζαντινό Μυστρά, αλλά και πιο σύγχρονα. Γενικά έπιαναν τα χέρια της, είχε ταλέντο μεγάλο και εμένα με βοήθησε πολύ.

– Ποια πιστεύεις πως είναι τα συστατικά ενός καλού τεχνίτη;
Πρώτα πρώτα πρέπει να έχει ταλέντο. Να γεννηθεί με ταλέντο. Ένας ποιητής, ένας συγγραφέας, ένας μουσικός, ένας ζωγράφος γεννιέται με ταλέντο. Αλλά αυτό μόνο του δεν αρκεί. Χρειάζεται να έχει και μεράκι. Πολύ μεράκι. Χρειάζεται να είναι και ευρηματικός και να ψάχνει διαρκώς. Να μη λέει «ξέρω». Εγώ είμαι 75 χρόνια σε αυτή τη δουλειά και δεν λέω «ξέρω», γιατί και 150 και 200 χρονών να πάω οι καταστάσεις πάντοτε θα εξελίσσονται…

– Τι συναισθήματα σου καλλιεργούνταν όταν έπλαθες ένα αγγείο;
Η τέχνη μας είναι χώμα, νερό και φωτιά. Πιάνεις το χώμα, το παίρνεις από κάτω και το πλάθεις, το φτιάχνεις. Κι όταν φτιάχνεις ένα πράγμα μπορείς να το «κουβεντιάζεις». Όταν βγάζεις ποσότητα μεγάλη, εκείνη δεν την «κουβεντιάζεις». Όταν, όμως, βγάζεις ένα δικό σου πράγμα, το οποίο θέλεις, του μιλάς. Και το ίδιο το κεραμικό σου ζητάει καμιά φορά να το «κουβεντιάσεις». Γιατί υπάρχουν φορές που, εκεί στον τροχό, ξεκινάς να φτιάξεις ένα πράγμα, κι αντί να φτιάξεις εκείνο που θέλεις, πάει μοναχό του και σε βοηθάει το ίδιο για να γίνει κάτι άλλο…

Το σλάιντ απαιτεί την χρήση JavaScript.

– Την απόφαση να φτιάξεις το μουσείο πότε την πήρες;
Στην Κρήτη που είχαμε πάει με το Υπουργείο Πολιτισμού, κουβεντιάζαμε με τους άλλους κεραμίστες και μου είπαν «γιατί δεν κάνεις ένα μουσείο;». Όταν γυρίσαμε στη Σπάρτη μου είπε η γυναίκα μου: «Τούτα τα πράγματα που τα έχουμε κάτω δεν τα βάζεις στο ράφι να κάνουμε ένα μουσείο;». Έτσι σκέφτηκα: «αφού δεν πουλάμε τώρα, ας το κάνουμε». Έτσι, λοιπόν, όταν ήρθαμε Σπάρτη, φτιάξαμε το μουσείο.    Συγκεκριμένα, ιδρύθηκε το 2006. Αρχικά στις Καμάρες και τώρα στο κέντρο της πόλης. Εκτός από τα 42 πρωτότυπα, έχουμε και αρκετά αντίγραφα αρχαίων κεραμικών και άλλα που προβάλλουν την ιστορία μας. Εδώ ήταν βιοτεχνία που έχει αγωνιστεί κι έχει παλέψει και έχει ιστορία και παράδοση 75 χρόνων. Είναι η κεραμική της Σπάρτης! Το μουσείο «ΚΕΡΑΜ-ΕΥΣ» επιδιώκει να δείξει την παράδοση, να προβάλει τον πολιτισμό, και να βοηθήσει στον τουρισμό. Η κεραμική τέχνη έχει ιστορία πολλών χιλιάδων ετών. Ευτυχώς μας επισκέπτονται τα σχολεία και ενδιαφέρονται να μάθουν για όλα αυτά.

– Στους μαθητές που επισκέπτονται το μουσείο τι «διδάσκεις»;
Ανάλογα με την ηλικία των παιδιών. Αν είναι μικρά τα παιδάκια τους δείχνω στην αρχή λίγο τον πηλό, κι ύστερα τους δείχνω τον τροχό ή τους φτιάχνω κάτι. Τους δείχνω το Λεωνίδα αποτυπωμένο σε κεραμικό, κι άλλες τέτοιες παραστάσεις. Όταν είναι μεγάλα παιδιά ξεκινάω κάπως διαφορετικά, μιλώντας περισσότερο για τη δουλειά μου κι αναφέρομαι στο πιο τεχνικό κομμάτι της. Κι όταν είναι ακόμη μεγαλύτερα παιδιά τους λέω και για τη χημεία της κεραμικής, για τα μέταλλα που χρησιμοποιώ και τα λοιπά.

– Έχεις συμπληρώσει τα 100 χρόνια κι έχεις βιώσει σχεδόν όλες τις πολιτικές μεταβολές και τους πολέμους της Ελλάδας του 20ου αιώνα. Υπήρξε ποτέ κανείς που δε σεβάστηκε την τέχνη σου;
Όχι. Ποτέ δεν μου δημιούργησε κανένας πρόβλημα. Όλοι, ανεξαιρέτως, με σεβαστήκανε. Μάλιστα, στην Κατοχή υπήρξαν αρκετοί Γερμανοί και Ιταλοί που, όσο ήταν εδώ, έρχονταν και μας βλέπανε πολλές φορές. Θυμάμαι πως μερικοί Ιταλοί βγάζανε και φωτογραφίες!

– Ποια ήταν η μεγαλύτερη δυσκολία που αντιμετώπισες στη δουλειά σου;
Όταν, λόγω των εισαγωγών, άρχισε να πέφτει η δουλειά, σκεφτόμουν πώς να ελαττώσω το προσωπικό, γιατί δεν έβγαινε οικονομικά η επιχείρηση. Εκεί είχα περάσει μεγάλη στεναχώρια. Αλλά θα σου πω μια ιστορία που την έχω διηγηθεί πολλές φορές και την έχουν δημοσιεύσει και τα περιοδικά.
   Τότε που είχα πολύ προσωπικό και κάναμε μεγάλη παραγωγή και βγάζαμε φλιτζάνια, πιάτα κλπ, δουλεύανε δύο πρέσες. Στην πρέσα έπρεπε να βγάλεις 200-300 κομμάτια και δουλεύανε εναλλάξ μια φορά το μήνα. Όταν δούλευε η πρέσα δεν είχαμε ωράριο. Έπρεπε να τελειώσει η δουλειά. Κάποια φορά όταν δούλευε η πρέσα ήρθε ένας στο εργαστήριο και μας κοίταγε. Εμένα δεν μου άρεσε η φάτσα του, μου φαινότανε λίγο πονηρός. Έφυγε και μετά από λίγο καιρό ξαναήρθε πάλι όταν δούλευε η πρέσα. Την πρέσα την τροφοδοτούσαν 6-7 υπάλληλοι γιατί δούλευε όλη την ημέρα. Εκείνος στεκόταν και μας κοίταγε με το ρολόι. Ε, τον πλησίασα και τον ρώτησα ευγενικά ποιος είναι. Από την εφορία, μου είπε, και μου έκοψε ένα κοντύλι 22.500 δρχ. Τα έχασα! Εμείς δυσκολευόμασταν να τα βγάλουμε πέρα και ήρθε και μας έκοψε πρόστιμο 22.500δρχ; Για να καταλάβεις το μεροκάματο τότε ήταν 15 δρχ. Ήταν περίοδος που λεφτά δεν υπήρχαν και η δουλεία είχε αρχίσει να πέφτει.
   Αυτόν τον έφορο τον είχε «κυνηγήσει» ο εμπορικός σύλλογος της Πάτρας και ήρθε στη Σπάρτη λίγο πριν πάρει σύνταξη. Πληρώσαμε τη μία δόση και πήγαμε στα δικαστήρια τότε και κάναμε αγώνα. Άλλαξε μετά από λίγο ο έφορος και ήρθε ένας καινούργιος και με κάλεσε να πάω στην εφορία. Πήγα κι εγώ τρομαγμένος. Μπήκα στο γραφείο του και μου έκανε κάποιες ερωτήσεις πάνω στη δουλειά μου. Φαινότανε γνώστης. Ήτανε από οικογένεια βιοπαλαιστών και γνώριζε τις δυσκολίες. Μη τα πολυλογώ, με ξανακάλεσε στο γραφείο του και μαζί με έναν υπάλληλο με βοήθησε, μου έφτιαξαν τα χαρτιά που χρειάζονταν κι έτσι γλίτωσα 18.500 δρχ. «Ο κ. Μαγγαλούσης έχει δίκιο», είχε πει τότε. Αυτός ο άνθρωπος ήξερε, ενώ ο άλλος καθόταν και μας κοίταγε με το ρολόι!

– Διαχρονικά οι τοπικοί άρχοντες έχουν δείξει ενδιαφέρον για το έργο σου;
Αρκετοί είχανε δείξει ενδιαφέρον. Αλλά υπήρχαν κάποιοι που ένοιωθα ότι με καταλάβαιναν περισσότερο, ότι ενδιαφέρονταν και για το τεχνικό μέρος, αλλά και να αναδείξουν τον πολιτισμό, όπως ο Σαϊνόπουλος, ο Λιναρδάκης κι ο Αντωνάκος. Ο Σαϊνόπουλος, μάλιστα, ενδιαφερόταν πολύ για την κεραμική. Να φανταστείς, τότε, πριν από τριάντα περίπου χρόνια μου είχε προτείνει να κάνουμε μουσείο για τα κεραμικά! Ερχόταν συνέχεια για ένα διάστημα και μου το έλεγε…
   Και να σου πω για κάποιον που μπορεί να μην είχε βγει δήμαρχος, αλλά έκοβε πολύ το μυαλό του και έδειχνε μεγάλο ενδιαφέρον για τις τέχνες, τα γράμματα και τον πολιτισμό. Αυτός ήταν ο Γιώργος ο Περδικλώνης. Μεγάλο μυαλό!
   Σήμερα έχουν περάσει και οι δύο τελευταίοι δήμαρχοι από το μουσείο, το έχουν δει κι έχουμε κουβεντιάσει. Αλλά περιμένω όλους όσοι ασχολούνται με την πόλη να έρθουν να δουν τί κρύβει το μουσείο. Έχει μια παραγωγική ιστορία 75 χρόνων και είναι μέρος της ιστορίας της νεώτερης Σπάρτης. Μάλιστα, έχω στείλει πρόσφατα και μια επιστολή στο Δήμο σχετικά με το μουσείο, ζητώντας βοήθεια για την καλύτερη αξιοποίηση και προβολή του.

– Πρόσφατα σε τίμησε ο Μητροπολίτης Μονεμβασίας και Σπάρτης…
Ναι, πέρυσι τον Απρίλιο (σ.σ. 6/4/2014). Για την πολυετή ενασχόληση μου με την τέχνη της κεραμικής. Εγώ δεν μπόρεσα να πάω τότε και είχε πάει η κόρη μου να πάρει το βραβείο. Αλλά περισσότερο αυτό το βραβείο ήτανε για τη γυναίκα μου που της άρεσε να βοηθάει τους συνανθρώπους μας και ο Δεσπότης το γνώριζε καλά αυτό. Του είπα κάποια φορά του Δεσπότη πως στο τρέξιμο που έκανα με τη γυναίκα μου εκείνη πάντα έβγαινε πρώτη. Ήταν καλύτερη! Τη μελετούσα εκείνες τις μέρες τη γυναίκα μου δεν μπόρεσα να πάω. Δεν ήθελα να χειροκροτήσουν εμένα (σ.σ. συγκινήθηκε).

– Ερχόμενος στο εργαστήριό σου σε είδα να ζωγραφίζεις κάποια σχέδια. Ο καλλιτέχνης δεν σταματάει ποτέ να δημιουργεί;
Ποτέ! Όταν δεν μπορεί να εργαστεί πάνω στη δουλειά του και πιαστήκανε τα χέρια του, τότε ψάχνει κάτι άλλο να καταπιαστεί. Όταν είσαι του καφενείου, είσαι του καφενείου! Αν όχι, ψάχνεσαι διαρκώς. Τον τροχό τον σταμάτησα από τότε που κλείσαμε τις δουλείες, το 2005-2006 όταν έκανα το μουσείο. Τώρα ασχολούμαι με κάτι γεωμετρικούς πίνακες, όπως ο Πικάσο, αλλά σε απλό χαρτόνι από τα χαρτόκουτα!

– Πριν από ένα μήνα περίπου βρέθηκες στην πρώτη έκθεση χειροποίητων προϊόντων στη Σπάρτη. Ποιες ήταν οι εντυπώσεις σου;
Περνούσα από εκεί και μπήκα μέσα να δω. Είδα, λοιπόν, πως κάθε παιδί που συμμετείχε είχε ένα γούστο κι ένα μεράκι. Εκείνο που μου έκανε εντύπωση μεγάλη ήταν ο Ρήγος με τα μάρμαρα. Άσος των άσων! Σκαλιστής μεγάλος! Όλα τα παιδιά είχανε φτιάξει ωραία πράγματα και είχανε βάλει όλη τους την τέχνη. Ελπίζω οι της πόλεως να αγκαλιάζουν τέτοιες πρωτοβουλίες.

– Τί θα συμβούλευες τα νέα τα παιδιά σαν παππούς προς εγγονό;
Στεναχωριέμαι για τα νέα τα παιδιά που δεν έχουνε δουλειές. Κάποιοι λένε πως είναι όλα του καφενείου και κάθονται από το πρωί μέχρι το βράδυ. Λάθος! Δεν είναι όλα στις καφετέριες. Αλλά αν δεν έχουνε δουλειά και που να πάνε; Να κάθονται σπίτι; Πάνε πολλά παιδιά και μαζεύουν ελιές και πορτοκάλια, αλλά δεν είναι η δουλειά αυτή για όλο το χρόνο. Μετά το χειμώνα στοπ! Και το χωράφι δεν έχει καλό μισθό, αλλά τα παιδιά πάνε… Η νεολαία μας είναι καλά παιδιά, κάνουνε λάθος κάποιοι που τα κατηγορούνε. Αλίμονό μας άμα κατηγορούμε τους νέους…
   Στα νέα παιδιά το μόνο που έχω να πω είναι να έχουν υπομονή να επιμένουν. Να μην τα παρατάνε και να συνεχίσουν αυτό που κάνουνε. Κι ό,τι κάνουνε, να το κάνουν με μεράκι και να προσπαθούν να το εξελίξουν διαρκώς.

Σταύρος Αραχωβίτης

Σταύρος Αραχωβίτης ΣΥΡΙΖΑΣυνέντευξη στο
Νίκο Ι. Καρμοίρη

Γνωριζόμαστε πλέον της δεκαετίας, καθώς μας συνδέουν έμμεσοι οικογενειακοί δεσμοί. Σε μια πρόσφατη συνομιλία μας σκεφτήκαμε να αδράξουμε την ευκαιρία και τον ιδιωτικό διάλογο να τον μετατρέψουμε σε δημόσιο…

Όταν ξεκίνησαν τα «ΠΡΟΣΩΠΑ δίπλα μας…» δεν είχα φανταστεί πως θα φιλοξενούσαν πρόσωπα της πολιτικής. Όταν, όμως, απέναντί σου έχεις έναν νέο πολιτικό και νέο άνθρωπο που προέρχεται από τη βάση της κοινωνίας τότε μπορείς να κάνεις μία εξαίρεση.

Ο λόγος για τον Σταύρο Αραχωβίτη, τον «πρώτο αριστερό βουλευτή της Λακωνίας», με τον οποίο συναντηθήκαμε και περπατήσαμε στο κέντρο της Σπάρτης, συνομιλώντας με αφορμή τις επικείμενες εθνικές εκλογές.

Ο Σταύρος Αραχωβίτης παραμερίζει για λίγο το βαρύ προεκλογικό του πρόγραμμα και μας μιλάει για τον ίδιο, τον ΣΥΡΙΖΑ, τον τόπο μας και τους ανθρώπους του που υπηρετεί για χρόνια μέσα από τα κοινά, στην πρώτη του διαδικτυακή προεκλογική συνέντευξη…

– Νοιώθεις πολιτικός;
Πολιτικά όντα είμαστε όλοι κατά την αριστοτελική θεωρεία. Αλλά αν εννοείς πολιτικός με την έννοια του επαγγελματία πολιτικού, τότε όχι, δεν νοιώθω και ελπίζω να μη γίνω και ποτέ. Είμαι ένας άνθρωπος μέσα από την κοινωνία, πληρώνω το ΤΕΒΕ μου, τον ΟΑΕΕ μου, βιώνω τις δυσκολίες που βιώνουμε όλοι, είμαι μέσα στην καθημερινή ζωή. Δεν είμαι επαγγελματίας αυτού του είδους.

– Τι είναι τα κοινά για εσένα; Πως μπήκε μέσα σου αυτό το… «σαράκι»;
Ασχολούμαι με τα κοινά από τα μαθητικά μου χρόνια. Ήμουν πρόεδρος στο 15μελές του σχολείου, πρόεδρος στην τάξη, και στις φοιτητικές εκλογές κατέβαινα ανελλιπώς. Όταν αργότερα μπήκα στην οικονομικά ενεργή ζωή, διετέλεσα δύο θητείες πρόεδρος του Συλλόγου Γεωπόνων Λακωνίας και πρόεδρος στο σύλλογο γονέων στο σχολείο των παιδιών μου.
    Στην πορεία ασχολήθηκα με την κεντρική πολιτική σκηνή. Υπήρξα υποψήφιος νομαρχιακός, περιφερειακός και δημοτικός σύμβουλος, ενώ το 2012 εξελέγην βουλευτής με το ΣΥΡΙΖΑ στις εκλογές του Μαΐου. Βέβαια τον Ιούνιο χάθηκε η έδρα λόγω καραμπόλας του εκλογικού νόμου. Δεν πειράζει, όμως, γιατί δεν είναι αυτοσκοπός μία καρέκλα. Σήμερα, εκτός από υποψήφιος βουλευτής με το ΣΥΡΙΖΑ είμαι και μέλος της διοικούσας επιτροπής του ΓΕΩΤ.Ε.Ε., του Γεωτεχνικού Επιμελητηρίου Ελλάδος.
    Η ενασχόληση με τα κοινά μου δίνει τη χαρά του να προσφέρω, να κρίνω και να κρίνομαι… Όλοι μας, θεωρώ, πρέπει να έχουμε λόγο για το τί συμβαίνει δίπλα μας, στο διπλανό μας, στο ευρύτερο περιβάλλον μας. Κανείς δεν πρέπει να επαναπαύεται στην ασφάλεια της «κριτικής του καναπέ». Όλοι πρέπει να συμμετέχουμε στα κοινά, στη γειτονιά μας, στο σύλλογό μας, στο σχολείο των παιδιών μας, παντού… Η συμμετοχή είναι η αρχή της Δημοκρατίας.

– Όπως είπες, δεν είσαι επαγγελματίας πολιτικός, αλλά ένας πολίτης που ζει στην κοινωνία. Οι συμπολίτες μας το Μάιο του 2012 σε εξέλεξαν Βουλευτή. Πως βίωσες αυτή την εμπειρία;
Καταρχήν ήταν κάτι το ανέλπιστο. Δεν διαφαινόταν ότι υπήρχε αυτή η δυναμική στις δυνάμεις του ΣΥΡΙΖΑ. Φαίνεται ότι τότε εκτιμήσαμε λάθος αυτή την αγανάκτηση και την ορμή του κόσμου για κάτι το καινούργιο, το οποίο, βέβαια, φαίνεται τώρα πολύ πιο έντονα. Ο κόσμος ήθελε την αλλαγή. Βαρέθηκε το παλιό, το φθαρμένο, το πολυφορεμένο, το κατεστημένο και ζήτησε κάτι το καινούργιο. Το βρήκε στο ΣΥΡΙΖΑ και απ’ ότι φάνηκε εκφράστηκε και στο πρόσωπο το δικό μου, αυτή η αλλαγή και ανανέωση.

– Είχες ποτέ φανταστεί πως θα διαβείς τις πόρτες του Κοινοβουλίου σαν εκπρόσωπος του ελληνικού λαού;
Όχι, όχι… Δεν το είχα φανταστεί ποτέ! Και ήταν μια συγκλονιστική εμπειρία, τόσο για την ανταπόκριση και την αγάπη του κόσμου, όσο και γιατί βρέθηκα εκεί και είδα ότι μπορώ να κάνω πράγματα και σε αυτό το επίπεδο.

– Το όνομά σου συζητήθηκε αρκετά σαν τον πρώτο αριστερό βουλευτή στη Λακωνία. Πως δέχτηκες τα αντίστοιχα δημοσιεύματα;
Ήταν μια έκπληξη για το κατεστημένο το γεγονός πως η Λακωνία κατάφερε για πρώτη φορά να αναδείξει τρίτη και ύστερα δεύτερη δύναμη την αριστερά. Όμως, όπως σου είπα και νωρίτερα, αυτό που ανέδειξε ο κόσμος ήταν η επιθυμία για ανατροπή, η επιθυμία για το διαφορετικό. Πράγμα το οποίο φάνηκε και στο Δήμο Σπάρτης, ότι υπάρχει, δηλαδή, μια διάθεση του κόσμου να ανανεώσει ό,τι είχε νωρίτερα δοκιμάσει και τον είχε κουράσει…

– Σε πρόσφατη συνέντευξή σου δήλωσες βαθύτατα χριστιανός. Ωστόσο, στην πρώτη σου κοινοβουλευτική θητεία δεν ορκίστηκες με τον καθιερωμένο θρησκευτικό όρκο. Σε ανάλογες περιπτώσεις υπερισχύει η κομματική γραμμή ή τα προσωπικά «πιστεύω»;
Καταρχήν δήλωσα ότι είμαι ανθρωπιστής και χριστιανός, δηλαδή είμαι με την ανθρωπιστική έννοια κι όχι με τη στενά θρησκευτική, εκείνη, δηλαδή, του σχήματος και του ράσου… Είμαι ανθρωπιστής, όπως ανθρωπιστικό είναι και το πρόγραμμα του ΣΥΡΙΖΑ. Μιλάει για την αλληλεγγύη, για την αγάπη στο συνάνθρωπο κτλ. Το ότι δεν ορκίστηκα δεν ήταν θέμα κομματικής γραμμής, γιατί δεν υπήρχε γραμμή. Άλλωστε, πολλοί συνάδελφοι ορκίστηκαν θρησκευτικά. Απλά, θεωρώ πως όταν εκλέγεσαι με την ψήφο του ελληνικού λαού οφείλεις να δηλώσεις πίστη στο Σύνταγμα και στον ελληνικό λαό που σε ψήφισε. Ο θρησκευτικός όρκος είναι κάτι το τελείως διαφορετικό. Οι προσωπικές μου στιγμές είναι ιδιαίτερες από ότι είναι οι δημόσιες…

– Εάν μια απόφαση του κόμματός σου έθιγε τα συμφέροντα του νομού ή των συμπολιτών σου, πως θα αντιδρούσες;
Προέχουν τα συμφέροντα του λαού που με εξέλεξε, με τίμησε με την ψήφο του και με εμπιστεύτηκε. Βέβαια, η κομματική πειθαρχία, ή καλύτερα σε εμάς η συναπόφαση, διάφορων θέσεων μέσα στο κόμμα είναι σημαντική και θα προκύπτει, όπως συμβαίνει και τώρα, μέσα από δημοκρατικές διαδικασίες. Ίσα ίσα τον ΣΥΡΙΖΑ τον κατηγορούν και πολλές φορές για υπερβολική Δημοκρατία (σ.σ. γέλια!). Δεν νομίζω πως θα υπάρξει απόφαση που θα θίγει τα συμφέροντα του λαού, αλλά ακόμα και σε μια τέτοια περίπτωση θα ισχύσει η εξυπηρέτηση των συμφερόντων των ανθρώπων που με εμπιστεύτηκαν.

– Υπάρχουν αξιωματούχοι (βουλευτές, δήμαρχοι κτλ) που έχουν πάρει την καρέκλα στο σπίτι τους. Θεωρείς πως θα έπρεπε να υπάρχει όριο εκλογιμότητας;
Βέβαια! Ο ΣΥΡΙΖΑ ήδη το έχει περάσει στο καταστατικό του και είναι κάτι που το έχουν αποδεχτεί όλοι οι υποψήφιοι, ότι, δηλαδή, η θητεία θα πρέπει να διαρκεί το μέγιστο οκτώ χρόνια. Παραπάνω αρχίζεις και γίνεσαι καθεστώς, οπότε κάνεις τα πάντα για να βρεθείς σε αυτή τη θέση κι έτσι αρχίζει η συναλλαγή και διάφορα άλλα παιχνίδια. Επίσης, αν περάσεις αυτό το όριο, αποκόπτεσαι οικονομικά και κοινωνικά από τη βάση σου, οπότε δεν μπορείς επαγγελματικά να ξαναλειτουργήσεις. Δεν θέλουμε να φτιάξουμε επαγγελματίες πολιτικούς. Εάν κάποιος έχει το ταλέντο ή την εμπειρία να προσφέρει, μπορεί να προσφέρει κι από άλλες θέσεις˙ δεν χρειάζεται να είναι αιρετός. Άλλωστε το Σύνταγμα το έχει λύσει αυτό με τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας. Γιατί να μην μπορεί να συμβεί αυτό και με τους βουλευτές;

– Χτυπά το τηλέφωνο, στην άλλη γραμμή είναι ο… Πρωθυπουργός Τσίπρας και σου προτείνει υπουργική θέση άσχετη με τις γνώσεις σου. Θα την δεχόσουν;
Θα ήταν μεγάλη μου τιμή, καταρχήν, αυτό το πράγμα. Βέβαια, εξαρτάται από το αντικείμενο, όμως μην ξεχνάς πως τη μεγαλύτερη μεταρρύθμιση στην υγεία την έκανε άνθρωπος που δεν ήταν γιατρός, αλλά μηχανικός! Είχε όμως το όραμα. Αν έχεις το όραμα, δεν χρειάζεται απαραίτητα να έχεις και τη γνώση. Τη γνώση την έχουν οι τεχνοκράτες και οι υπηρεσιακοί παράγοντες. Όραμα χρειάζεται και ανοιχτά αυτιά και μάτια στην κοινωνία…

Το σλάιντ απαιτεί την χρήση JavaScript.

– Ο κόσμος σήμερα, βιώνοντας την εξαθλίωση κι έχοντας κάνει θυσίες, ξεχειλίζει από οργή για την ασυδοσία και ατιμωρησία του πολικού συστήματος. Τί θα κάνετε αν εκλεγείτε κυβέρνηση για το συγκεκριμένο θέμα;
Ο κόσμος έχει ματώσει. Έχει φτάσει στα όριά του και έχει κάνει πάρα πολλές θυσίες. Αυτό που θέλει είναι κοινωνική δικαιοσύνη. Δηλαδή θέλει όλοι να επωμιστούν τα βάρη ανάλογα με τις δυνατότητές τους. Δεν μπορεί να βλέπει ανθρώπους μέσα στην κρίση να κερδοσκοπούν εις βάρος άλλων που ματώνουν. Αυτό δεν μπορεί να το ανεχτεί ο λαός. Οπότε η επόμενη κυβέρνηση, η κυβέρνηση ΣΥΡΙΖΑ, είναι σίγουρο πως θα αποδώσει κοινωνική δικαιοσύνη.
    Θα ισοκατανέμει τα βάρη ανάλογα με τις δυνατότητες του καθενός για να βγει η χώρα από τη δύσκολη κατάσταση και εκείνοι που καταχράστηκαν το δημόσιο χρήμα θα βρεθούν αντιμέτωποι με τη δικαιοσύνη. Και εννοούμε πραγματική δικαιοσύνη κι όχι ειδικά δικαστήρια. Η δικαιοσύνη είναι αναγκαιότητα στην Ελλάδα…

– Στους αναγνώστες μας τί θα απαντούσες στην ερώτηση «γιατί ΣΥΡΙΖΑ και γιατί Αραχωβίτη»;
ΣΥΡΙΖΑ, γιατί είναι θέμα πολιτικών επιλογών. Ξεκάθαρα! Έχουμε δύο πολιτικές πλέον. Η μία πολιτική, η οποία είναι υποταγμένη στα οικονομικά συμφέροντα της γερμανικής ελίτ, που την εκφράζουν η ΝΔ και το ΠΑΣΟΚ και η άλλη πολιτική, η οποία είναι η κυβέρνηση του λαού, η πρόταση δηλαδή διακυβέρνησης του ΣΥΡΙΖΑ, από το λαό, με το λαό, για το λαό.
    Τώρα, γιατί Αραχωβίτη; Αυτό θα το αποφασίσει ο κόσμος. Γνωστοί είμαστε˙ η κοινωνία μας είναι μικρή. Από την ιστορία μας και τους αγώνες μας, δίπλα στους αγρότες, δίπλα στον πολίτη, δίπλα σε οτιδήποτε έχω υπηρετήσει. Γνωριζόμαστε. Η επιλογή είναι στα χέρια του πολίτη.

– Τί μπορούν να ελπίζουν από εσένα οι συμπολίτες μας;
Αυτό που μπορώ με ασφάλεια να υποσχεθώ στους συμπολίτες μας είναι ότι τα δίκαια αιτήματά τους θα προωθηθούν και θα παλέψουμε μαζί για τη Λακωνία και για το μέλλον που της αξίζει και της ανήκει, τόσο στα γεωργικά προϊόντα, τα οποία είναι εξαιρετικά και ιδιαίτερα ποιοτικά ανταγωνιστικά, όσο και για τον τουρισμό, το περιβάλλον, την Ιστορία του τόπου μας… Η ιδιαίτερη πατρίδα μας χρειάζεται προσπάθεια για να φτάσει εκεί που πρέπει να φτάσει. Έχει όλα τα τυπικά προσόντα, όλα τα εφόδια για να φτάσει ψηλά και εν τούτοις βλέπουμε σε ποια κατάσταση βρίσκεται σήμερα…

– Εάν είχες ένα μαγικό ραβδί, τί θα άλλαζες στη Λακωνία την πρώτη μέρα διακυβέρνησής σας;
Αν το μαγικό ραβδί θα μπορούσε να δημιουργήσει κάτι, π.χ. ένα έργο, αυτό θα ήταν το Μουσείο της Σπάρτης. Δεν νοείται νομός, ο οποίος κουβαλάει στην πλάτη του τέτοια Ιστορία, να μην έχει ένα αρχαιολογικό μουσείο αντάξιό της. Αυτό ταυτόχρονα θα επηρέαζε και πολλά άλλα πράγματα, όπως η αύξηση του τουρισμού, η προώθηση των γεωργικών προϊόντων μέσω του τουρισμού και τη γνωριμία περισσότερου κόσμου με τον τόπο μας.

– Η οικογένειά σου πως βιώνει την ενασχόλησή σου με τα κοινά, ιδιαίτερα τα τελευταία χρόνια που ασχολείσαι σε εθνικό επίπεδο;
Με στηρίζει ολόψυχα. Αν δεν είχα τη στήριξη της οικογένειας δεν θα μπορούσα να τολμήσω τόσο μεγάλα βήματα. Η οικογένεια μου καταλαβαίνει και κατανοεί το λόγο που γίνεται αυτός ο αγώνας. Καταλαβαίνει πως δεν είναι ένα χόμπι, αλλά μια αναγκαιότητα για προσφορά που ξεπηδά από μέσα μου˙ για ένα καλύτερο αύριο και της ίδιας της οικογένειάς μου, και των φίλων και συγγενών μου, του τόπου μου και της πατρίδας στο σύνολό της.

– Στη σφυγμομέτρηση του κόσμου παρατηρείται πως έχεις απήχηση στη νεολαία. Απευθυνόμενος, λοιπόν, στους νέους που διαβάζουν την κουβέντα μας τι θα τους έλεγες;
Θα τους έλεγα ότι ο αγώνας αυτός είναι δικός τους. Ότι είναι μόνο δικός τους. Όταν βλέπουν συνομήλικούς τους να φεύγουν μετανάστες το 2015 στο εξωτερικό, όταν βλέπουν τα πτυχία τους και τα καμαρώνουν χωρίς να μπορούν να τα αξιοποιήσουν, όταν βλέπουν ότι είναι γεμάτοι όνειρα και ελπίδες και τούτη η πατρίδα δεν τους δίνει τη δυνατότητα να αξιοποιηθούν πρέπει να πεισμώσουν. Δεν πρέπει να υποχωρήσουν. Πρέπει να πεισμώσουν περισσότερο και να κάνουν το μεγάλο βήμα, πιέζοντας και τους γονείς τους ακόμα. Να έχουν αισιοδοξία, όμως, πως τα πράγματα θα πάνε καλύτερα γιατί η πατρίδα μας το αξίζει.

– Δραστηριοποιείσαι επαγγελματικά ως γεωπόνος. Τί ήταν εκείνο που σε ώθησε στη συγκεκριμένη επιστήμη;
Η «γή» και μόχθος της, η χαρά της παραγωγής υπήρχε πάντα μέσα στην οικογένειά μου και με μπόλιασε βαθειά. Ο «πόνος» της γης και του συνανθρώπου επίσης, αποτελούν συστατικό στοιχείο του χαρακτήρα μου. Τα 2 αυτά συνθετικά συνευρίσκονται αρμονικά στην λέξη, την επιστήμη και το επάγγελμα του Γεωπόνου.

– Πόσο ελεύθερο χρόνο έχει ο Σταύρος Αραχωβίτης και που τον διαθέτει;
Δυστυχώς, ο υποτιθέμενος ελεύθερος χρόνος, πέραν των επαγγελματικών υποχρεώσεων, μοιράζεται στα κοινά και στην οικογένεια. Προσωπικό χόμπι ή οτιδήποτε άλλο δεν υπάρχει. Ο λίγος χρόνος που μου μένει πριν τον ύπνο αφιερώνεται στο διάβασμα. Μου αρέσει η μελέτη της λογοτεχνίας.

– Ποια θα ήθελες να είναι η κατακλείδα της κουβέντας μας;
Τελειώνοντας, θα ήθελα να κάνω ένα κάλεσμα σε όλους. Στους νέους, πρώτα απ’ όλους, που είναι το πιο δυναμικό και πιο ελπιδοφόρο κομμάτι του λαού και της πατρίδας και βιώνουν τις συνέπειες της πολιτικής που εφαρμόζεται σήμερα, στους αγρότες οι οποίοι είδαν τα προϊόντα τους αφ’ ενός να καταβαραθρώνονται, αφ’ ετέρου το κόστος παραγωγής να ανεβαίνει πάρα πολύ, είδαν να ανεβαίνει τόσο η φορολογία, που ουσιαστικά πληρώνουν ενοίκιο στις ιδιοκτησίες τους, στους ελεύθερους επαγγελματίες οι οποίοι βλέπουν κάθε μέρα τα μαγαζιά τους να φυτοζωούν, τα λουκέτα δίπλα τους να πέφτουν σαν βροχή, να μην μπορούν να πληρώσουν την ασφάλειά τους να τους πνίγουν τα χρέη και οι οφειλές στην εφορία, στους συνταξιούχους που είδανε μια αξιοπρεπή σύνταξη για μια αξιοπρεπή διαβίωση να γίνεται μια σύνταξη ελεημοσύνης, να μην μπορούν να χαρτζιλικώσουν τα εγγόνια τους…
    Σε όλες τις κοινωνικές τάξεις που έχουν πληγεί βάναυσα, έχω να πω πως πρέπει όλοι μαζί να πάμε και να κάνουμε την ανατροπή˙ χωρίς φόβο. Όλοι μαζί για την ελπίδα…

Λυκούργος και Γιώργος Δρίτσας – Δημήτρης Σπυριδάκος

GKL_2496Συνέντευξη στο
Νίκο Ι. Καρμοίρη
φωτογραφίες συνέντευξης:
Γιάννης Γκλέκας

Τους «γνώρισα» μέσα από τα δημοσιεύματα που αναφέρονταν στις πρόσφατες διακρίσεις τους. Έτσι, επικοινωνήσαμε και κανονίσαμε να συζητήσουμε για αυτές από κοντά, δίνοντας ραντεβού στο χώρο που πραγματοποιούν τις προπονήσεις τους.

Κατά τη διάρκεια της κουβέντας μας με εξέπληξαν για το ήθος και την ευγένειά τους. Ο λόγος για τους καθηγητές πολεμικών τεχνών Λυκούργο και Γιώργο Δρίτσα, που μαζί με τον παγκόσμιο πρωταθλητή Δημήτρη Σπυριδάκο παραχώρησαν μια… δυναμική συνέντευξη στα «ΠΡΟΣΩΠΑ δίπλα μας…»

Οι γλαφυροί Λυκούργος και Γιώργος Δρίτσας και ο «λακωνικός» Δημήτρης Σπυριδάκος μας συστήνονται, παρουσιάζουν στο κοινό το Boxe Savate, μιλούν για την πρόσφατη επιτυχία τους και αναλύουν τις σκέψεις και τα μελλοντικές τους σχέδια.

Δώστε προσοχή! Το καμπανάκι στο ρινγκ μόλις χτύπησε…

– Τι είναι το Boxe Savate και ποια η διαφορά του από το Kick Boxing που γνωρίζουμε όλοι;
   ΛΔ: Το Boxe Savate δεν είναι απλά ένα μαχητικό άθλημα, αλλά μια πολεμική τέχνη. Πρωτοεμφανίστηκε στα λιμάνια της Γαλλίας, στη Μασσαλία στις αρχές του 19ου αιώνα, από ναύτες της εποχής. Επειδή υπήρχαν προστριβές μεταξύ τους, λόγω της φύσης της δουλειάς τους και της σκληρής ζωής στα καράβια, πολλές φορές διαπληκτίζονταν και γίνονταν καβγάδες. Χρησιμοποιούσαν κυρίως τα πόδια τους˙ κλοτσούσαν και επειδή φορούσαν μπότες οι οποίες μάζευαν νερό, λάδια ή διάφορα υγρά και γίνονταν πιο βαριές, από εκεί βγήκε και το Savate που σημαίνει «βαριά μπότα». Οι πιο πλούσιοι φορούσαν μπότες και κρατούσαν μπαστούνι. Το Boxe Savate, λοιπόν, εκτός από κλοτσιές και γροθιές έχει και τεχνικές με μπαστούνι, είναι κάτι σαν την ξιφασκία. Και για αυτό υπάρχουν και αγώνες με μπαστούνι.
   Στα λιμάνια εκείνης της εποχής ήταν πάρα πολύ καλοί οι Γάλλοι στο να κλοτσούν με τις βαριές τους μπότες, αλλά υστερούσαν όταν έρχονταν σε συμπλοκή με Άγγλους γιατί δεν είχαν καλά χέρια και γροθιές. Με ον καιρό πήραν την πυγμαχία από τους Άγγλους, την «έβαλαν» στο Savate και έτσι δημιούργησαν το Boxe Savate.
   Οι Γάλλοι κανόνιζαν τότε μεταξύ τους αγώνες, τσακωμούς δηλαδή, έξω από τις βάρδιες και τα καράβια. Όταν συναντιούνταν για να μονομαχήσουν έβγαζαν τα ρούχα τους και έμεναν με τις σκελέες. Από ‘κει προήλθε και η σημερινή στολή του αθλήματος, η οποία είναι κάτι σαν κολάν παντελόνι γύρω από τη μέση και τους γλουτούς και καταλήγει σε πιο φαρδύ παντελόνι κάτω με ραντάκι από πάνω.
   Το Boxe Savate έχει τρία σκέλη. Το αγωνιστικό που περιλαμβάνει το ασό και το κόμπακτ που είναι δυνατοί αγώνες όπως το kick boxing και η πυγμαχία, τους αγώνες με στικ (σ.σ. με ραβδί), και τις αυτοάμυνες που περιλαμβάνουν λαβές και χτυπήματα για κάποιον που μπορεί να αντιμετωπίσεις στο δρόμο. Το Boxe Savate είναι κοντά στο kick boxing γιατί περιλαμβάνει χτυπήματα με τα πόδια, όμως απαιτεί πιο εξειδικευμένα πόδια. Τα χρησιμοποιεί περισσότερο και πιο τεχνικά σε σχέση με το kick boxing.
   Γ.Δ.: Λόγω του ότι γινόταν στη Γαλλία με τις βαριές μπότες, το Boxe Savate παίζεται με παπουτσάκι, ένα μποτάκι ειδικό για Savate. Είναι μέρος της στολής και δεν παίζεται με γυμνό πόδι. Έτσι, χωρίς παπουτσάκι δεν μπορεί να γίνει αγώνας.
   Λ.Δ.: Το Boxe Savate είναι μια πολεμική τέχνη εδραιωμένη πλέον, άσχετα αν δεν την γνωρίζουν τόσο στην Ελλάδα. Σε όλα τα γαλλόφωνα κράτη τα σώματα ασφαλείας εκπαιδεύονται πάνω στο Boxe Savate, όπως επίσης και η CIA.

– Έχετε ασχοληθεί και με άλλα αθλήματα. Πως σας κέρδισε το Boxe Savate;
   Λ.Δ.: Δεν ασχολούμαστε μόνο με το Boxe Savate. Έχουμε ξεκινήσει με Τae Kwon Do, κάναμε πυγμαχία, kick boxing, ένα στυλ street fight, πάλης δρόμου, δηλαδή, με λαβές, πνιγμούς, εξαρθρώσεις, ρίξεις, χτυπήματα με διάφορα αντικείμενα που θα έχεις δίπλα σου για να φτιάξεις όπλα, π.χ. ένα στυλό, ένα κλειδί κ.ά. Κάναμε επίσης muay thai και thai boxing και φτάσαμε να κάνουμε και Boxe Savate.
Η βάση μας ήταν το Τae Kwon Do, όμως από παλιά έχουμε προσαρμόσει στο στυλ μας πολύ τα χτυπήματα με τα πόδια και την πυγμαχία, τα οποία ήταν και η εξέλιξή μας μέσα στα ρινγκ. Έτσι ξεκινήσαμε να κάνουμε και Boxe Savate, για το οποίο ήμασταν έτοιμοι και ενημερωμένοι πριν εμφανιστεί στην Ελλάδα.
   Γ.Δ.: Το Boxe Savate είναι πιο απαιτητικό γιατί έχει περισσότερη τεχνική. Ένας κικ-μπόξερ δεν μπορεί να κάνει και να παίξει ουσιαστικά Savate. Αντίθετα, ένας σαβατέρ μπορεί άνετα να κατέβει και σε αγώνες kick boxing. Απαιτεί υψηλή τεχνική γιατί έχει μεγάλες απαιτήσεις στα πόδια, πράγμα που το καθιστά πολύ πιο δύσκολο. Θέλει πολλή δουλειά, αλλά είναι κάτι που μας αρέσει…
   Λ.Δ.: Θέλει περισσότερη εξειδίκευση το Savate. Ένας Πυγμάχος μαθαίνοντας δύο-τρία λακτίσματα μπορεί να παίξει και kick boxing. Ένας κικ-μπόξερ χρειάζεται αρκετά χρόνια για να παίξει Savate!

– Πως προέκυψε να εκπροσωπήσετε την εθνική ομάδα;
   Λ.Δ.: Το Boxe Savate δεν είναι πολλά χρόνια στην Ελλάδα. Είχε γίνει παλιότερα σύσταση της Εθνικής ομάδας, συμμετέχοντας σε πανευρωπαϊκά πρωταθλήματα, και τώρα είναι η πρώτη φορά που συμμετείχε σε Παγκόσμιο.
   Αυτή τη στιγμή είμαι ομοσπονδιακός προπονητής. Χωρίς να το περιμένω ή να ξέρω κάτι, η ελληνική ομοσπονδία του Boxe Savate μου ανέθεσε αυτό το ρόλο, πιστεύω με γνώμονα την εικόνα των παιδιών μας στα πανελλήνια πρωταθλήματα που συμμετάσχουμε, είτε του kick boxing είτε του Savate.
   Το Σεπτέμβρη έγιναν οι αγώνες για την επιλογή Εθνικής Ομάδας, και πέντε παιδιά επιλέχθηκαν κατευθείαν στην Εθνική, λόγω πρώτης θέσης στο Πανελλήνιο πρωτάθλημα και ταυτόχρονης καλής εικόνας. Όταν λέμε εικόνα εννοούμε ως προς την τεχνική κατάρτιση και την ποιότητα του αθλητή, γιατί οι αθλητές οφείλουν να έχουν την πρέπουσα εικόνα και η ομοσπονδία είναι αρκετά αυστηρή ως προς αυτό.
   Επιλέχθηκαν κατευθείαν, λοιπόν, πέντε παιδιά από το γυμναστήριό μας για την Εθνική λόγω πρόκρισης, όχι από εμένα αλλά από τους δύο άλλους ομοσπονδιακούς προπονητές. Εγώ δεν ήθελα να έχω λόγο γιατί ήταν δικά μας παιδιά.
   Ένας αθλητής, ο Δημήτρης Μαντάς, στην κατηγορία των -65 κιλών δεν μπορούσε να συμμετάσχει γιατί δεν είχε συμπληρώσει το 18ο έτος της ηλικίας του με αποτέλεσμα να μπει ο αμέσως επόμενος αθλητής, ο Παναγιώτης Τσιριγώτης, ο οποίος ήταν κι αυτός από τη Σπάρτη.
   Υπήρξε πρόβλημα στην κατηγορία των -85 κιλών γιατί ένας αθλητής από την Κόρινθο, ο οποίος είχε επιλεγεί τελικά δεν συμπεριλήφθη στην εθνική και έμεινε η κατηγορία χωρίς αθλητή. Εκεί πήρα πρωτοβουλία και μαζί με τον αδερφό μου προτείναμε τον Δημήτρη Σπυρδάκο, που αν και ούτε τον είχαν δει, ούτε είχε συμμετάσχει σε αγώνες νωρίτερα, τον δέχτηκαν. Το γεγονός αυτό ήταν για εμάς το μεγάλο ρίσκο. Όμως, το αποτέλεσμα της επιλογής αυτής, τελικά, μας δικαίωσε φέρνοντας τον Δημήτρη στο βάθρο και το πρώτο μετάλλιο στην ιστορία του Savate στην Ελλάδα!

– Ποια ήταν η εμπειρία σου από το Παγκόσμιο πρωτάθλημα;
   Δ.Σ.: Μπορώ να το χαρακτηρίσω σαν εμπειρία ζωής. Πήγαμε στο Παγκόσμιο σαν ομάδα. Ήμασταν ήδη πολύ δεμένοι από το γυμναστήριο και τις προπονήσεις. Πιστεύω πως το αποτέλεσμα μας δικαίωσε για την προσπάθεια που κάναμε όλο αυτόν τον καιρό. Όχι μόνο εμένα, αλλά όλα τα παιδιά, γιατί όλοι δείξαμε εξίσου μια πολλή καλή εικόνα. Η χαρά μας μόλις ολοκληρώθηκε το παγκόσμιο δεν περιγράφετε, γιατί καταφέραμε και αφήσαμε πολύ καλές εντυπώσεις.

– Πως ένοιωσες αγωνιζόμενος με το εθνόσημο στο στήθος; Το μετάλλιο που θα ήθελες να το αφιερώσεις;
   Δ.Σ.: Όπως κάθε αθλητής που έχει την τιμή να φορά το εθνόσημο, ένιωσα ιδιαίτερα περήφανος και προσπάθησα να κάνω το καλύτερο δυνατό και να δώσω τα μέγιστα των δυνατοτήτων μου. Το μετάλλιο το έχω ήδη αφιερώσει στην ομάδα και τους προπονητές μου, γιατί όπως είχα γράψει και σε μία ανάρτηση σε μέσο κοινωνικής δικτύωσης «όλες οι επιτυχίες είναι αποτέλεσμα ομαδικής προσπάθειας και δουλειάς». Τίποτα δεν έρχεται από μόνο του…

– Η δική σου διάκριση μπορεί να παρακινήσει κι άλλα παιδιά να ασχοληθούν με το Boxe Savate ή και τις πολεμικές τέχνες ή ακόμη γενικότερα με τον αθλητισμό;
   Δ.Σ.: Θεωρώ πως ναι. Γιατί κι εγώ όταν ήμουν μικρότερος έβλεπα αθλητές, οι οποίοι ήταν από την πόλη μας και είχαν διακρίσεις και ήθελα κάποια στιγμή να τους φτάσω.

– Πως υποδέχθηκαν οι φίλοι, οι συναθλητές σου και οι προπονητές σου το χάλκινο μετάλλιο;
   Δ.Σ.: Είδα κι ένιωσα πως τους έκανε όλους χαρούμενους. Ήταν γενικότερα πολύ ωραία στιγμή και για εμένα και για όλους στην ομάδα μας. Οι στιγμές που ζήσαμε στο Παγκόσμιο της Ιταλίας ήταν στιγμές ανεπανάληπτες˙ δεν μπορούν εύκολα να περιγραφούν…

Το σλάιντ απαιτεί την χρήση JavaScript.

– Πως βιώσατε το Παγκόσμιο πρωτάθλημα;
   Γ.Δ.: Τεράστια συγκίνηση. Κατακτήσαμε την τρίτη θέση και νόμιζαν όλοι από τους πανηγυρισμούς μας πως είχαμε πάρει χρυσό μετάλλιο!
   Λ.Δ.: Πήγαμε στην Ρώμη σαν Εθνική ομάδα. Όταν φτάσαμε μας αντιμετώπιζαν σαν ασήμαντους. Ίσως γιατί κάποιοι είχαν εικόνα της Ελλάδας από προηγούμενα πρωταθλήματα (ευρωπαϊκά). Γενικά τα πράγματα ήταν λίγο παγωμένα. Να φανταστείς, με δυσκολία μας παρείχαν χώρο για να καθίσουμε κάπου, όπως οι άλλες αποστολές! Με έξυπνο τρόπο και με τη διεισδυτικότητα του Έλληνα, καταφέραμε να τρυπώσουμε κάπου σε μια άκρη, στριμωχτήκαμε, βάλλαμε τη σημαία μας και εδραιωθήκαμε εκεί!
Παίζοντας τον πρώτο αγώνα ο Αντώνης Γιαννακός, με μαγικό τρόπο όλα άλλαξαν. Ο Αντώνης έδειξε τα καλύτερα πόδια που υπήρχαν στη διοργάνωση σε επίπεδο τεχνικής. Άρχισαν σιγά σιγά να μας πλησιάζουν και να μας μιλάνε. Ύστερα, μετά τον αγώνα του Δημήτρη Σπυριδάκου, άρχισαν να μας μιλάνε ακόμα περισσότερο, να μας παρακολουθούν στα ζεστάματα και γενικότερα άρχισε να φτιάχνει το κλίμα. Το αποκορύφωμα αυτού του κλίματος είναι ότι στους δύο τελευταίους αγώνες του Δημήτρη είχε δημιουργηθεί μια αρκετά μεγάλη κερκίδα από αθλητές και προπονητές από άλλες χώρες…
   Γ.Δ.:Είχε παγκόσμια κερκίδα! (σ.σ. γέλια)
   Λ.Δ.: Η κερκίδα φώναζε το όνομά του, φώναζε Greece, Σπάρτη, go Dimitri go και άλλα πολλά. Είχαμε χειροκροτήματα σε εμάς και γιουχαρίσματα στα λάθη του αντιπάλου! Η ατμόσφαιρα ήτανε φανταστική… Εκείνο που με έκανε να ανατριχιάσω ήταν πως μπαίνοντας οι αθλητές μας στο χώρο που συγκεντρώνονταν οι αθλητές άρχισαν να λένε όχι ήρθαν οι Έλληνες, αλλά ήρθαν οι Σπαρτιάτες. Και το αποκορύφωμα αυτού είναι πως φωνάζοντάς με ο προπονητής της Κροατίας δεν με αποκαλούσε με το όνομά μου αλλά «Σπαρτιάτη».
   Γ.Δ.: Το σημαντικό ήταν πως όταν πήγαμε ήμασταν ασήμαντοι και καταφέραμε να τραβήξουμε τα βλέμματα όλων, όσοι είναι στο χώρο μας παγκοσμίως, επάνω στους αθλητές μας κι εμάς. Η Τζούλια Γκάμπριελ, η Πρόεδρος της παγκόσμιας ομοσπονδίας, είναι 65 χρονών, αθλήτρια Savate και πρύτανης φιλοσοφίας στο Πανεπιστήμιο του Κέμπριτζ, παρακολούθησε σχεδόν όλους τους αγώνες της διοργάνωσης και είπε πως αν η Ελλάδα συνεχίσει με αυτό το ρυθμό σε ένα χρόνο θα διεκδικεί χρυσά μετάλλια.
   Λ.Δ.: Να σημειώσουμε πως η Τζούλια Γκάμπριελ και η παγκόσμια ομοσπονδία διεκδικούν την ένταξη του Boxe Savate στους Ολυμπιακούς Αγώνες.
   Γ.Δ.: Ήδη το Boxe Savate έχει πάει σε Ολυμπιάδα σαν άθλημα επιδεξίως και ευελπιστούμε να ανακοινωθεί και επίσημα σαν ολυμπιακό άθλημα.

– Ποια ήταν τα μέλη που στελέχωσαν την Εθνική ομάδα στο περασμένο Παγκόσμιο πρωτάθλημα;
   Λ.Δ.: Ήμασταν δύο ομοσπονδιακοί προπονητές, εγώ σαν πρώτος και ο Γιώργος σαν βοηθός…
   Γ.Δ.: Επειδή τα περισσότερα παιδιά ήταν από τη Σπάρτη, η ομοσπονδία έκρινε πως θα βοηθούσα περισσότερο εγώ σαν βοηθός γνωρίζοντας τους αθλητές, παρά ένας προπονητής που δεν είχε επαφή μαζί τους.
   Λ.Δ.: Εκτός από εμάς τους δύο, την αποστολή αποτελούσαν ο Πρόεδρος της ομοσπονδίας κ. Χρήστος Κάκος και εφτά αθλητές: ο Δημήτρης Κυριακούλιας που αγωνίστηκε στα -60 κιλά, ο Παναγιώτης Τσιριγώτης στα -65 κιλά, ο Διαμαντής Φάσκο στα -70 κιλά, ο Γιώργος Μπεϊντόλης στα -75 κιλά, ο Αντώνης Γιαννακός στα -80 κιλά, ο Δημήτρης Σπυριδάκος στα -85 κιλά και ο Νίκος Γεωργόπουλος στα 90+ κιλά.
Όλοι οι αθλητές έπαιρναν σε κάθε αγώνα ατομική βαθμολογία από έναν έως τρεις βαθμούς. Σε περίπτωση που κάποιος εγκατέλειπε τον αγώνα ή δεχόταν παρατηρήσεις έχανε βαθμούς και πήγαινε στο μείον. Να σημειώσουμε πως τα προηγούμενα χρόνια η Ελλάδα επέστρεφε με μείον βαθμούς, δηλαδή δεν έμπαινε καν στη βαθμολογία. Στην ιστορία του Savate, και πριν τη δική μας συμμετοχή, μόνο ένας Έλληνας αθλητής είχε τελειώσει με θετική βαθμολογία τους αγώνες του. Όλοι οι άλλοι εγκατέλειπαν. Όμως, εμείς και τα παιδιά μας πιστεύαμε πως θα πάμε καλά. Πιστεύαμε στην κατάκτηση κάποιου μεταλλίου και ίσως όχι μόνο σε μία. Θεωρώ πως θα φέρουμε πολλά περισσότερα στην πορεία.
Μέσα από τις ατομικές βαθμολογίες τα παιδιά μας κατάφεραν να βάλλουν την Ελλάδα στην 12η θέση σε παγκόσμιο πρωτάθλημα, επίτευγμα πραγματικά τεράστιο. Αφήσαμε πίσω μας χώρες-υπερδυνάμεις του αθλήματος όπως την Αμερική, τον Καναδά, την Κροατία, τη Σλοβενία, την Ολλανδία.
   Γ.Δ.: Σκεφτείτε πως ήταν 67 χώρες, από της οποίες βαθμολογήθηκαν μόνο οι 30 και η Ελλάδα βρέθηκε στη 12 θέση της παγκόσμιας κατάταξης!

– Όπως είπατε η συντριπτική πλειοψηφία της αποστολής αποτελείτο από συντοπίτες μας. Υπήρχε κάποια στήριξη από το Δήμο, την Περιφέρεια ή την τοπική κοινωνία στην προσπάθεια αυτή που κάνατε;
   Γ.Δ.: Χτυπήσαμε αρκετές πόρτες, αλλά για να είμαστε ειλικρινείς είναι κάτι για το οποίο δεν το γνωρίζαμε πως μπορούμε να κινηθούμε, ώστε να ζητήσουμε βοήθεια είτε από το Δήμο, είτε από οπουδήποτε αλλού. Βοήθεια ουσιαστική δεν είχαμε. Κάποιοι άνθρωποι από τον οργανισμό νεολαίας και άθλησης του Δήμου με προσωπική τους πρωτοβουλία μας βοήθησαν εν μέρει, όπως για παράδειγμα ο πρόεδρος του Αθλητικού Οργανισμού Δήμου Σπάρτης, ο κ. Σάββας Βελισσάρης, που ενεργώντας προσωπικά μας βρήκε κάποιους χορηγούς.
   Ένα μέρος των εξόδων βάρυνε και τους ίδιους τους αθλητές μας. Έτσι, από μόνοι τους ζητήσανε τη βοήθεια κάποιων επαγγελματιών της πόλης, οι οποίοι ανταποκρίθηκαν και έδωσαν μια σημαντική βοήθεια.
   Λ.Δ.: Θα ήθελα όλη αυτή την προσπάθεια που κάνουμε, αθλητές και προπονητές, να την αγκαλιάσει λίγο περισσότερο ο Δήμος της πόλης. Είναι μια ωραία αφορμή να προβληθεί η Σπάρτη. Την προβάλλαμε με τον καλύτερο τρόπο στο Παγκόσμιο της Ιταλίας στη Ρώμη. Πιστεύω πως μπορούμε να κάνουμε και πράγματα εδώ και να προβάλλουμε την πόλη μας. Όπως για παράδειγμα να φέρουμε διάφορους αγώνες. Μάλιστα, αυτή τη στιγμή είμαστε σε συζητήσεις για να φέρουμε στη Σπάρτη στα τέλη Φεβρουαρίου τον μεγαλύτερο αθλητή του Boxe Savate, τον Amri Madani για να κάνει πανελλήνιο σεμινάριο στην πόλη μας…
   Γ.Δ.: Όλες αυτές οι εκδηλώσεις που θέλουμε να κάνουμε είναι εκδηλώσεις που γίνονται σε μεγάλες πόλεις. Όταν πέρυσι διεκδικήσαμε να φέρουμε στη Σπάρτη τον αγώνα, η πρώτη ερώτηση της ομοσπονδίας ήταν πόσο πληθυσμό έχει η πόλη και τι χώρο έχει το Κλειστό Γυμναστήριο. Οι τίτλοι παίζονται σε μεγάλες πόλεις. Ευτυχώς καταφέραμε να φέρουμε εδώ τον αγώνα και να διαφημίσουμε τη Σπάρτη, παρά τις πάσης φύσεως δυσκολίες που αντιμετωπίσαμε…

– Το κοινό της Λακωνίας ήρθε σε επαφή με το Boxe Savate κατευθείαν μέσα από διακρίσεις. Θεωρείτε πως δημιουργεί προσδοκίες για αντίστοιχη συνέχεια;
   Γ.Δ.: Δημιουργεί προσδοκίες, αλλά και ευθύνη…
   Λ.Δ.: … και αρκετό άγχος! Προσδοκούμε μέσα από το δρόμο που άνοιξαν οι αθλητές μας, να βρεθούν κι άλλοι αθλητές να ακολουθήσουν αυτά τα βήματα. Και μέσα από την προπόνηση όλοι μαζί να βελτιώνουν την τεχνική τους κατάρτιση. Ευελπιστούμε κι εμείς να συνεχίσουμε μαζί με τους αθλητές μας πιο ώριμοι, πιο έμπειροι και πιο δυνατοί την προσπάθεια που κάνουμε, ώστε στο μέλλον να υπάρξουν κι άλλοι Σπαρτιάτες και άλλα ελληνόπουλα που θα διακριθούν όχι μόνο στο Boxe Savate, αλλά και σε άλλα αθλήματα γύρω από αυτό.

– Ποιες οι αξίες και τα ιδανικά που μεταφέρουν οι πολεμικές τέχνες στους αθλητές και ποιες αρετές καλλιεργούνται;
   Γ.Δ.: Πέρα από τη γυμναστική που δημιουργεί ένα υγειές και γυμνασμένο σώμα, οι πολεμικές τέχνες καλλιεργούνε την ευστροφία, την αυτοπεποίθηση και την αυτοκυριαρχία.
   Λ.Δ.: Το βασικότερο είναι πως καλλιεργούν την ποιότητα στον άνθρωπο. Μπορεί να δείχνουμε κλοτσιές, γροθιές και χίλια δυο πράγματα, αλλά το σκεπτικό μας δεν είναι να φτιάξουμε πολεμιστές. Στόχος είναι να διαμορφώνουμε χαρακτήρες και ανθρώπους που θα βγουν στην κοινωνία θα και δε θα προβληθούν μέσα από τις κλοτσιές και της γροθιές, αλλά μέσα από την αξιοπρέπειά τους και την καλή τους εικόνα σαν μονάδες και σαν άτομα αυτής της κοινωνίας.
   Γίνεται μεγάλη προσπάθεια, τουλάχιστον στο δικό μας γυμναστήριο, για τη διαπαιδαγώγηση των παιδιών. Δεν θέλουμε να φτιάξουμε πολεμιστές και τραμπούκους. Αντίθετα μαθαίνουμε στα παιδιά πως ποτέ δεν πρέπει να χρησιμοποιούν τις ικανότητές τους στις πολεμικές τέχνες για να αποκτήσουν κύρος και δύναμη στην κοινωνία που ζούμε. Σκέψου ότι γίνεται προσπάθεια τα παιδιά πρώτα να διαβάζουν για το σχολείο και να είναι καλοί μαθητές. Σε κάθε τρίμηνο έρχονται όλοι οι βαθμοί στο γυμναστήριο, κουβεντιάζουμε και σε όποιον δεν έχει πάει καλά τον συμβουλεύουμε να καθίσει να διαβάσει και μετά να έρθει για προπόνηση.
   Γ.Δ.: Μέσα από τον αθλητισμό που αγαπούν, θέλουμε να δώσουμε ένα κίνητρο παραπάνω στα παιδιά για να ασχοληθούν με τα διαβάσματά τους, κυρίως στα πιο μικρά παιδιά.

– Πέρυσι είχατε διοργανώσει κάποιον αγώνα στη Σπάρτη. Θέλετε να μου πείτε κάτι για αυτό;
   Λ.Δ.: Πέρυσι στις 22 Φεβρουαρίου στο Κλειστό Γυμναστήριο Σπάρτης έγινε μία διοργάνωση αγώνων Κick Βοxing και Boxe Savate, στην οποία συμμετείχαν αθλητές από όλη την Ελλάδα. Μάλιστα δύο αθλητές από την πόλη μας διεκδικούσαν τίτλους. Ο Γιώργος Μπεϊντόλης, ο οποίος αγωνίστηκε στα -70 κιλά για βαλακνικό τίτλο και ο Δημήτρης Κυριακούλιας, ο οποίος ήταν ανήλικος και διεκδικούσε τίτλο Ελλάδος, καταφέρνοντας και οι δύο να τους κερδίσουν.
   Καταφέραμε οι αγώνες αυτοί να διεξαχθούν στη Σπάρτη και όχι σε κάποια άλλη μεγαλύτερη πόλη όπως γίνεται συνήθως. Ήταν μια διοργάνωση για την οποία κάναμε μεγάλη προσπάθεια και τρέξαμε δύο μήνες χωρίς πολύ εμπειρία. Ένας αγώνας που είχαμε ξανακάνει ήταν πολλά χρόνια πίσω. Τότε είχε αγωνιστεί ο Σπαρταθλητής, φίλος και συναθλητής Γιάννης Δημόπουλος για μεσογειακό τίτλο, τον οποίο και κέρδισε, και ο επίσης φίλος Στέφανος Σγούρδας, κερδίζοντας κι εκείνος τίτλο. Μάλιστα, αυτούς τους δύο αθλητές τους τιμήσαμε στην περσινή διοργάνωση για την προσφορά τους.

– Ποια είναι τα μελλοντικά σας σχέδια;
   Γ.Δ.: Δουλειά, δουλειά δουλειά… Και ευχόμαστε να έχουμε παιδιά γιατί χωρίς σωστό υλικό δεν μπορείς να δουλέψεις. Με τον αδερφό μου το έχουμε κουβεντιάσει πολλές φορές πως είναι χαρά μας, είμαστε τυχεροί και ευχαριστούμε τα παιδιά που μας εμπιστεύονται για να τους μάθουμε κάποια πράγματα. Για τον ίδιο λόγο ευχαριστούμε και τους γονείς των μικρότερων παιδιών που εμπιστεύονται σε εμάς τα παιδιά τους.
   Λ.Δ.: Και τους ευχαριστούμε γιατί είναι πάντα δίπλα μας σε οτιδήποτε κάνουμε. Είμαστε οικογένεια. Δεν είμαστε γυμναστήριο. Πραγματικά το λέω αυτό, με όλη την ευθύνη που αυτό έχει. Εκπαιδευτές, μαθητές και γονείς είμαστε όλοι ένα.
   Γ.Δ.: Τα παιδιά περνάνε μεγάλη κούραση, κυρίως τα μεγαλύτερα, και τα ευχαριστούμε που μας ανέχονται. Η προετοιμασία τους για οποιονδήποτε αγώνα είναι πάρα πολλή κουραστική. Και οι αθλητές μας κάνουν θυσίες. Για εμάς είναι χαρά και τιμή να έχουμε τέτοια παιδιά δίπλα μας.

– Με τί θα θέλατε να κλείσουμε την κουβέντα μας;
   Δ.Σ.: Ελπίζω του χρόνου να κερδίσουμε ξανά την πρόκριση για στο παγκόσμιο πρωτάθλημα και να μπορέσουμε να φέρουμε και παραπάνω μετάλλια πίσω…
   Γ.Δ.: Κλείνοντας θα θέλαμε να ευχαριστήσουμε τα δύο γυμναστήρια με τα οποία συνεργαζόμαστε, το “Oxygen Fitness Club” και το “Power House”. Επίσης, οφείλουμε να ευχαριστήσουμε τον πρόεδρο του Αθλητικού Οργανισμού Δ. Σπάρτης κ. Σάββα Βελισσάρη για την πολύτιμη βοήθειά του και όλους τους χορηγούς, επαγγελματίες και ιδιώτες, που μας βοήθησαν και μας στήριξαν, ώστε να έχουμε μια αξιοπρεπή εικόνα στο Παγκόσμιο πρωτάθλημα.
   Λ.Δ.: Είναι πολύ σημαντικό για εμάς να ευχαριστήσουμε όλους όσοι μας στήριξαν και μας στηρίζουν με οποιονδήποτε τρόπο, γιατί πάνω απ’ όλα δείχνουν να σέβονται και να αναγνωρίζουν τον κόπο, την προσπάθεια και το ευ αγωνίζεσθε των αθλητών μας. Ευχαριστούμε!

Χρήστος Ασλιχανίδης

GKL_9429Συνέντευξη στο Νίκο Ι. Καρμοίρη
φωτογραφίες συνέντευξης:
Γιάννης Γκλέκας

Σίγουρα, αρκετοί τον γνωρίζουν ως ντράμερ τοπικών συγκροτημάτων, αφού με τις μπαγκέτες του έχει δώσει ρυθμό σε ουκ ολίγες συναυλίες. Τα τελευταία χρόνια, όμως, τον έχουμε απολαύσει να ξεδιπλώνει το ταλέντο του και επάνω στο θεατρικό σανίδι, παρέα με μία αξιόλογη ομάδα ερασιτεχνών ηθοποιών.

Ο λόγος για το Χρήστο Ασλιχανίδη, Πρόεδρο της Ερασιτεχνικής Θεατρικής Ομάδας Λακωνίας (ΕΘΟΛ), με τον οποίο συναντηθήκαμε στην κεντρική Πλατεία της Σπάρτης και «κατηφορίσαμε» συζητώντας προς το φιλόξενο χώρο του Retro music bar.

Ο Χρήστος Ασλιχανίδης μίλησε για την ΕΘΟΛ, την πορεία και τις διακρίσεις της, τις δυσκολίες που αντιμετωπίζει σήμερα, αλλά και τη διαρκή αγάπη που δέχεται από τον κόσμο, ενώ έκανε αναφορές γενικότερα στην τέχνη, καθώς και στη Σπάρτη που παράγει πολιτισμό…

Φώτα! Πάμε…

– Πότε ιδρύθηκε η ΕΘΟΛ; Πες μας λίγα λόγια για την Ομάδα.
Η Θεατρική Ομάδα ιδρύθηκε το 2001. Έχουμε 14 χρόνια ζωής κατά τα οποία έχουμε πραγματοποιήσει πολλές παραστάσεις. Έχουμε, επίσης, κάνει σεμινάρια, θεατρικά παιχνίδια, θεατρικά αναλόγια, αφιερώματα σε ποιητές της Λακωνίας και όχι μόνο, και έχουμε συμμετάσχει σε διάφορες δραστηριότητες και του Δήμου και της Περιφέρειας.
Έχουμε συνεργαστεί και με την Πινακοθήκη, αλλά και με το Σαϊνοπούλειο καθώς είχαμε κάνει μια παράσταση στο αμφιθέατρο. Σκοπός της ΕΘΟΛ είναι η συνεργασία ανθρώπων που έχουν καλλιτεχνικές ανησυχίες και ο στόχος μας είναι να αναπτυχθεί η θεατρική δραστηριότητα στη Σπάρτη. Είμαστε αυτή τη στιγμή η μόνη θεατρική ομάδα στη Σπάρτη και προσπαθούμε να κάνουμε πάντα το καλύτερο.

– Σε ποια φεστιβάλ έχετε συμμετάσχει και ποιες οι διακρίσεις για την ΕΘΟΛ;
Είχαμε πάει δύο φορές στο φεστιβάλ Καρδίτσας. Στο φεστιβάλ αυτό διαλέγουν τις 10 καλύτερες ερασιτεχνικές ομάδες από όλη την Ελλάδα με βάση την παράσταση που έχουν «ανεβάσει» εκείνη τη χρονιά. Το 2011 μας επέλεξαν με το «Γκόλφω for ever» και πήραμε τότε 7 στα 10 βραβεία. Α΄ γυναικείου ρόλου, καλύτερης σκηνοθεσίας, καλύτερης παράσταση, καλύτερης μουσικής, κ.ά. Αυτό συνέβη το Μάρτιο του 2011. Την επόμενη χρονιά μας επέλεξαν ξανά στο φεστιβάλ της Καρδίτσας, όταν ανεβάσαμε την παράσταση «Ποιος σκότωσε το William» και τότε πήραμε 3 βραβεία, γεγονός το οποίο ήταν και πάλι επιτυχία για την Ομάδα. Και τα δύο έργα είχαν «ανέβει» σε σκηνοθεσία του Αντώνη Μπαμπούνη, ενός αξιόλογου σκηνοθέτη.

– Κατά την πορεία τη θεατρικής ομάδας τι δυσκολίες αντιμετωπίσατε και ποιοι στάθηκαν στο πλευρό σας υποστηρίζοντάς σας, τόσο σε επίπεδο κοινωνίας και φορέων όσο και σε πολιτειακό επίπεδο;
Το σημαντικότερο πρόβλημα είναι αυτό που περνάμε αυτή τη στιγμή, δηλαδή το στεγαστικό. Είχαμε έναν χώρο για 7 χρόνια στο υπόγειο του σινεμά στον πεζόδρομο, τον οποίο μας είχε παραχωρήσει το Σαϊνοπούλειο ίδρυμα. Μας τον είχε παραχωρήσει τότε ο αείμνηστος Γεώργιος Σαϊνόπουλος επειδή ήτανε λάτρης του θεάτρου και του άρεσε πολύ η ομάδα μας. Τώρα όμως υπήρξαν κάποια προβλήματα και το Σαϊνοπούλειο Ίδρυμα μας ζήτησε να αποχωρήσουμε επειδή χρειάστηκε το χώρο για αποθήκη και έτσι έχουμε μείνει από τον Ιούνιο χωρίς στέγη. Είναι σημαντικό αυτό το πρόβλημα γιατί είμαστε σε αναζήτηση χώρου εδώ και 5 μήνες και τρέχουμε… Τρέχουμε για να προλάβουμε να ανεβάσουμε παράσταση, κάνουμε πρόβες σε σπίτια, σε φροντιστήρια… Το εργατικό κέντρο μας έχει βοηθήσει πάρα πολύ και μας στηρίζει συνέχεια. Μας έχει στηρίξει και ο Δήμος και η Περιφέρεια. Μας έχουν στηρίξει και πολλοί άνθρωποι που μας αγαπάνε, συμπολίτες μας, οι οποίοι μας είπαν τώρα σε αυτή τη δύσκολη για την ΕΘΟΛ στιγμή «ελάτε σπίτι μου να κάνετε πρόβες» ή «ελάτε στο μαγαζί, το έχω ξενοίκιαστο, μέχρι να νοικιαστεί»! Γενικά υπάρχει ενδιαφέρον από τον κόσμο. Μας αγαπάνε…

– Στις σχετικά πρόσφατες αρχαιρεσίες το νέο Δ.Σ. που προέκυψε είναι αισθητά νεανικά ανανεωμένο. Είναι φιλοσοφία της ΕΘΟΛ να παραχωρεί χώρο στους νέους;
Ναι! Είναι φιλοσοφία της ΕΘΟΛ αυτό. Οι πιο παλιοί μάς είπανε πως πρέπει να αναλάβουμε εμείς κάποια στιγμή γιατί εκείνοι δεν θα είναι για πάντα στη Θεατρική Ομάδα. Έτσι, είμαστε τώρα στο καινούργιο Δ.Σ. πέντε «μικρά παιδιά». Οι παλιότεροι είναι πάντα παρόντες μας στηρίζουν και μας βοηθάνε, δεν έχουμε κανένα παράπονο. Και πιστεύω είναι καλύτερα να αναλαμβάνουν νέα παιδιά γιατί έχουν άλλες ιδέες, καινούργιες ιδέες… Είναι φρέσκα μυαλά! Και τέτοιου είδους φιλοσοφία λείπει, θεωρώ, πάρα πολύ από την κοινωνία…

– Ασχολείσαι χρόνια και με τη μουσική. Ο καλλιτεχνικός χώρος πιστεύεις πως θα ανθούσε στην περιοχή μας και θα έβρισκε διέξοδο έκφρασης εάν υπήρχε ένα τοπικό καλλιτεχνικό φεστιβάλ;
Σίγουρα! Αυτό το είχα προτείνει πολλές φορές σε διάφορους ανθρώπους του Δήμου που είχα έρθει κατά καιρούς σε επαφή, ότι δηλαδή πρέπει να γίνει ένα φεστιβάλ. Ένα διήμερο-τριήμερο φεστιβάλ μουσικής, θεάτρου, φωτογραφίας, αθλητικών δραστηριοτήτων κ.ο.κ. Αυτό θα έκανε καλό και στην πόλη μας. Θα μάζευε κόσμο και γενικά θα έκανε καλό και στην τέχνη, γιατί η Σπάρτη είναι μια περιοχή που ασχολείται πολύ και με τη μουσική και με το θέατρο. Εδώ παράγεται πολιτισμός, αλλά αυτό το γεγονός ακόμη δεν έχει αξιοποιηθεί σωστά από τους άρχοντες της περιοχής. Το φεστιβάλ της Καρδίτσας ήταν 10ήμερο και κάθε μέρα είχε πολύ κόσμο. Γενικά εκείνες τις μέρες η Καρδίτσα ήταν πλημμυρισμένη από κόσμο. Γιατί να μην διοργανώσουμε κι εμείς κάποια στιγμή ένα φεστιβάλ εδώ στη Σπάρτη; Τί μας λείπει; Δεν έχουμε κάτι λιγότερο από την Καρδίτσα. Κι ας ξεκινούσε ένα φεστιβάλ που θα αφορούσε αν όχι όλη την Ελλάδα, τουλάχιστον όλη την Πελοπόννησο. Μακάρι να γίνει κάποια στιγμή…

– Πόσο εύκολο είναι σήμερα, σε περίοδο γενικευμένης κρίσης, να παραχθεί πολιτισμός σε κάθε επίπεδο;
Είναι δύσκολο τώρα με την κρίση. Ο κόσμος σκέφτεται άλλα πράγματα. Σκέφτεται πως θα βγάλει τα χρήματά του για να ικανοποιήσει βασικές ανάγκες όπως τροφή θέρμανση κ.ο.κ. Δεν ασχολείται με τη μουσική, το θέατρο και την τέχνη γενικότερα. Αλλά από την άλλη η τέχνη βοηθάει κιόλας. Έχω κι εγώ πολλά προβλήματα όπως όλοι μας, αλλά όταν πηγαίνω και κάνω δυο ώρες πρόβες για το θέατρο για εμένα λειτουργεί ως ψυχοθεραπεία. Ξεχνιέμαι από όλα τα προβλήματα που έχω και για δυο ώρες και είμαι εκεί, σε ένα μαγικό κόσμο! Το ίδιο συμβαίνει και με τη μουσική… Και προτρέπω και τον κόσμο˙ όποιος μπορεί να ασχοληθεί με κάτι ας το κάνει, γιατί βοηθάει πάρα πολύ ψυχικά.

– Όπως είπες, η δική σας ιδιαίτερη ενασχόληση με τα κοινά, το θέατρο δηλαδή, επιδρά καταπραϋντικά στην ψυχολογία σας. Πιστεύεις πως υπάρχει παρόμοια επίδραση και στην ψυχολογία του κοινού;
Θεωρώ πως αρκετός κόσμος που έρχεται στις παραστάσεις φεύγει αναζωογονημένος. Έχω συγκρατήσει μία στιγμή πριν δυο χρόνια όταν και είχαμε κάνει μια παράσταση, την κωμωδία «Ζευγάρια στο χρόνο». Στο τέλος μας πλησίασε μια κυρία χαμογελαστή και μας είπε: «Να είστε καλά παιδιά, γιατί με αυτά που περνάω τόσο καιρό είμαι στεναχωρημένη και σήμερα γέλασα. Με κάνατε να γελάσω και σας ευχαριστώ από την καρδιά μου». Εμένα αυτή η στιγμή μου έμεινε. Είναι το καλύτερο πράγμα που έχω ακούσει τα 5 χρόνια που είμαι στην ομάδα. Με συγκίνησε.

– Ο κόσμος παρακολουθώντας μια παράσταση βλέπει το τελικό αποτέλεσμα της δουλειάς σας, την οποία όμως «χτίζετε» στις πρόβες. Πως είναι οι πρόβες γα την ΕΘΟΛ;
Γενικά έχουμε πολλή καλή σχέση σαν Ομάδα, παρόλο που είμαστε πολλά άτομα. Γιατί συνήθως, όπου υπάρχουν πολλά άτομα υπάρχει και γκρίνια. Σίγουρα θα υπάρξουν και συγκρούσεις και τσακωμοί, αλλά αυτό είναι καλό. Είναι καλός ο τσακωμός γιατί ξεσπάς, όμως μετά από δυο μέρες είμαστε πάλι αγκαλιά. Οι πρόβες είναι δύσκολες, ειδικά όταν φτάνουμε μερικές εβδομάδες πριν την παράσταση, είμαστε καθημερινά εκεί 3-4 ώρες, να φτιάξουμε σκηνικά, να φτιάξουμε αφίσες, να ετοιμάσουμε προσκλήσεις… Είμαστε όλοι σε ένα διαρκές άγχος. Αυτό όμως δεν βγαίνει στον κόσμο, γιατί όταν κάνουμε την παράσταση είμαστε όλοι με χαμόγελο και μέχρι τώρα από ό,τι έχω ακούσει δίνουμε τον καλύτερό μας εαυτό. Και δεν είναι λίγες οι φορές που από τον κόσμο ακούμε θετικά σχόλια και συγχαρητήρια…

Το σλάιντ απαιτεί την χρήση JavaScript.

– Πως καταλήγετε στην παράσταση που θα ανεβάσετε; Συνήθως τι είδους έργα προτιμάτε;
Συνήθως αρχίζουμε και μαζευόμαστε τέλος Σεπτέμβρη – τότε έρχονται και νέα μέλη στην Ομάδα – και φέρνουμε όλοι κείμενα που έχουμε σπίτι μας ή βρίσκουμε από το ίντερνετ και μας αρέσουνε, διαβάζουμε διάφορα έργα, (διαβάζουμε περίπου 7-8 έργα) και καταλήγουμε όλοι μαζί ότι μας αρέσει το τάδε έργο, ας το ανεβάσουμε. Συνήθως παίζουμε κωμωδίες. Καταλήγουμε σε κωμωδίες, αν και δεν είναι όσο εύκολο νομίζουν ορισμένοι να παίξεις κωμωδία. Απλά, από την εμπειρία μου, πιστεύω πως η κωμωδία αρέσει πιο πολύ στους Σπαρτιάτες, γιατί κάποια στιγμή που είχαμε παίξει άλλα έργα πιο δραματικά δεν έμειναν πολύ ικανοποιημένοι. Πιστεύω πως ο Σπαρτιάτης, ειδικά τώρα με την κρίση, προτιμάει την κωμωδία για να γελάσει λίγο, να ξεχαστεί…

– Παίζεται έργα που υπάρχουν ήδη. Έχετε σκεφτεί ποτέ να παίξετε κάποιο πρωτότυπο έργο; Υπάρχει κάποιος που θα μπορούσε να σας δώσει ένα τέτοιο έργο;
Πέρυσι «ανεβάσαμε» το έργο «Μια γνωστή ιστορία αγάπης», το οποίο είχε σκηνοθετήσει η Ζωή Ξανθοπούλου. Ήταν μια παρωδία της «Σταχτοπούτας» που την είχε γράψει η ίδια. Είχε πάρει μερικά αποσπάσματα από το γνωστό παραμύθι, είχε βάλει μέσα ποιήματα, είχε βάλει τραγούδια… Ήταν δικό της έργο και ήταν ένα πολύ όμορφο έργο. Και πρόπερσι κάναμε μια απόπειρα «να ανεβάσουμε» κάτι δικό μας. Ένα παιδί από την ομάδα είχε βρει ένα παραμύθι που το έλεγε η γιαγιά του. Έτσι, πήραμε το παραμύθι, βάλαμε διαλόγους, βάλαμε μουσική και φτιάξαμε το έργο μόνοι μας. Τελικά δεν τα καταφέραμε να το «ανεβάσουμε» αλλά τα επόμενα χρόνια θα ξαναασχοληθούμε με αυτό, γιατί ήταν δικό μας όλο και το αγαπήσαμε.

– Μιας και είπες τη λέξη παραμύθι. Προσπαθήσατε να φέρετε, δηλαδή, τα παιδιά κοντά στο θέατρο. Πόσο εύκολο είναι αυτό;
Είναι εύκολο να έρθουν τα παιδιά κοντά στο θέατρο. Έχουμε κάνει κι άλλες φορές παραμύθια στα σχολεία. Τα παιδιά πάντα σε κοιτάνε στα μάτια για να δούνε τί θα κάνεις και τί θα πεις και για μένα το πιο δύσκολο κοινό που έχω παίξει ήταν τα παιδιά. Δεν είναι τόσο εύκολο να καταφέρεις να κάνεις τα παιδιά να σε προσέξουνε και να σε ακούσουνε. Μέχρι τώρα όμως η Ομάδα μας τα καταφέρνει και εκεί!

– Προσεχώς τι ετοιμάζει η ΕΘΟΛ για το φιλοθεάμον κοινό της περιοχής;
Είμαστε ακόμα σε αναζήτηση έργου. Διαβάζουμε κάποια έργα, θα έρθουν και τα νέα μέλη όπου να είναι στην Ομάδα. Δεν έχουμε καταλήξει ακόμα κάπου, αλλά πιστεύω πως μέχρι τα Χριστούγεννα θα είμαστε έτοιμοι και θα έχουμε «ανεβάσει» κάτι! Υπομονή…

– Πέφτει η αυλαία. Το αποτέλεσμα φαίνεται στο χειροκρότημα; Αυτή είναι η δικής σας ανταμοιβή;
Η αμοιβή μας από τον κόσμο αυτή είναι. Το χειροκρότημα και το χαμόγελο που έχουν και μας δίνουν. Πολλοί, κάποιες φορές, συγκινούνται και κλαίνε. Όταν καταφέρνουμε μέσα από τις παραστάσεις μας και ξυπνάμε τα συναισθήματα των θεατών ικανοποιούμαστε κι εμείς οι ίδιοι. Έστω κι ένας να είναι εκείνος που θα καταφέρουμε να «αγγίξουμε», λέμε «ωραία, πέρασε αυτό θέλαμε να περάσει στο κοινό και υπήρξαν και κάποιοι που το ένοιωσαν». Είναι αμοιβή το χαμόγελο, η συγκίνηση… Και η δουλειά μας φαίνεται πάντα στο τέλος.

– Πως μπορεί να ενταχθεί κάποιος στην ΕΘΟΛ; Που μπορούν οι ενδιαφερόμενοι να μάθουν για εσάς;
Έχουμε σελίδα στο facebook, την οποία μπορούν οι ενδιαφερόμενοι να τη βρουν πληκτρολογώντας «ΕΘΟΛ» στην αναζήτηση [www.facebook.com/groups/280285808719619]. Εκεί υπάρχουν και τηλέφωνα επικοινωνίας και μπορεί όποιος θέλει ή να μας στείλει ένα μήνυμα στο facebook ή να μας πάρει ένα τηλέφωνο και θα τους δώσουμε εμείς παραπάνω λεπτομέρειες.

– Κλείνοντας, πες μου ένα πράγμα το οποίο έχεις ξεχωρίσει όσο βρίσκεσαι εσύ στη Θεατρική Ομάδα, αλλά και τί ήταν εκείνο που σε τράβηξε να ενταχθείς σε αυτήν.
Πριν 5 χρόνια πήγα στην Ομάδα. «Ανεβάζανε» τότε το «Ενυδρείο» του Κώστα Μουρσελά κι ένας φίλος μου, που ήταν ήδη δυο χρόνια στην ΕΘΟΛ, μού έλεγε επί δύο μήνες να πάω στην Ομάδα γιατί χρειάζονταν κάποιον για έναν αντρικό ρόλο. Εγώ του απαντούσα «δεν έρχομαι, δεν μου αρέσει το θέατρο, δεν μπορώ να μάθω λόγια απ’ έξω, δεν μπορώ να κάνω τίποτα!». Κι όμως πήγα, έπαιξα τότε και αυτό που με τράβηξε και συνεχίζω να είμαι ακόμα είναι πως το θέατρο είναι ψυχοθεραπεία για μένα. Οι δύο ώρες πρόβα είναι απίστευτο πράγμα. Ξεχνιέμαι, αδειάζει το μυαλό μου. Όταν δίνω μια παράσταση, μπαίνω σε έναν μαγικό κόσμο εκείνη τη στιγμή.
Και ένα πράγμα που έχω να θυμάμαι είναι μια ατάκα από τον προηγούμενο Πρόεδρο, τον κ. Πάνο Λιόκαυτο, – τον οποίο αγαπάω ιδιαίτερα – που μας είχε πει πως «μπορεί να μη γίνουμε καλοί ηθοποιοί μέσα από την Ομάδα, αλλά σίγουρα μπορούμε να γίνουμε καλύτεροι άνθρωποι». Αυτές οι λέξεις μου έχουν μείνει και τις κρατάω και σαν παλιός πλέον αυτό θα λέω κι εγώ στους πιο νέους…

// Διαβάστε τη συνέντευξη και στη μηνιαία εφημερίδα «Το Γεφύρι» που κυκλοφορεί το Νοέμβριο…

Σοφία Παινέση – Άννα Σωπιάδου

GKL_6223

Συνέντευξη στο Νίκο Ι. Καρμοίρη
φωτογραφίες συνέντευξης:
Γιάννης Γκλέκας

Είχαμε δώσει σημείο συνάντησης στο προαύλιο του ειδικού σχολείου στον Καραβά. Αφορμή στάθηκε το πρώτο σχολικό κουδούνι και η έναρξη μιας ακόμα σχολικής χρονιάς. Πόσα πράγματα, άραγε, μπορεί να μάθει κάποιος συζητώντας με δύο εκπαιδευτικούς;

Ο λόγος για τη Σοφία Παινέση, διευθύντρια μέχρι πέρυσι του Ειδικού Δημοτικού και Νηπιαγωγείου Σπάρτης* και την Άννα Σωπιάδου, διευθύντρια του Ε.Ε.Ε.Ε.Κ. Μυστρά. Φιλοξενώντας τες, το γυναικείο φύλλο κάνει την εμφάνιση του στα «Πρόσωπα» με μία διπλή – για πρώτη φορά στη Λακωνία – συνέντευξη.

Η κυρία Άννα και η κυρία Σοφία, όπως συνηθίζουν να τις αποκαλούν οι μαθητές τους, παραχωρώντας μια ιδιαίτερα ζεστή και ενδιαφέρουσα συνέντευξη παρουσιάζουν τα ειδικά σχολεία που υπηρετούν, εστιάζουν στα προβλήματα και παίρνουν ανάσες από τις καθημερινές ευχάριστες στιγμές, μιλούν για την ειδική αγωγή και… παραδίδουν μαθήματα μιλώντας για πολλά ακόμα, τα οποία αξίζει να διαβάσετε.
Δώστε, λοιπόν, προσοχή! Το κουδούνι χτύπησε…

– Τι είναι το ειδικό σχολείο και σε ποιους μαθητές απευθύνεται;
       Σ.Π.: Το Ειδικό Σχολείο είναι ένα σχολείο που φοιτούν παιδιά, τα οποία αντιμετωπίζουν κάποια προβλήματα, τα οποία δεν τους επιτρέπουν να παρακολουθήσουν μέσα σε ένα γενικό σχολείο γιατί χρειάζονται μία επιπλέον βοήθεια, π.χ. εργοθεραπευτή, λογοθεραπευτή, ψυχολόγο κ.ά. Είναι παιδιά τα οποία μπορεί να αντιμετωπίζουν κινητικά προβλήματα που να συνοδεύονται από νοητική στέρηση, να έχουν πολλαπλές αναπηρίες, παιδιά τα οποία έχουνε πρόβλημα αυτισμού, ή σύνδρομο ντάουν, ή και προβλήματα ακοής και ομιλίας.
       Το ειδικό δημοτικό ανήκει στην Α’/θμια εκπαίδευση καθώς και το ειδικό νηπιαγωγείο στο οποίο φοιτούν νήπια με ανάλογες δυσκολίες. Στο νηπιαγωγείο μπορούν να μείνουν από 4 μέχρι 7 ετών, παραπάνω δηλαδή από ότι είναι σε ένα γενικό νηπιαγωγείο και στο δημοτικό μέχρι 15 ετών, γιατί εννοείτε πως οι τάξεις δεν είναι όπως σε ένα κανονικό σχολείο. Τα παιδιά τυπικά μπαίνουνε σε τάξεις αλλά είναι χωρισμένα σε επίπεδα, κατώτερο μέσο, ανώτερο επίπεδο. Όταν τελειώνουν από εμάς θα έρθουν στο ειδικό σχολείο της δευτεροβάθμιας…
αννα σωπιαδου        Α.Σ.: Το δικό μας σχολείο (Ε.Ε.Ε.Ε.Κ.) είναι περισσότερο προσανατολισμένο προς επαγγελματικές κατευθύνσεις για την ανάπτυξη κοινωνικών και επαγγελματικών δεξιοτήτων. Εμείς είμαστε η συνέχειά του Ειδικού Δημοτικού καθώς τα παιδιά που φοιτούν εδώ προέρχονται κυρίως από εκεί. Πολύ συχνά, όμως, έρχονται παιδιά και από Δημοτικά γενικής εκπαίδευσης ή παιδιά τα οποία ξεκινάνε το Γυμνάσιο αλλά δεν καταφέρνουν να φοιτήσουν. Αυτό συμβαίνει γιατί, ενώ στην Α’/θμια υπάρχουν πολλά τμήματα ένταξης και παιδιά με απλές μαθησιακές δυσκολίες καταφέρνουν να τελειώσουν τα Δημοτικά γενικής αγωγής με υποστήριξη από δάσκαλο ειδικής αγωγής, δυστυχώς στη Β’/θμια δεν υπάρχουν, ή ενώ έχουνε ιδρυθεί δεν λειτουργούν. Στη Σπάρτη μόνο στο 1ο Γυμνάσιο λειτουργεί τμήμα ένταξης. Στο Εργαστήριο Ειδικής Επαγγελματικής Εκπαίδευσης και Κατάρτισης μπορούν να εγγραφούν παιδιά μέχρι 16 χρονών. Προϋπόθεση για να εγγραφούν στο σχολείο μας είναι να έχουν απολυτήριο Δημοτικού σχολείου, γνωμάτευση από το ΚΕΔΔΥ που να προτείνει το σχολείο μας ως το σχολείο που πρέπει να φοιτήσει ο μαθητής και τη σύμφωνη γνώμη του γονέα/κηδεμόνα.

– Πότε η ειδική αγωγή άρχισε να εφαρμόζεται στην Ελλάδα; Ποια τα πρώτα σχολεία ειδικής αγωγής και πότε ιδρύθηκαν στη Λακωνία;
σοφια παινεση       Σ.Π.: Η ειδική αγωγή στην Ελλάδα άρχισε να εφαρμόζεται τη δεκαετία του 1970. Όχι με εξολοκλήρου ειδικά σχολεία, αλλά με τμήματα ένταξης για παιδιά που είχαν μαθησιακές δυσκολίες, τα οποία άρχισαν συστηματικά να λειτουργούν μέσα στα σχολεία. Στην πορεία σιγά σιγά φτιάχτηκαν και τα πρώτα ειδικά σχολεία.
       Βέβαια, τα ειδικά σχολεία υπήρξαν και υπάρχουν γονείς που δεν τα αποδέχονται πολύ και αυτό είναι μεγάλο λάθος. Προτιμάει, δηλαδή, ένας γονιός παρά τα προβλήματα του παιδιού του να το στέλνει σε γενικό σχολείο, γιατί θεωρεί πως αν έρθει στο ειδικό θα του μπει κάποια ταμπέλα. Στο ειδικό σχολείο όμως, αν λειτουργεί σωστά, διαθέτοντας όλες τις ειδικότητες, το παιδί θα βοηθηθεί πραγματικά.
       Όσον αφορά το πότε ιδρύθηκαν, το ειδικό δημοτικό της Σπάρτης λειτούργησε για πρώτη φορά το 2004 και στεγάζεται στο Συκαράκι έως σήμερα. Των Μολάων ξεκίνησε το 2009-2010 και εκείνη τη χρονιά ιδρύθηκε και το ειδικό νηπιαγωγείο στο Συκαράκι.
       Α.Σ.: Το Ε.Ε.Ε.Ε.Κ. ιδρύθηκε το 2002-2003 και στεγάστηκε στο Παρόρι και από το2008-2009 φιλοξενείται στο Προκάτ Τριθέσιο Νηπιαγωγείο στον Καραβά.

– Πως ένας δάσκαλος, ή ένας εκπαιδευτικός γενικότερα, αποφασίζει να ασχοληθεί με την ειδική αγωγή; Πόσο εύκολο ή δύσκολο είναι το λειτούργημα που επιτελείτε;
        Σ.Π.: Σήμερα υπάρχει η σχολή ειδικής αγωγής στο Βόλο, όπου τα παιδιά περνάνε κατευθείαν με τις πανελλήνιες εξετάσεις. Παλιότερα έπρεπε πρώτα να τελειώσεις το παιδαγωγικό, να δουλέψεις τρία χρόνια σαν μόνιμος, όχι σαν αναπληρωτής, και ύστερα να δώσεις εξετάσεις για να περάσεις μετεκπαίδευση στην ειδική αγωγή για δύο χρόνια. Αρχικά μόνο σε Αθήνα ή Θεσσαλονίκη και αργότερα σε όποιο πανεπιστήμιο υπήρχε παιδαγωγικό τμήμα.
       Α.Σ.: Για τη Β’/θμια και συγκεκριμένα στο ΤΕΦΑΑ που τελείωσα δεν υπήρχε κατεύθυνση ειδικής αγωγής. Εμείς μόνο με μεταπτυχιακά μπορούσαμε να εξειδικευτούμε. Εγώ ήθελα να κάνω μεταπτυχιακό στην ψυχολογία, όμως με είχε επηρεάσει τότε μια καθηγήτριά μου, η οποία ήταν ο μέντοράς μου και με είχε κατευθύνει στην ειδική αγωγή.
       Σ.Π.: Κι εμένα με ενδιέφερε η ψυχολογία και περισσότερο η παιδοψυχολογία. Έτσι στράφηκα στην ειδική αγωγή, η οποία ήταν πιο κοντά σε αυτό που με ενδιέφερε.
Και ξέρεις πως είχα επηρεαστεί; Όταν ήμουν μικρή και πήγαινα στο πανηγύρι του Μυστρά με τον πατέρα μου, ήταν ένα παιδάκι στην ηλικία μου με βαριά μορφή αναπηρίας που καθόταν σε ένα καροτσάκι και πούλαγε μαντήλια. Είχα ρωτήσει τότε τον πατέρα μου γιατί δεν το πάνε σε έναν γιατρό να γίνει καλά, γιατί στα 5 μου πίστευα όπως κάθε παιδί πως όλα λύνονται με το γιατρό. Όταν μου εξήγησε πως δεν μπορούν όλα να θεραπευτούν και συνέχισα να έχω απορίες, ο πατέρα μου μού είπε πως χρειάζεται μόνο να το προσέχουν και να το αγαπάνε. Έτσι είχαμε μάθει, άλλωστε στο χωριό μας ήμασταν πάντοτε, σαν κοινωνία, ανεκτικοί στη διαφορετικότητα και είχαμε συνηθίσει…
       Α.Σ.: Έχω κι εγώ αντίστοιχες εμπειρίες. Όταν ήμουν μικρή η οικογένειά μου φιλοξενούσε έναν άνθρωπο που είχε περάσει μηνιγγίτιδα και του είχε αφήσει πολλά προβλήματα. Τον είχαν εγκαταλείψει οι δικοί του και έμενε σε μοναστήρι. Κατά περιόδους έκανε το γυρολόγο και πουλούσε κάποια μικρά πράγματα. Τον φωνάζανε χαϊδευτικά Αποστολάκη. Ο πατέρας μου που τον είχε δει είχε στεναχωρηθεί πάρα πολύ γιατί ήταν απεριποίητος και άπλυτος. Τον έφερε σπίτι τον περιποιήθηκε μαζί με τη μητέρα μου και του έδωσαν καθαρά ρούχα. Από τότε ερχότανε τακτικά στο σπίτι μας και έμενε εκεί γύρω στη μία εβδομάδα. Έχω αρκετές τέτοιου είδους παιδικές μνήμες.
       Σ.Π.: Για εμένα άτομα με ειδικές ανάγκες είμαστε όλοι. Και ποιο είναι ειδική ανάγκη; Μόνο εκείνο που φαίνεται; Εκείνο που δεν φαίνεται; Η έλλειψη ανθρωπιάς και ευαισθησίας είναι το μεγαλύτερο πρόβλημα από όλα.

– Ποια είναι η πρόοδος και η εξέλιξη που παρουσιάζουν οι μαθητές φοιτώντας σε ένα ειδικό σχολείο;
       Σ.Π.: Η δουλειά και η εξέλιξη είναι ανά περίπτωση διαφορετική, ανάλογα με το πρόβλημα που αντιμετωπίζει το κάθε παιδί, το δείκτη νοημοσύνης που έχει και ούτω καθεξής. Είχαμε, για παράδειγμα, παιδιά που ήταν στερητικό το οικογενειακό τους περιβάλλον. Αυτά τα παιδιά αν βρίσκονταν σε ένα γενικό σχολείο με τμήμα ένταξης θα μπορούσαν να σταθούν και εκεί. Ερχόμενα σε εμάς, όσον αφορά στο μαθησιακό κομμάτι, μαθαίνουν να γράφουν, να διαβάζουν κ.λ.π. και κατόπιν σε συνεργασία με την κοινωνική λειτουργό και την ψυχολόγο, οι οποίες αρκετές φορές πήγαιναν και τα απογεύματα στο σπίτι, κατάφεραν τα παιδιά αυτά να ενταχθούν σε ένα πολύ μεγάλο βαθμό.
       Οι προσεγγίσεις διαφέρουν κατά περίπτωση. Μπορεί όλο το χρόνο ο στόχος μας για ένα παιδί να είναι να καθίσει πέντε λεπτά σε μία καρέκλα. Σε κάποιον μπορεί να φαίνεται αστείο, αλλά για εμάς και το παιδί είναι πολύ σημαντικό. Όταν, για παράδειγμα, ένα παιδί κατάφερε να πάει για πρώτη φορά στην τουαλέτα μόνο του έγινε «γιορτή» μέσα στο σχολείο. Γιατί ήταν ένας στόχος που καταφέραμε να πετύχουμε… Είναι διαφορετικοί οι στόχοι μας από ένα γενικό σχολείο.
       Α.Σ.: Οι στόχοι που θέτουμε είναι πάντα εξατομικευμένοι, γιατί αντιμετωπίζουμε με διαφορετικό τρόπο την κάθε περίπτωση. Το σίγουρο είναι πως όλα τα παιδιά φεύγοντας από το σχολείο έχουνε πάρει πράγματα. Ανάλογα, βέβαια, με τις δυσκολίες που αντιμετωπίζουν, αλλά είναι δεδομένο πως όλα, είτε λίγο, είτε πολύ ωφελούνται..
       Σ.Π.: Με τους γονείς έχουμε, επίσης, πολύ καλή σχέση, οικογενειακή θα μπορούσα να πω, μιας και είμαστε μικρό σχολείο. Οι γονείς ξέρουν πως τα παιδιά τους θα είναι προσεγμένα και δεν πάθουν τίποτα και είναι πολλή μεγάλη ανακούφιση αυτό για εκείνους. Ξέρουν ότι τους αγαπάμε και πολλές φορές δεν περιοριζόμαστε μόνο στο χώρο του σχολείου, αλλά θα βρεθούμε κι έξω… Τις μέρες που δεν έρχονται τα παιδιά στο σχολείο στενοχωρούνται και οι γονείς και τα παιδιά.
       Α.Σ.: Όταν έρχεται η εποχή να πάνε διακοπές, Χριστούγεννα, Πάσχα και καλοκαίρι, τα παιδιά συνήθως στενοχωριούνται και αρκετές φορές κλαίνε γιατί δεν θέλουν να φύγουν επειδή τους αρέσει εδώ.
       Σ.Π.: Είναι τα πιο χαρούμενα παιδιά στον κόσμο. Μακάρι όλα τα παιδιά να πηγαίνανε με την ίδια όρεξη στο σχολείο… Και εντύπωση σε εμάς μας έχει κάνει το πόσο βοηθάει το ένα παιδί το άλλο. Είναι τρομερό. Πρώτα από όλα κανένα δεν θα κοροϊδέψει το άλλο, ξέρουν ότι είναι αποδεκτά. Πρέπει να δεις πως νοιάζεται το ένα για το άλλο.

Το σλάιντ απαιτεί την χρήση JavaScript.

– Ποια τα εργαστήρια που πραγματοποιούνται στα ειδικά σχολεία και ποιες οι δεξιότητες που καλλιεργούνται στους μαθητές;
       Α.Σ.: Τα παιδιά πρέπει να έχουν αποκτήσει κάποιες δεξιότητες στην ανάγνωση, στη γραφή και στα μαθηματικά όταν έρχονται στη Β’/θμια εκπαίδευση, γιατί εμείς δεν έχουμε ως στόχο να τα μάθουμε να γράφουν ή να διαβάζουν, αλλά να προσπαθούμε να τους διατηρήσουμε αυτά που ήδη έχουνε μάθει. Φυσικά, επειδή το μάθημα είναι εξατομικευμένο όσο μπορούμε κι εμείς τους καλλιεργούμε κάποιες επιπλέον δεξιότητες, αλλά δεν είναι ο στόχος αυτού του σχολείου το να μάθουν τα παιδιά γραφή, ανάγνωση και μαθηματικά.
       Το σχολείο μας είναι εργαστηριοκεντρικό. Τα παιδιά παρακολουθούν δυο με τρία εργαστήρια, ένα κύριο που καλύπτει και το 1/3 του προγράμματός τους, 10 ώρες δηλαδή την εβδομάδα, και ένα δευτερεύον 4 ώρες ή δύο δευτερεύοντα από 2 ώρες. Στο δικό μας Ε.Ε.Ε.Ε.Κ. έχουμε τα εξής εργαστήρια: Μαγειρική- Ζαχαροπλαστική, Αυτόνομη Διαβίωση, Φυτικών και Ζωικών Προϊόντων και Ξυλουργική – Ξυλογλυπτική.
Εκτός από τα εργαστήρια, τα παιδιά κάνουν Γλώσσα, Μαθηματικά και ένα μάθημα που λέγεται Κοινωνική και Επαγγελματική Αγωγή, μέσα στο οποίο μπορεί να ενταχθεί ένα πολύ μεγάλο φάσμα αντικειμένων από σωματική υγιεινή, διατροφή, κυκλοφοριακή αγωγή, κοινωνικές δεξιότητες… Σε αυτό το μάθημα πολλές φορές το έναυσμα το παίρνει ο καθηγητής από διάφορα θέματα που προκύπτουνε στην τάξη ή στο σχολείο και μπορεί πάνω σε αυτά να βοηθήσει τα παιδιά να αποκτήσουν κάποιες γνώσεις.
Επίσης κάνουνε Μουσική, Αισθητική Αγωγή και Γυμναστική, όταν το σχολείο στελεχώνεται με αντίστοιχους καθηγητές.
       Σ.Π.: Η Β’/βάθμια λειτουργεί ακριβώς με το σύστημα της Β’/βάθμιας με τις ειδικότητες κ.λ.π. Αντίθετα, στο ειδικό δημοτικό και νηπιαγωγείο ο δάσκαλος αναλαμβάνει τα πάντα εκτός από τη γυμναστική και τη μουσική. Υπάρχει ο γνωστικός τομέας, δηλαδή να μαθαίνουν τα παιδιά να διαβάζουν και να γράφουν, αλλά περισσότερο δίνουμε σημασία στην αυτοεξυπηρέτηση και στην κοινωνική προσαρμογή του παιδιού, τα οποία είναι ιδιαίτερα σημαντικά. Σε εμάς υπάρχει, για παράδειγμα, μεγάλος αριθμός παιδιών που δεν έχει λόγο. Έτσι η ιδιαιτερότητα του μαθητή καθορίζει τον τρόπο και το περιεχόμενο της μάθησης. Επιθυμητός στόχος για κάθε παιδί είναι να μπορέσει να αξιοποιήσει το μέγιστο των δυνατοτήτων του για να καταφέρει στην καθημερινότητά του να είναι όσο πιο αυτόνομο και ανεξάρτητο γίνεται.
       Α.Σ.: Το θέμα της αυτοεξυπηρέτησης συνεχίζεται και στο Ε.Ε.Ε.Ε.Κ., με διάφορα προγράμματα αλλά και εργαστήρια, όπως το εργαστήριο Αυτόνομης Διαβίωσης. Σε αυτό το εργαστήριο προσπαθούμε να μάθουμε στα παιδιά πράγματα χρήσιμα για την αυτοεξυπηρέτησή τους. Κανονικά έπρεπε να υπάρχει μια γκαρσονιέρα μέσα στο σχολείο, όπως συμβαίνει σε άλλα, γι αυτό το σκοπό. Εμείς έχουμε τοποθετήσει σε μια αίθουσα ένα κρεβάτι, πλυντήριο και κάποια άλλα πράγματα στην προσπάθειά μας να διδάξουμε τα παιδιά. Όμως είναι διαφορετικά να μπαίνει το παιδί σε ένα οργανωμένο σπίτι και αλλιώς σε κάτι το οποίο προσπαθήσαμε εμείς να το διαμορφώσουμε σαν σπίτι.

– Ποια είναι τα προβλήματα που καλούνται να αντιμετωπίσουν τα ειδικά σχολεία; Πόσο κοντά τους βρίσκεται το κράτος;
       Σ.Π.: Το μεγαλύτερο πρόβλημα που αντιμετωπίζει το 90% των ειδικών σχολείων είναι το στεγαστικό. Όταν ιδρύθηκαν τα ειδικά σχολεία για να λειτουργήσουν -και σωστά έγινε τότε- στεγάστηκαν προσωρινά σε παλιά σχολικά κτήρια σχολείων που είχαν κλείσει ή μεταφερθεί. Απλώς στην Ελλάδα ισχύει το ουδέν μονιμότερον του προσωρινού. Οι παρεμβάσεις που έγιναν για να λειτουργήσουν τα σχολεία σαν ειδικά αφορούσαν μόνο κάποιους χωρισμούς αιθουσών, προσθήκη ράμπας κ.ο.κ. γιατί η προδιαγραφές τους ήταν άλλες.
       Ένα ειδικό σχολείο θέλει πολλές αίθουσες, όχι μεγάλες, γιατί κάθε αίθουσα το πολύ να έχει 4-5 παιδιά, ανάλογα την ιδιαιτερότητα των παιδιών. Δηλαδή, ένα τμήμα με ένα παιδί με αυτισμό δεν μπορεί να υπερβαίνει τους τρεις μαθητές. Επίσης, η κάθε ειδικότητα πρέπει να έχει τη δική της αίθουσα για να μπορεί να κάνει τη δουλειά της σωστά, (κάτι που δεν ισχύει σχεδόν πουθενά.)
       Α.Σ.: Στο Ε.Ε.Ε.Ε.Κ. που υποτίθεται ότι έλυσαν το στεγαστικό πρόβλημα το έλυσαν με ημίμετρα. Γιατί εμείς πάλι δεν εξυπηρετούμαστε. Προσπαθούμε να εξυπηρετούμαστε. Τότε ο Δήμος Μυστρά σε συνεννόηση με τον Πολιτιστικό Σύλλογο του Καραβά μας εξασφάλισαν και μας παραχώρησαν το οικόπεδο και η Νομαρχία ήταν υπεύθυνη να χτίσει το σχολείο. Αρχικά, το οικόπεδο δεν ήταν επαρκές γιατί τα Ε.Ε.Ε.Ε.Κ. έχουν εργαστήρια τα οποία απαιτούν χώρους για θερμοκήπια, κήπους, για εκτροφή μικρών ζώων κλπ. Κάναμε κάποιες ενέργειες για να αγοράσουμε και το διπλανό οικόπεδο αλλά δεν καρποφόρησαν.
       Στη συνέχεια το κτήριο που ανεγέρθηκε ήταν σχεδιασμένο για νηπιαγωγείο. Ευτυχώς κατά την κατασκευή του έκαναν κάποιες μικρές αλλαγές που τους υποδείξαμε με διαιρέσεις στις αίθουσες και δημιουργία έξτρα αιθουσών, αλλά στην πορεία οι κατασκευαστές εφάρμοσαν απαρέγκλιτα το σχέδιο που είχαν από την αρχή γιατί ήθελαν να παραδώσουνε νηπιαγωγείο. Στην ουσία στεγαζόμαστε σε ένα νηπιαγωγείο το οποίο παρ’ όλες τις αλλαγές που έγιναν δεν μπορεί να ανταποκριθεί στις ανάγκες μας.
Σε άλλες περιοχές, όπως για παράδειγμα στις Σέρρες, έχουν κάνει μελετημένη δουλειά και έχουν ένα Ε.Ε.Ε.Ε.Κ. στολίδι, με χώρους για τον εργοθεραπευτή για τον φυσικοθεραπευτή για τους ψυχολόγους, με πάρα πολλές αίθουσες, με χώρους εκτροφής μικρών ζώων, με κλειστό γυμναστήριο και κλειστή πισίνα ακόμη και οικοτροφείο για τα παιδιά που έρχονται από μακριά. Είναι ένα σχολείο το οποίο χτίστηκε με μελέτη και ανταποκρίνεται στις ανάγκες των παιδιών και του προσωπικού.
       Σ.Π.: Εν ολίγοις, όσον αφορά το κτηριακό, ενώ ιδρύθηκε πρώτα το Ε.Ε.Ε.Ε.Κ. και μετά το ειδικό δημοτικό και νηπιαγωγείο με προσωρινή εγκατάσταση σε παλιά σχολεία, δεν έγινε ποτέ μία μελέτη που να προβλέπει την ανέγερση κτηρίων κατάλληλων για να στεγάσουν τους μαθητές με βάση τις ιδιαιτερότητες που έχει κάθε βαθμίδα.
Πέρα, όμως, από το κτηριακό το πρόβλημα των σχολειών μας είναι πως βρίσκεται μακριά από την πόλη. Έχουμε ένα μάθημα κοινωνικής προσαρμογής. Πρέπει, λοιπόν, ο εκπαιδευτικός μαζί με την κοινωνική λειτουργό να πάρουν τα παιδιά, τμηματικά σε μικρές ομάδες, και να τα πάνε στη λαϊκή να μάθουν να ψωνίζουν, να επισκεφτούν μια τράπεζα, το ταχυδρομείο και γενικά χώρους που αργότερα μεγαλώνοντας κάποια παιδιά θα αναγκαστούν να πάνε και έτσι θα πρέπει να εκπαιδευτούν πάνω σε αυτό. Όμως, αυτό το πράγμα είναι αδύνατο να γίνει. Απαιτείται μια ολόκληρη διαδικασία για τη μεταφορά των μαθητών στην πόλη, που μας εμποδίζει να κάνουμε συχνά μια τέτοια επίσκεψη. Σε αυτό το σημείο πρέπει να αναφέρουμε πως η μεταφορά των μαθητών μας γίνεται με ταξι…
       Α.Σ.: Αυτό που λέει η Σοφία ισχύει και για το δικό μας σχολείο. Και περισσότερο για εμάς γιατί είναι μεγάλα τα παιδιά μας και θα πρέπει οπωσδήποτε να μάθουν να εξυπηρετούνται˙ να πάνε σε σουπερμάρκετ να ψωνίσουν, σε υπηρεσίες ή οπουδήποτε αλλού. Τέτοιες επισκέψεις πηγαίνουμε 2-3 φορές το χρόνο συνδυάζοντάς τες με κάποια εκδρομή και γυρίζουμε τμηματικά με τα παιδιά σε υπηρεσίες, τράπεζες, σουπερμαρκετ, ταχυδρομεία κλπ.
       Επειδή ήταν ανέφικτο να βρεθεί οικόπεδο και να χτιστεί το σχολείο μέσα στην πόλη, δεχτήκαμε να έρθουμε πιο μακριά, αλλά να έρθουμε σε ένα σχολείο που να μας εξυπηρετεί. Τώρα δεν έχουμε τίποτα από τα δύο. Και η πρόσβαση στην πόλη είναι σημαντική. Πώς να κάνεις στο χωριό κυκλοφοριακή αγωγή σε ένα παιδί; Πώς να του πεις πώς να περάσει απέναντι το δρόμο, ή πού και πώς θα κοιτάξει ,όταν περνάει ένα αυτοκίνητο το 10λεπτο;
       Ένα επίσης μεγάλο πρόβλημα των σχολείων μας είναι πως υποστελεχώνονται. Το πλαίσιο της ειδικής αγωγής είναι ένα δύσκολο πλαίσιο, που όμως οι παλαιότεροι που έχουμε τη δυνατότητα επιλογής, συνειδητά βρισκόμαστε εδώ. Κάθε Σεπτέμβριο ξεκινάμε σχεδόν μόνοι μας και στην πορεία του σχολικού έτους στελεχωνόμαστε. Έχουν υπάρξει φορές που πέρασε όλος ο χρόνος και δεν στελεχωθήκαμε πλήρως. Και αυτό συμβαίνει αρκετά συχνά. Το πιο σημαντικό είναι ότι έχουμε ελλείψεις σε ειδικό εκπαιδευτικό προσωπικό. Έχουν, δηλαδή, περάσει χρονιές χωρίς ψυχολόγο ή και κοινωνική λειτουργό, οι οποίες είναι βασικές ειδικότητες που βοηθάνε τα παιδιά αλλά και τους γονείς και επίσης, υποστηρίζουν και συμβουλεύουν και τους εκπαιδευτικούς ώστε να αντιμετωπίζουν ή να διαχειρίζονται κάποιες κρίσεις που παθαίνουν τα παιδιά ή άλλες ιδιαίτερες καταστάσεις.
       Σ.Π.: Υπάρχουν, παραδείγματος χάρη, πολλά παιδιά με πρόβλημα λόγου που χρειάζονται οπωσδήποτε λογοθεραπευτή. Οι απαραίτητες ειδικότητες, δηλαδή, που πρέπει να έχει ένα ειδικό σχολείο είναι ψυχολόγος, κοινωνικός λειτουργός, εργοθεραπευτής και λογοθεραπευτής. Απαιτείται επίσης ειδικό βοηθητικό προσωπικό που θα μπορεί να εξυπηρετεί τα παιδιά που θέλουν π.χ. να πάνε τουαλέτα, ή να ταϊστούν κ.ο.κ. Αρκετές φορές αυτή τη δουλειά την κάνουμε εμείς οι δάσκαλοι… Μας φέρνουν κάποιες ειδικότητες, αλλά συνήθως τις μοιραζόμαστε με τα άλλα σχολεία, είτε με το Ε.Ε.Ε.Ε.Κ., είτε με το ειδικό σχολείο των Μολάων, αλλά δεν μπορεί να γίνει έτσι ολοκληρωμένη παρέμβαση.
       Α.Σ.: Γενικά υπάρχουν πολλές δυσκολίες. Και είναι πράγματα τα οποία αν ήτανε λυμένα θα έφευγε ένα πολύ μεγάλο βάρος από τις πλάτες μας.

– Οι τοπικές κοινωνίες πόσο δίπλα στέκονται στα ειδικά σχολεία; Θεωρείτε πως γνωρίζουν το έργο που επιτελείται σε αυτά;
        Α.Σ.: Όσο το Ε.Ε.Ε.Ε.Κ. βρισκόταν στο Παρόρι υπήρχαν κάποια θέματα με τους γείτονες. Το σχολείο συστεγαζόταν με το προαύλιο της εκκλησίας και ήταν κολλητά πάνω στα σπίτια. Δεν ήταν πολύ εύκολο να μας δεχτούν γιατί τα παιδιά φώναζαν και γενικά έκαναν πολύ φασαρία. Στην πορεία μας συνήθησαν και τα πράγματα βελτιώθηκαν. Εδώ στον Καραβά είμαστε πάρα πολύ ευχαριστημένοι γιατί γενικά το χωριό μας αγκάλιασε. Σε όποια δραστηριότητα κάνουμε έρχονται ορισμένοι κάτοικοι ή τα μέλη του τοπικού Συλλόγου, και είναι κι ο Γιάννης Καρμοίρης στο Δήμο που ανταποκρίνεται άμεσα σε ότι του ζητήσουμε.
       Σ.Π.: Αντίθετα στο ειδικό δημοτικό στο Συκαράκι δεν αντιμετωπίζουμε τέτοια προβλήματα. Οι γείτονες που είναι δίπλα πραγματικά αγαπάνε τα παιδιά και όταν έρχονται χαίρονται που τα ακούνε. Βέβαια τα δικά μας παιδιά είναι μικρότερα σε ηλικία. Όταν θα ανοίξει το σχολείο οι γείτονες θα φέρουνε γλυκά για να κεράσουν τα παιδιά και στις γιορτές που θα κάνουμε πάντα θα έρθουν.
       Να αναφέρω μόνο ότι όταν συζητούσαμε και τη δική μας συμμετοχή στην παρέλαση υπήρξαν αρκετοί προβληματισμοί και ενστάσεις του τύπου «γιατί βγάζουμε “τα παιδιά αυτά” έξω», ή «αν πρέπει να παρελάζουν» και διάφορα άλλα τέτοια. Βέβαια, αυτό ξεπεράστηκε και στη συνέχεια δεν υπήρξε κανένα πρόβλημα. Τελικά ξεκινήσαμε και πρώτοι! Και τα παιδιά είχαν τόση μεγάλη ευχαρίστηση που το απόλαυσαν, χάρηκαν με το χειροκρότημα και έμειναν κατενθουσιασμένα.
       Α.Σ.: Εμείς όσο ήμασταν στο Δήμο Μυστρά δεν κάναμε παρέλαση. Από τότε όμως που ενοποιήθηκαν οι Δήμοι συμμετέχουμε κανονικά.
       Σ.Π.: Είναι σημαντικό για τα παιδιά το κάθε άνοιγμα στην κοινωνία. Το 2010 το σχολείο μας είχε συμμετάσχει με 4 παιδιά στους Special Olympics, όπως και η Άννα με το Ε.Ε.Ε.Ε.Κ. συμμετείχαν και παλιότερα. Οι δάσκαλοι, παρά την τεράστια ευθύνη να πάρουμε 4 παιδιά και να πάμε στους Special Olympics, γνωρίζαμε πόσο ωφέλιμο ήταν για τα ίδια. Τα παιδιά ένοιωθαν ευχαριστημένα από τη συναναστροφή τους με τον κόσμο και μέρα με τη μέρα αλλάζανε και βελτιώνονταν. Μάθανε, για παράδειγμα, να παίρνουν την τροφή τους μόνα τους κ.ά.

– Περιγράψτε μου ένα γεγονός που σας έχει μείνει χαραγμένο στη μνήμη από την πορεία σας ως εκπαιδευτικοί ειδικής αγωγής;
       Σ.Π.: Τί να πρωτοθυμηθώ; Για εμένα κάθε μέρα είναι ξεχωριστή… Είναι πάρα πολλές οι καθημερινές χαρές που μας δίνουν τα παιδιά μας. Έχω κρατήσει ζωγραφιές που μου έδιναν τα παιδιά, ή θυμάμαι κάποια διάφορα όμορφα περιστατικά, όπως π.χ. ένας μαθητής μου που από τη χαρά του που είχε έρθει στο σχολείο δεν ήθελε να φύγει και κρυβότανε από το ταξί…
Τελειώνοντας, και με αφορμή την ερώτηση που μου κάνεις θα ήθελα να προσθέσω κάτι που θεωρώ σημαντικό γιατί είναι πραγματικό. Ότι ο χώρος της ειδικής αγωγής δεν είναι εύκολος χώρος και δεν μπορείς να μείνεις σε αυτόν αν δεν τον θέλεις, δεν τον αγαπάς και δεν έχεις ψυχικά αποθέματα.
       Α.Σ.: Πολύ συχνά έχουμε να αντιμετωπίσουμε συμπεριφορικά προβλήματα μεταξύ των παιδιών, που τα θεωρώ τα πιο δύσκολα. Ο ρόλος του διευθυντή είναι να επιλαμβάνεται άμεσα τέτοιων καταστάσεων κι έτσι δημιουργούνται πάντοτε «συγκρούσεις». Στην πορεία, βέβαια τα παιδιά ενσωματώνονται, οι σχέσεις βελτιώνονται αναγνωρίζουν τα όρια και συνήθως δεν τα παραβαίνουν και βέβαια αντιλαμβάνονται ότι τα αγαπάμε. Όταν, λοιπόν, τα παιδιά καταφέρνουν να ενσωματωθούν και δέχονται τις οδηγίες μας χωρίς συγκρούσεις και αρχίζουν να δείχνουν την εμπιστοσύνη και την αγάπη τους αυτή είναι η μεγαλύτερη ευχαρίστηση για εμένα.

– – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – –
* Η Σοφία Παινέση είναι μέλος του Δ.Σ. του συλλόγου Δασκάλων και Νηπιαγωγών Λακεδαίμονος «Ο ΠΛΗΘΩΝ» και μέλος του Δ.Σ. του Πολιτιστικού Συλλόγου Καραβά.

– – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – – –
// Διαβάστε τη συνέντευξη και στη μηνιαία εφημερίδα «Το Γεφύρι» που κυκλοφορεί τον Οκτώβριο…

Γιάννης Γκλέκας

GKL_2420 - ΑντιγραφήΣυνέντευξη στο Νίκο Ι. Καρμοίρη

Είχαμε δώσει το ραντεβού μας στο Μουσείο Φωτογραφικών Μηχανών στο Μυστρά. Συζητώντας μαζί του νόμισα πως ήταν ένας κινητός χάρτης! Χάρτης των πιο απίθανων σημείων εντός κι εκτός Λακωνίας, σαν κι αυτά στα οποία ταξιδεύει συχνά για να φωτογραφίσει τη φύση όπως του αρέσει.

Γνωριστήκαμε με αφορμή τη συνεργασία μας για μια έκθεση φωτογραφίας. Στην πορεία η γνωριμία μας έγινε ουσιαστική και φιλική. Ο λόγος για το Γιάννη Γκλέκα, Πρόεδρο της Λέσχης Φωτογραφίας Σπάρτης, με τον οποίο μιλήσαμε με αφορμή μια άλλη έκθεση, εκείνη της ΛΕΦΩΣ την ερχόμενη Τετάρτη 2 Ιουλίου.

Ο Γιάννης Γκλέκας αυτή τη φορά δεν φωτογράφισε τα «Πρόσωπα», αλλά έστησε στον τρίποδα τη μηχανή του και μίλησε ο ίδιος για τη Λέσχη, την πλούσια δράση της, τη φιλοσοφία της συνεργασίας, την αγάπη και το μεράκι για τη φωτογραφία, τις επικείμενες «Φωτογραφικές Αναζητήσεις» και πολλά άλλα ακόμη…

Ας κάνουμε, λοιπόν, ζουμ κι ας εστιάσουμε στα λεγόμενά του…

– Πως προέκυψε η αγάπη σου για τη φωτογραφία;
Πριν το 2002 η επαφή μου με τη φωτογραφία ήταν μόνο από περιοδικά κι άλμπουμ. Ούτε φωτογραφική μηχανή είχα! Δεν είχα ασχοληθεί καθόλου με την εποχή του φιλμ. Μιλάνε τα παιδιά στη Λέσχη για σκοτεινό θάλαμο για επεξεργασία και τα λοιπά κι εγώ είμαι άσχετος με αυτά τα πράγματα. Από το 2002 κι ύστερα ήταν η πρώτη περίοδος που σταδιακά έκανε την εμφάνισή της η ψηφιακή φωτογραφία. Πάντα μου άρεσε το ηλεκτρονικό στοιχείο. Το οτιδήποτε ήταν ηλεκτρονικό, είτε αυτό λέγεται κομπιούτερ, είτε φωτογραφική μηχανή, είτε ηλεκτρονικά παιχνίδια. Έτσι, ξεκίνησα με μια μικρή ψηφιακή φωτογραφική μηχανή των 2,3 megapixels, η οποία ήταν από τις καλύτερες τότε και τώρα δεν την έχει ούτε ένα κινητό τηλέφωνο! Ήταν η πρώτη μου φωτογραφική μηχανή και την έχω κρατήσει ακόμα. Στην αρχή δεν είχα το καλλιτεχνικό μέσα μου. Τουλάχιστον δεν το εμφάνισα, γιατί πιστεύω το μικρόβιο υπήρχε. Αναλωνόμουν να βγάζω φωτογραφίες οικογενειακές, αναμνηστικές, σε εκδρομές κτλ.
   Η φωτογραφία άρχισε να με ελκύει με λίγο διαφορετικό τρόπο από την Ολυμπιάδα και μετά. Είχα πάει στους Ολυμπιακούς Αγώνες και προσπάθησα να βγάλω κάποια πράγματα με διαφορετικό τρόπο από ότι το έκανα μέχρι τότε. Αυτή την πρώτη φωτογράφιση την έχω ακόμα ως αναμνηστική στο αρχείο μου. Από τότε άρχισα και δούλευα λίγο τη φωτογραφία, σε πολύ νηπιακό στάδιο, βέβαια, χωρίς να έχω καθόλου γνώσεις αρχικά. Πάταγα, δηλαδή, το κουμπί κι αν έβγαινε καλώς!! Το 2005 αγόρασα μια νέα μηχανή με δυνατότητες ρυθμίσεων, πήγα στη Λέσχη και μέσα από τις συναντήσεις της Δευτέρας μάθαινα κάθε φορά και κάτι καινούργιο μέσω προβολών, συζητήσεων και πολλών άλλων πραγμάτων… Το 2008 πήρα τη μηχανή που έχω σήμερα και μπήκα σιγά σιγά στον κόσμο της φωτογραφίας, όπως είναι ο κόσμος της φωτογραφίας, δηλαδή με ρυθμίσεις και με πράγματα που κάνεις γιατί θέλεις να τα κάνεις και όχι αυτά που κάνει μόνη της η μηχανή.

– Τι είναι αυτό που ελκύει περισσότερο το φωτογραφικό σου φακό;
Ένα κίνητρο που με έκανε να ασχοληθώ με τη φωτογραφία ήταν η αγάπη μου για το βουνό και την ορεινή πεζοπορία. Το 2007 ξεκίνησα πορείες στο βουνό και πάντα είχα κι έχω μέχρι και σήμερα τη φωτογραφική μηχανή στο σακίδιο. Μπορεί να έχει αρκετό βάρος ο φωτογραφικός εξοπλισμός και να υπερβαίνει κατά πολύ τον εξοπλισμό ενός ορειβάτη, αλλά όταν κατεβαίνω και βλέπω αυτά που έχω απαθανατίσει, αυτό και μόνο είναι η αποζημίωση… Όλο αυτό με βοήθησε να ασχοληθώ και με το περπάτημα και την ορειβασία, αλλά παράλληλα να ασχοληθώ και πιο ενεργά με τη φωτογραφία, να αποκτήσω εμπειρία και να κάνω πρακτική εξάσκηση σε όλα αυτά που άκουγα κι έβλεπα από άλλα μέλη της Λέσχης. Αυτό που, επίσης, με ελκύει πολύ είναι ο μηχανοκίνητος αθλητισμός. Μου αρέσει να βρίσκομαι σε αγώνες και να τους φωτογραφίζω, είτε αφορούν αυτοκίνητα, είτε μοτοσικλέτες.

– Πότε ιδρύθηκε η Λέσχη Φωτογραφίας Σπάρτης; Δώσε μας μερικές πληροφορίες για αυτήν.
Η Λέσχη ιδρύθηκε το 2001. Ήταν μια ομάδα γύρω στα 10-15 άτομα τα οποία αγαπούσαν τη φωτογραφία και είχαν υπάρξει μέλη μια παλιότερης ομάδας που δραστηριοποιόταν πριν το 2000, η οποία κάποια στιγμή διαλύθηκε. Υπήρξε κενό στην πόλη γιατί δεν υπήρχε κάποιος σύλλογος που να ενδιαφέρεται για τη φωτογραφία και έτσι δημιουργήθηκε η Λέσχη Φωτογραφίας Σπάρτης. Πέρασε από αρκετά στάδια και πολλές δυσκολίες. Στην αρχή υπήρξε οικονομικό θέμα, θέμα στέγασης, καταρτισμού διοικητικού συμβουλίου, έλλειψης μελών˙ τότε με τη φωτογραφία, μην κοιτάς σήμερα, δεν ασχολιόταν πολύς κόσμος. Ήταν η εποχή της μετάβασης από το φιλμ στην ψηφιακή εποχή και ο κόσμος δεν είχε πολλή επαφή με τη φωτογραφία. Μέχρι το 2008 είχαμε στεγαστεί σε διάφορα σημεία και παράλληλα με τον Ορειβατικό Σύλλογο. Εγώ δεν τα έχω ζήσει αυτά. Μου τα λένε, όμως τα παλιότερα παιδιά. Πήγα στη Λέσχη το 2005, από το 2009 ήμουν ενεργό μέλος και βοηθούσα στις εκδηλώσεις κι όπου αλλού μπορούσα κι έχω, έτσι, μια εικόνα από εκεί και πέρα. Όταν μπήκα στο συμβούλιο, το 2011, αριθμούσαμε γύρω στα 30 μέλη. Αυτή τη στιγμή η Λέσχη αριθμεί γύρω στα 75 μέλη τα οποία είναι ενεργά και οικονομικά τακτοποιημένα. Σήμερα συστεγαζόμαστε με τον Σκακιστικό Όμιλο σε χώρο που μας έχει παραχωρήσει ο Δήμος.

– Ποια είναι τα προβλήματα που αντιμετώπισε η ΛΕΦΩΣ κατά τη διάρκεια της διαδρομής της;
Πέρα από τις δυσκολίες που σου ανέφερα νωρίτερα, υπήρξαν και κάποιες κατηγορίες που έχουν κατά καιρούς διατυπωθεί και σε αυτό το συμβούλιο και σε προηγούμενα Δ.Σ. από διάφορους επαγγελματίες. Εμείς δεν είμαστε φωτογράφοι. Είμαστε άτομα που ασχολούμαστε με τη φωτογραφία. Έχει μεγάλη διαφορά το να είσαι επαγγελματίας φωτογράφος που αμείβεσαι και κάνεις δουλειές από το να ασχολείσαι με την τέχνη της φωτογραφίας. Το δηλώνω συνέχεια και θα το δηλώσω και από αυτό το βήμα, πως εμείς σας Λέσχη, και μιλάω επίσημα σαν ΛΕΦΩΣ, είμαστε ένας φορέας που ασχολείται με την τέχνη της φωτογραφίας, με τα πολιτιστικά δρώμενα του τόπου, βοηθάει συλλόγους, φορείς, το δήμο και έως εκεί. Χωρίς να μπλέκει σε ξένα μονοπάτια.

– Ως Λέσχη έχετε δημιουργήσει γέφυρες συνεργασιών, έχοντας συμμετάσχει σε ουκ ολίγες διοργανώσεις ως συνδιοργανωτές. Μίλησέ μας για αυτό.
Αυτό δεν είναι τωρινό. Ίσως, όμως, τα τελευταία χρόνια συμβαίνει σε πιο έντονο βαθμό. Από την ίδρυσή της η Λέσχη συμμετείχε σε συνδιοργανώσεις με φορείς της πόλης και της γύρω περιοχής. Έχουμε συνεργαστεί επανειλημμένα με το Σαϊνοπούλειο, την Πινακοθήκη, την Κεντρική Βιβλιοθήκη, την Πνευματική Εστία, το Δήμο Σπάρτης, το Διεθνή Σύνδεσμο Σπάρταθλον και κάθε χρόνο είμαστε με δικό μας περίπτερο στη Σελλασία συμμετέχοντας στη Γιορτή Ελιάς και Λαδιού ανελλιπώς από την πρώτη χρονιά διοργάνωσής της. Έχουμε συνεργαστεί με συλλόγους όπως του Καραβά και της Βαμβακούς και είμαστε σε επικοινωνία μελετώντας τί δράσεις μπορούμε να πραγματοποιήσουμε με συλλόγους όπως του Γερακίου και της Αράχωβας, αλλά και εκτός νομού όπως με κάποιο σύλλογο της Μεσσηνίας. Έχουμε έρθει σε συνεργασία επίσης με την Περιφέρεια, το Πανεπιστήμιο του Νόττινχαμ, όπου πρόσφατα είχαμε συνεργαστεί με έκθεση για το παγκόσμιο συνέδριο που έγινε εδώ στην πόλη μας, με το Πολιτιστικό Κέντρο Υπαλλήλων ΟΤΕ και με το Πολιτιστικό Ίδρυμα του Ομίλου Πειραιώς μέσω του Μουσείου Ελιάς.
   Γενικά ένας σκοπός της Λέσχης είναι να προσπαθεί να βοηθά φορείς ώστε μέσα από την τέχνη της φωτογραφίας να υλοποιούν δράσεις, είτε με διοργανώσεις δικές τους, είτε σε συνεργασία με εμάς, είτε με παράλληλες εκδηλώσεις… Υπάρχουν φορείς οι οποίοι βλέπουν τη δουλειά μας και μας εμπιστεύονται για να πλαισιώσουμε με μία έκθεση φωτογραφίας τις εκδηλώσεις τους. Μία έκθεση είναι πάντα κάτι το ελκυστικό…

– Λέσχη και Σπάρταθλον. Πως σχολιάζεις αυτή τη σχέση που έχει αναπτυχθεί;
Πέρασε από πολλά κύματα! Ξεκινήσαμε δειλά δειλά, όχι σα Λέσχη επίσημα, αλλά σαν άτομα και φωτογραφίζαμε για το προσωπικό μας αρχείο τον αγώνα. Ήμασταν 5-6 άτομα. Κάποια στιγμή ήρθαμε σε επαφή με το Δήμο ώστε αυτό το υλικό να μη μένει μόνο σε εμάς, αλλά να μπορέσει να προχωρήσει και να πάει εκεί που πρέπει, δηλαδή στους αθλητές και σε ξένες χώρες, διαφημίζοντας έτσι και τον αγώνα και τον τόπο μας. Στην αρχή υπήρχε μια αντίδραση από το Διεθνή Σύνδεσμο Σπάρταθλον, γιατί πολλές φορές σε καθετί καινούργιο υπάρχει αντίδραση. Δεν δέχονταν να μας δώσουν την άδεια να φωτογραφίσουμε τον αγώνα από την εκκίνηση ως τον τερματισμό. Υπάρχουν κάποιοι κανόνες κατά τη διάρκεια του αγώνα και δεν επιτρέπουν να κινούνται στη διαδρομή ούτε αυτοκίνητα ούτε μοτοσικλέτες. Πρέπει να έχεις ειδικές διαπιστεύσεις. Όταν την πρώτη χρονιά κάναμε την αίτηση στο Δήμο για να πάρουμε τις διαπιστεύσεις αυτές, υπήρξαν αντιδράσεις από το Διεθνή Σύνδεσμο γιατί θεωρήθηκε πως θα παρενοχλούσαμε τους αθλητές και θα δημιουργούνταν προβλήματα. Ήρθαμε σε επαφή με τον Πρόεδρο τον κύριο Τσακίρη και με τον κύριο Καλατζάκο, που ήταν αλυτάρχης του αγώνα, και διστακτικά, πολύ διστακτικά, μας έδωσαν την άδεια.
   Την πρώτη χρονιά φωτογραφίσαμε τον αγώνα, δώσαμε το υλικό που συγκεντρώθηκε και φτιάχτηκε ένα DVD το οποίο δόθηκε σε όλους τους αθλητές και στο Σύνδεσμο. Αυτό γίνεται πλέον κάθε χρόνο και φέτος θα είναι η τέταρτη χρονιά. Ο Σύνδεσμος είδε τη δουλειά μας και αντιλήφθηκε πως ήμασταν συνεργάσιμοι και δεν δημιουργήσαμε κανένα πρόβλημα από την εκκίνηση ως τον τερματισμό, και σήμερα έχουμε φτάσει στο σημείο να έχουμε άριστη επικοινωνία και να επιθυμούν τη συνεργασία μας στην κάλυψη του αγώνα. Μάλιστα, τις προάλλες μας ζήτησαν την άδεια, ώστε μέρος του υλικού που είχε συγκεντρωθεί όλα αυτά τα χρόνια από φωτογραφίες των μελών της Λέσχης να εκτεθεί σε μία γιγαντοοθόνη στο μουσείο Μαραθωνίου Δρόμου στο Μαραθώνα, όπου θα υπάρχει ειδική έκθεση για το Σπάρταθλον. Είναι κάτι που για εμάς αποτελεί ηθική δικαίωση. Όπως επίσης και τα e-mails που δεχόμαστε από τους αθλητές από Ιαπωνία, Αμερική, Ιταλία, Γερμανία, από όλο τον κόσμο!

Το σλάιντ απαιτεί την χρήση JavaScript.

– Μια από τις δράσεις σας είναι τα επιμορφωτικά σεμινάρια φωτογραφίας. Πως προήλθε αυτή η ιδέα;
Η ιδέα αυτή ξεκίνησε από την ανάγκη της επιμόρφωσης και της εκμάθησης των καινούργιων μελών για τη φωτογραφία. Η τεχνολογία και σε αυτόν τον τομέα έχει κάνει άλματα. Δεν παίρνεις μια μηχανή πατάς το κουμπί και τελείωσε. Παίρνοντας μια μηχανή αρχίζουν τα προβλήματα. Το πώς δουλεύει, πώς λειτουργεί, τί μπορούμε να κάνουμε, ποιες ρυθμίσεις χρησιμοποιούμε, ποιους φακούς και τα λοιπά. Τα τελευταία 3-4 χρόνια κάθε Οκτώβρη λειτουργούμε τμήματα αρχαρίων και τμήματα επεξεργασίας. Είναι και για τα μέλη τα οποία θέλουν να εμπλουτίσουν τις γνώσεις τους αλλά και για κάθε άτομο που θέλει με τον έναν ή με τον άλλον τρόπο να ασχοληθεί ενεργά με τη φωτογραφία και να φωτογραφίζει σωστά. Θα τα πραγματοποιήσουμε και φέτος τον Οκτώβριο και παράλληλα σχεδιάζαμε να κάνουμε και μία δράση για παιδιά δημοτικού σχολείου, από τετάρτη έως έκτη τάξη. Σκεφτόμαστε, δηλαδή, να δημιουργήσουμε κάποια ολιγομελή τμήματα, ώστε μέσα από φωτογραφικά παιχνίδια να εντάξουμε τα παιδιά στον κόσμο της φωτογραφίας. Ελπίζουμε να καταφέρουμε να το πραγματοποιήσουμε. Σαν σκέψη είναι το παιδικό αυτό τμήμα να λειτουργήσει δωρεάν. Θα δούμε πως θα το πραγματοποιήσουμε. Θέλουμε να γίνει, αρκεί να είναι ουσιαστικό.

– Το ημερολογιακό έτος τι εκδηλώσεις περιλαμβάνει για τη ΛΕΦΩΣ;
Πάμε σαν τα σχολεία! Το έτος για εμάς ξεκινάει το Σεπτέμβριο, όπου στις αρχές του μήνα πραγματοποιούμε την πρώτη μας συγκέντρωση. Τον Οκτώβριο πραγματοποιούμε τα σεμινάριά μας. Αρχές Νοεμβρίου συνηθίζουμε να φέρνουμε καταξιωμένους φωτογράφους και δασκάλους της φωτογραφίας για να διδάξουν την τέχνη της φωτογραφίας σε προχωρημένα μέλη και σε άτομα που έχουν γνώσεις και θέλουν να τις εμπλουτίσουν περαιτέρω. Συμμετέχουμε σε καθιερωμένες εκδηλώσεις που γίνονται ετησίως όπως το Σπάρταθλον και η Γιορτή Ελιάς, αλλά και σε ποικίλες διαφορετικές δραστηριότητες μέσα στο χρόνο σε συνεργασία με τοπικούς φορείς. Τον Ιούλιο πραγματοποιούμε την κεντρική μας έκθεση και κατόπιν μέσα με τέλη Ιουλίου κλείνουμε τη σεζόν. Η Λέσχη «κλείνει» για καλοκαιρινές διακοπές, σταματά δηλαδή τις δευτεριάτικες συναντήσεις της. Δεν σταματά όμως τις δράσεις της. Από εκεί και πέρα έχουμε σκοπό να εμπλουτίσουμε το ημερολόγιό μας με νέες δραστηριότητες. Για παράδειγμα σκεφτόμαστε στο τέλος του χρόνου ή αρχές του επόμενου να διοργανώσουμε μία έκθεση γνωστού Έλληνα καταξιωμένου φωτογράφου σε κλειστό χώρο της πόλης…

– Την ερχόμενη Τετάρτη 2 Ιουλίου ξεκινάει η κεντρική σας έκθεση στην πλατεία της Σπάρτης. Κάνε μας μια πρώτη παρουσίασή της.
Φέτος κάναμε κάτι διαφορετικό, το οποίο δεν θυμάμαι όσο βρίσκομαι στη Λέσχη να έχει ξανασυμβεί. Δεν ορίσαμε κεντρικό θέμα στην έκθεσή μας, αλλά αφήσαμε τα μέλη να δουλέψουν και να βγάλουν ένα αποτέλεσμα, το οποίο θα είναι για τον καθένα διαφορετικό. Κάθε μέλος που συμμετέχει, θα συμμετάσχει με δικό του θέμα και τον τίτλο του και δύο αντίστοιχου περιεχομένου φωτογραφίες. Ένα σετ, δηλαδή, δύο φωτογραφιών κι ενός τίτλου-θέματος. Υπάρχουν 29 μέλη που συμμετέχουν και έχουμε 29 θέματα με 58 φωτογραφίες. Μέσα από αυτό θελήσαμε να αφήσουμε τα μέλη μας να λειτουργήσουν ξεχωριστά και να δείξει ο καθένας μέσα από τη δουλειά του τον εαυτό του και να εκφραστεί ελεύθερα.
   Ο τίτλος της έκθεσης είναι «Φωτογραφικές Αναζητήσεις» και θα είμαστε στην κεντρική πλατεία της Σπάρτης από τις 2 έως τις 6 Ιουλίου με ώρες λειτουργίας από τις 20:00 έως τις 23:00. Την Τετάρτη [2/6] στις 20:30 θα πραγματοποιηθούν τα εγκαίνια της έκθεσης και θα έχουμε επίτιμο προσκεκλημένο για να μας μιλήσει για τη φωτογραφία τον πρώην Δήμαρχο Φάριδος το Μίμη τον Κουμουτσίδη, ο οποίος είναι φωτογράφος και ασχολείται με τη φωτογραφία. Επίσης, θα έχουμε τη χαρά να φιλοξενούμε μαθητές της μουσικής σχολής «Τυρταίος», οι οποίοι θα πλαισιώσουν μουσικά την εκδήλωση των εγκαινίων. Καλούμε, λοιπόν, τον κόσμο να έρθει να δει πως λειτουργεί η Λέσχη και τα μέλη της.

– Βλέπουμε συχνές εξορμήσεις από τα μέλη σας με στόχο τις φωτογραφίσεις. Είστε και φυσιολάτρες μεταξύ άλλων;
Ένας λόγος που ξεκίνησα την ενασχόλησή μου με τη φωτογραφία ήταν και η αγάπη μου για το βουνό. Είναι κάτι ξεχωριστό το να μπορείς να αποτυπώνεις στο φακό σου πράγματα τα οποία βλέπεις περπατώντας. Είναι αρκετά παιδιά στη Λέσχη που ασχολούνται με φωτογραφίες της φύσης και μάλιστα υπάρχουν και άτομα που ασχολούνται με τη νυχτερινή φωτογραφία και με την αστροφωτογραφία. Κάνουμε συχνές εξορμήσεις και έχουμε πραγματοποιήσει και διήμερες εκδρομές εκτός Λακωνίας. Γίνεται ένας συνδυασμός. Ναι μεν θα πάμε να φωτογραφίσουμε, αλλά θα κοιτάξουμε και να περάσουμε καλά. Συνδυάζουμε, δηλαδή, το τερπνόν μετά του ωφελίμου!

– Σχετικά πρόσφατα κυκλοφόρησε και το περιοδικό της Λέσχης. Μίλησε μας για αυτή την προσπάθεια.
Ήταν μια ιδέα η οποία υλοποιήθηκε μετά από πολύ κόπο. Το να βγάλεις ένα περιοδικό δεν είναι καθόλου εύκολο. Και κυρίως όταν το περιοδικό είναι φωτογραφικό. Δεν απαιτείται να γράψεις μόνο το κείμενο, αλλά και να το εμπλουτίσεις με φωτογραφίες. Η ιδέα ήταν της Μαρίας της Γαβαλάκη, η οποία ήταν η ψυχή της όλης προσπάθειας, υλοποιώντας όλο το στήσιμο του περιοδικού. Οι υπόλοιποι δουλέψαμε μόνο όσον αφορούσε το κομμάτι των φωτογραφιών. Το περιοδικό κυκλοφόρησε πέρυσι τέτοια εποχή και είχε ανταπόκριση. Υπήρξαν, βέβαια, κάποιες ατέλειες και, αν και φέτος υπήρχε η ιδέα να κυκλοφορήσουμε ένα δεύτερο τεύχος, δεν θα το κάνουμε γιατί θέλουμε το επόμενο περιοδικό να γίνει πολύ πιο καλό από ότι ήταν το προηγούμενο. Πιστεύω πως από το Σεπτέμβρη και μετά θα δουλέψουμε πιο ζεστά για την έκδοση του νέου περιοδικού.
   Στόχος είναι να απευθύνεται σε όλο τον κόσμο και μέσα από τις σελίδες του να προβάλουμε τόσο τη δουλειά των μελών, όσο και να διαφημίσουμε και να παρουσιάσουμε ό,τι πιο καλό έχει ο τόπος μας, είτε αυτό είναι τοπίο, είτε φορέας, είτε οτιδήποτε άλλο. Στο πρώτο περιοδικό, δηλαδή, κάναμε κάποιες θεματικές ενότητες παρουσιάζοντας σε μία το Φεστιβάλ του Σαϊνοπουλείου και σε άλλη τη Μάνη. Θα προσπαθήσουμε το επόμενο περιοδικό να είναι ποιοτικά σε όλες τις ενότητες πολύ καλύτερο από το πρώτο. Σκοπός και προοπτική μας είναι να βγαίνει μία φορά το χρόνο.

– Πέρυσι σε κάποιο κείμενο αναφορικά με τη Λέσχη διάβασα τη φράση «οι παρέες γράφουν ιστορία». Η ΛΕΦΩΣ είναι μια παρέα, λοιπόν, που γράφει ιστορία;
Αυτό το λέω και το πιστεύω. Και όχι μόνο γράφει, αλλά θέλω να πιστεύω πως θα συνεχίσει να γράφει και στο μέλλον. Εμείς στη Λέσχη κάθε εβδομάδα μαζευόμαστε, ανταλλάζουμε απόψεις, μαθαίνουμε πράγματα, ξεφεύγουμε από την καθημερινότητα… Και αυτή η συχνή επαφή με ανθρώπους που έχουμε κοινό ενδιαφέρον και αγάπη για τη φωτογραφία είναι αυτό που μας γεμίζει. Μέσα από τις συγκεντρώσεις και τις δράσεις μας, είτε αυτές είναι εκδρομές, είτε σεμινάρια, είτε παρέες σε ταβέρνες ξεφεύγουμε μιλώντας για τη φωτογραφία και σχεδιάζοντας νέες δράσεις αφήνουμε πίσω μας το άγχος και το καθημερινό στρες. Θεωρώ τον εαυτό μου τυχερό που βρέθηκα σε αυτή την παρέα και έβαλα έστω ένα μικρό λιθαράκι στο να μεγαλώσει και να γίνει πιο δυνατή. Δουλεύουμε όλοι σαν οικογένεια και προσπαθούμε μέσα από αυτό που αγαπάμε και λέγεται φωτογραφία να προσφέρουμε στην τοπική κοινωνία, αλλά ταυτόχρονα κι εμείς να αναζωογονούμαστε και να συνεχίζουμε να προσφέρουμε με περισσότερο ενθουσιασμό και αγάπη.

– Φεύγοντας, κάποια στιγμή, από το τιμόνι της Λέσχης για τι θα ήσουν υπερήφανος και τι θα σου έμενε χαραγμένο στη μνήμη σου;
Από το διοικητικό συμβούλιο μπορεί να αποχωρήσω κάποια στιγμή – δεν ξέρω πότε, τώρα ή σε δύο ή σε τέσσερα χρόνια – αλλά από τη Λέσχη έχω την εντύπωση πως δεν θα φύγω, όπως δε θα φύγω κι από τον κόσμο της φωτογραφίας! Θα έχω να θυμάμαι πως η Λέσχη ήταν το πρώτο σκαλοπάτι για να μπω στον σε αυτόν τον φωτογραφικό κόσμο και ήταν στέρεο σκαλοπάτι. Και όσο πιο στέρεο είναι το σκαλοπάτι τόσο πιο σταθερό είναι το βήμα και σου δίνει ώθηση να πας πιο ψηλά. Και διαρκώς να ανεβαίνεις, να μαθαίνεις… Θα μου μείνουν, επίσης, οι φίλοι που έχω κάνει μέσα από τη Λέσχη, είτε συντοπίτες, είτε από άλλους νομούς, φωτογράφοι ή μη. Κέρδισα εμπειρίες κι έκανα γνωριμίες, πράγματα τα οποία αν δεν ήμουν στη Λέσχη δεν θα τα είχα κάνει ποτέ. Γεγονός το οποίο με κάνει να πιστεύω πως δεν έχασα ούτε χρόνο, αλλά ούτε και χρήμα, γιατί έχουμε διαλέξει κι ακριβό χόμπι!

– Πως μπορούν οι αναγνώστες μας να μάθουν περισσότερα για τη ΛΕΦΩΣ και να έρθουν σε επικοινωνία μαζί σας;
Οι συναντήσεις μας πραγματοποιούνται κάθε Δευτέρα στην αίθουσα της Λέσχης, η οποία βρίσκεται στην οδό Κλεομβρότου 50, στην κεντρική λαχαναγορά της Σπάρτης. Με την θερινή ώρα συγκεντρωνόμαστε 8-10 το βράδυ και με τη χειμερινή 7-9. Για την τρέχουσα σεζόν θα πραγματοποιούνται συναντήσεις έως και τις 14 Ιουλίου. Στη συνέχεια θα υπάρξει μια διακοπή και η πρώτη συνάντηση για τη νέα σεζόν θα πραγματοποιηθεί εδώ, στο Μουσείο Φωτογραφικών Μηχανών, στις 8 Σεπτεμβρίου και κατόπιν κάθε Δευτέρα στο χώρο μας. Υπάρχει, επίσης, και η διαδικτυακή πύλη της Λέσχης (www.lefos.net), όπου ο καθένας μπορεί να δει τη δουλειά των μελών, η οποία υπάρχει σε ειδικό κομμάτι του site, και να διαβάσει για τις δράσεις μας, καθώς και ανακοινώσεις, άρθρα, πληροφορίες και οτιδήποτε συμβαίνει κι έχει να κάνει με τη ΛΕΦΩΣ.

– Ποιο είναι το φωτογραφικό κλικ του επιλόγου της κουβέντας μας;
[σ.σ. Αντί επιλόγου ο Γιάννης μου έδωσε την παρακάτω φωτογραφία με τα δύο του παιδιά, τα οποία φωτογράφισε ο ίδιος σε έναν αγρό στην Άρνα. Η φωτογραφία, υπό τον τίτλο «ελπίδα», συνοδευόταν από την εξής λεζάντα: «Η μέρα που ο Θεός δημιούργησε την ελπίδα ήταν πιθανότατα η ίδια μέρα που δημιούργησε την Άνοιξη», Bernard Williams, 1929-2003, Βρετανός φιλόσοφος]ΕΛΠΙΔΑ - φωτο επιλόγου